मुतखड्याचा धोका: जास्त मीठ, कमी पाणी आणि आहाराच्या सवयींचा परिणाम
किडनी स्टोन कशामुळे होतात, आहारातील मीठ आणि ऑक्सालेटचा काय संबंध आहे आणि दिवसभरात किती पाणी प्यावे, याची माहिती.
छायाचित्रे सत्यापित केलेली नाहीत
किडनीचे आरोग्य कायम चांगले राहावे म्हणून आहारात वेगवेगळ्या पदार्थांचा समावेश करावा आणि भरपूर पाणी प्यावे, असा सल्ला दिला जातो. पाणी प्यायल्याने आरोग्य सुधारण्यास मदत होते आणि शरीरातील विषारी घटक लघवीवाटे बाहेर पडतात. शरीरातील पाण्याचे प्रमाण योग्य ठेवणे अतिशय महत्त्वाचे आहे, नाहीतर किडनीचे आजार होतात, असे या माहितीत म्हटले आहे.
किडनीत स्टोन तयार होण्याचे कारण फक्त कमी पाणी पिणे एवढेच नाही. लघवीतील काही विशिष्ट घटकांचे प्रमाण खूप वाढले, तरीही स्टोन तयार होतात. छोटे क्रिस्टल्स तयार झाल्यानंतर पोटात दुखणे, लघवी करताना जळजळ, उलट्या आणि मळमळ अशी लक्षणे दिसू लागतात. कॅल्शियम ऑक्सालेट स्टोन तयार झाल्यानंतर योग्य उपचार केले, तर ते लघवीवाटे विरघळून जातात, असेही यात सांगितले आहे.
आहार, लघवीचे रासायनिक संतुलन, आनुवंशिकता आणि शरीरातील पाण्याचे प्रमाण या गोष्टींचा किडनीच्या आरोग्यावर लगेच परिणाम होतो. म्हणूनच स्टोनमुळे शरीरात दिसणाऱ्या लक्षणांकडे अजिबात दुर्लक्ष करू नये आणि वेळेवर उपचार करावेत, असे म्हटले आहे. लघवीतील कॅल्शियम, ऑक्सालेट आणि इतर घटकांचे संतुलन बिघडले, आहारात मीठ जास्त असले, आनुवंशिकता असली किंवा शरीरातील पाणी कमी झाले, तर किडनीत छोटे खड्डे तयार होतात. हे खड्डे कालांतराने मोठे होतात आणि संपूर्ण आरोग्यावर परिणाम करतात.
ऑक्सालेट हा घटक वनस्पतीजन्य अन्नपदार्थांमध्ये नैसर्गिकरीत्या आढळतो. पालक, बीट, सुका मेवा, चॉकलेट, चहा आणि इतर काही वनस्पतीजन्य पदार्थांमध्ये त्याचे प्रमाण जास्त असते. शरीराला जेवढे आवश्यक आहे, तेवढ्याच प्रमाणात ऑक्सालेट असलेले पदार्थ खावेत. वारंवार कॅल्शियम ऑक्सालेट स्टोन होत असतील, तर दुर्लक्ष न करता वेळीच उपचार करावेत, असे यात नमूद आहे.
आहारातील मिठाचा मुद्दाही यात मांडला आहे. जास्त मीठ किंवा सोडियम असलेले पदार्थ खाल्ले, तर लघवीवाटे कॅल्शियम बाहेर पडण्याचे प्रमाण वाढते आणि किडनी स्टोनचा धोका वाढू लागतो. त्यामुळे मीठ अतिप्रमाणात खाणे टाळावे. मिठाचा गंभीर परिणाम फक्त किडनीवरच नाही, तर संपूर्ण आरोग्यावर होतो. तसेच मटण, मासे किंवा इतर मांस अतिप्रमाणात खाल्ल्यास लघवीचे रासायनिक संतुलन बिघडते.
शरीर हायड्रेट आणि स्वच्छ ठेवण्यासाठी पाण्याची खूप गरज असते. पाणी प्यायल्याने शरीरातील घाण बाहेर पडते. पुरेसे पाणी प्यायल्यास किडनी स्टोन रोखण्यास मदत होते, असे यात म्हटले आहे. त्यासाठी दिवसभरात ३ ते ४ लिटर पाणी पिणे आवश्यक आहे. आवश्यक तेवढे पाणी प्यायल्याने किडनीतील स्टोन लघवीवाटे बाहेर पडण्यास मदत होते, असेही सांगितले आहे.
हा मजकूर केवळ सामान्य माहितीसाठी असून त्यात कोणत्याही उपचाराचा दावा केलेला नाही. कोणताही उपाय करण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा, असेही नमूद करण्यात आले आहे.
