नागपूर पदवीधर मतदारसंघ: भाजपकडून उमेदवारीसाठी रस्सीखेच, सुधाकर कोहले यांचे नाव आघाडीवर

विधान परिषदेच्या नागपूर विभाग पदवीधर मतदारसंघात भाजपने अजून अधिकृत उमेदवार जाहीर केलेला नाही. तरीही मतदार नोंदणी प्रभारी आणि माजी आमदार सुधाकर कोहले यांचे नाव सध्या सर्वात वर चालले आहे. यावेळीही काही वेगळे घडले नाही, तर त्यांचे नाव पक्के मानले जात आहे.

भाजप प्रत्येक निवडणुकीत नवे प्रयोग करण्यासाठी ओळखला जातो आणि अनेक निवडणुकांत त्याचा फायदाही झाला आहे. पण या मतदारसंघात केलेल्या प्रयोगामुळे पक्षाला 'अजेय गड' गमवावा लागला. जनसंघ आणि भाजप यांनी सलग 62 वर्षे हा मतदारसंघ जिंकला होता. 2020 च्या निवडणुकीत काँग्रेसने तो हिसकावून घेतला.

2020 मध्ये बदलाचा प्रयोग करण्याच्या नादात भाजपने सिटिंग विधान परिषद सदस्य अनिल सोले यांच्याऐवजी संदीप जोशी यांना तिकीट दिले होते. हा बदल पक्षाला महागात पडला. काँग्रेसने अभिजीत वंजारी यांना उभे केले आणि वंजारी जिंकले. त्यामुळे भाजपचा गड काँग्रेसच्या नावावर झाला.

जाणकारांचे म्हणणे आहे की पदवीधर निवडणुकीतला मतदार शिकलेला आणि समजूतदार असतो. त्याला विशिष्ट जातीचा उमेदवार नको असतो, तर योग्य उमेदवार हवा असतो. यावेळी भाजप कुठलाही प्रयोग करून रिस्क घेणार नाही, असे समजले जात आहे, कारण पक्षाला गमावलेली जागा परत मिळवायची आहे.

पक्षाने कोहले यांना या जागेसाठी मतदार नोंदणी प्रभारी केले. ते 2014 च्या विधानसभा निवडणुकीत दक्षिण नागपूर मतदारसंघातून जिंकले होते. मात्र 2019 मध्ये मोहन मते यांना तिकीट देण्यासाठी भाजपने आपल्या सिटिंग आमदाराचेच तिकीट कापले होते. त्यानंतर कोहले यांना नागपूर ग्रामीणचे जिल्हाध्यक्ष करून पाठवण्यात आले.

2024 च्या निवडणुकीत कोहले यांनी दक्षिण नागपूर या आपल्या जुन्या जागेवर पुन्हा दावा केला, पण मते यांनाच पुन्हा संधी देण्यात आली. आतल्या गोटातील माहितीनुसार, तेव्हा नाराज झालेल्या कोहले यांना खुद्द मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी पदवीधर मतदारसंघाच्या माध्यमातून विधान परिषदेत आणण्याचे आश्वासन दिले होते. त्यानंतर त्यांना मतदार नोंदणी प्रभारी करण्यात आले. तेव्हापासून या जागेवर त्यांची उमेदवारी निश्चित मानली जात आहे.

कोहले यांनी विभागात सुमारे पपावणे दोन लाख मतदारांची नोंदणी करून घेतल्याचा दावा केला जात आहे. मात्र त्यांच्या मेहनतीचे फळ खाण्यासाठी पक्षातील काही जण उमेदवारीवर दावा करत आहेत. अनिल सोले यांनीही दावा केला आहे, तर संदीप जोशी यांच्यासह काही इतर नावेही चर्चेत आहेत.

नामांकन पत्र भरण्याची शेवटची तारीख 6 ऑक्टोबर आहे. काँग्रेस आणि भाजपच्या इच्छुकांकडून आतापासूनच शक्तिप्रदर्शनाची जोरदार तयारी सुरू आहे. काँग्रेसकडून प्रदेश प्रभारी डॉ. सिरिवेल्ला प्रसाद यांच्यासह प्रदेशाध्यक्ष आणि वरिष्ठ नेते येण्याची शक्यता आहे.

कोहले यांच्या समर्थकांना विश्वास आहे की मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस, केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी, महसूल मंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्यासह इतर मंत्री, खासदार, आमदार आणि प्रमुख पदाधिकारी नामांकन रॅलीत सहभागी होतील. यावेळी सुमारे अडीच लाख मतदार असण्याची शक्यता आहे. सध्या 2.33 लाख मतदारांच्या नोंदणीचा आकडा समोर आला आहे. शेवटच्या तीन दिवसांत मोठ्या संख्येने अर्ज जमा झाल्याने त्यांची मोजणी सुरू आहे.

मागच्या वेळी ओबीसी मुद्दा प्रमुख होता आणि त्याचा निवडणुकीवर परिणामही दिसला होता. यावेळी भाजपही सामाजिक समीकरणे लक्षात घेऊन उमेदवार उतरवण्याच्या तयारीत आहे. त्यामुळे 'ओबीसी फॅक्टर' आधीसारखा प्रभावी राहण्याची शक्यता कमी मानली जात आहे.

गेल्या दोन महिन्यांपासून देशात 'जेन-झी'ला घेऊन वातावरण तयार झाले आहे. तरुणांच्या आंदोलनांत नागपूरही सक्रिय राहिले आहे. 'जेन-झी'च्या भूमिकेनंतर राज्यात पहिल्यांदाच निवडणूक होणार असल्याने तरुण मतदारांचा कल कुणीकडे जातो, याकडे राजकीय वर्तुळाचे लक्ष आहे. युवक काँग्रेस आणि एनएसयूआयचे कार्यकर्तेही सक्रिय झाले आहेत. विद्यार्थी आंदोलन पाहता भाजपनेही युवा मोर्चा, विद्यार्थी आघाडी आणि एबीव्हीपीच्या कार्यकर्त्यांना सक्रिय केले आहे.