IIT मुंबई विद्यार्थी आत्महत्या: प्राध्यापकावर गुन्हा, तीन महिने जातीय छळ झाल्याचा वडिलांचा आरोप
IIT मुंबईत बी.टेकच्या दुसऱ्या वर्षात शिकणाऱ्या साहिल वाकोडेच्या मृत्यूनंतर प्राध्यापकाविरोधात आत्महत्येस प्रवृत्त केल्याचा गुन्हा दाखल; तपास मुंबई गुन्हे शाखेकडे सोपवला.
मुंबईतील IIT मध्ये बी.टेकच्या दुसऱ्या वर्षात शिकणारा साहिल वाकोडे हा विद्यार्थी मरण पावल्यानंतर हे प्रकरण आता गंभीर वळणावर पोहोचलं आहे. साहिलच्या वडिलांनी दिलेल्या तक्रारीवरून पोलिसांनी प्राध्यापक सूर्यनारायण डुल्ला यांच्याविरोधात आत्महत्येस प्रवृत्त केल्याचा गुन्हा दाखल केला आहे. या गुन्ह्यात अनुसूचित जाती-जमाती अत्याचार प्रतिबंधक कायद्यातील तरतुदीसुद्धा लावण्यात आल्या आहेत. या प्रकरणाचा तपास आता मुंबई गुन्हे शाखेकडे देण्यात आला आहे.
वडिलांनी तक्रारीत सांगितलं की गेल्या काही महिन्यांपासून मुलाचा जातीच्या आधारावर छळ केला जात होता. प्राध्यापकांनी जातीवाचक अपशब्द वापरल्याचाही आरोप त्यांनी केला आहे. या तक्रारीत IIT मुंबईचे संचालक शिरीष बी. केदारे यांच्यासोबतच काही प्राध्यापक आणि वरिष्ठ अधिकाऱ्यांचंही नाव घेण्यात आलं आहे. मात्र हे सगळे आरोप सध्या तपासाचा भाग असून त्यांची वेगळी चौकशी सुरू आहे.
साहिल मरण पावण्याच्या काही तास आधी तो एका परीक्षेला बसला होता. परीक्षेदरम्यान त्याच्याकडे मोबाईल सापडला होता, असं IIT मुंबईने सांगितलं आहे. संस्थेच्या म्हणण्यानुसार, प्रश्नपत्रिका ChatGPT वर अपलोड करून उत्तरं मिळवण्याचा प्रयत्न झाल्याचं निदर्शनास आलं होतं. पण या प्रकरणात साहिलवर कुठलीही औपचारिक शिस्तभंगाची कारवाई सुरू करण्यात आली नव्हती, असा दावा IITने केला आहे. प्रशिक्षक आणि विभागप्रमुखांनी त्याच्याशी बोलून समुपदेशन केलं आणि या घटनेचा त्याच्या शिक्षणावर काही परिणाम होणार नाही, असं त्याला सांगितलं होतं, असं संस्थेने स्पष्ट केलं आहे.
दुसरीकडे साहिलच्या कुटुंबीयांनी संस्थेच्या भूमिकेवर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. कुटुंबाच्या आरोपानुसार साहिलला बराच काळ मानसिक त्रास सहन करावा लागत होता. हे आरोप किती खरे आहेत हे तपासण्यासाठी पोलीस वेगवेगळ्या बाजूंनी चौकशी करत आहेत. IIT मुंबईचे संचालक शिरीष केदारे यांनी मात्र संस्थेत जातीय भेदभाव होत असल्याचा आरोप फेटाळून लावला आहे.
साहिलच्या मृत्यूनंतर IIT कॅम्पसमधल्या विद्यार्थ्यांच्या मानसिक तणावाचा मुद्दाही पुन्हा चर्चेत आला आहे. Global IIT Alumni Support Group ने स्वतंत्रपणे जमा केलेल्या आकडेवारीनुसार, गेल्या दोन दशकांत IIT व्यवस्थेत किमान 160 विद्यार्थ्यांचा आत्महत्येमुळे मृत्यू झाल्याची नोंद आहे. ही अधिकृत सरकारी किंवा सर्वसमावेशक आकडेवारी नसून एक स्वतंत्र संकलन आहे, हेही स्पष्ट करण्यात आलं आहे.
आता साहिल वाकोडे प्रकरणात पोलिसांच्या तपासातून नेमकी कारणं आणि तक्रारीतील आरोपांमध्ये किती तथ्य आहे, हे समोर येणार आहे. त्यामुळे या प्रकरणाच्या पुढील तपासाकडे आणि अहवालाकडे सगळ्यांचं लक्ष लागलं आहे.
ही बातमी प्रकाशित झाली आहे पण थेट मालिका सुरू झालेली नाही. डेस्कने अपडेट दाखल करताच तो इथे दिसेल.
