सायडोंगरच्या झाडांच्या कत्तलीवर सयाजी शिंदेंची सरकार आणि पर्यावरणमंत्र्यांवर टीका

कर्जत तालुक्यातील पालीतर्फे कोतवाल खलाटी येथील सायडोंगर परिसरात टोरंट प्रकल्पासाठी सुरू असलेल्या वृक्षतोडीवरून वाद पेटला आहे. कर्जतमधील नागरिक, पर्यावरणप्रेमी आणि विरोधक या वृक्षतोडीविरोधात आक्रमक झाले असून त्यांनी महायुती सरकारला धारेवर धरलं आहे. या वादात आता अभिनेते आणि पर्यावरणप्रेमी सयाजी शिंदे यांनीही उडी घेतली आहे.

सायडोंगरमधली वृक्षतोड पाहिल्यानंतर शिंदे यांचा संताप अनावर झाला. त्यांच्यासोबत कर्जत पर्यावरण बचाव समितीचे समन्वयक अॅड. कैलास मोरे हेही तिथे उपस्थित होते. शिंदे यांनी राज्य सरकारवर जोरदार टीका केली. पर्यावरणमंत्री पंकजा मुंडे यांच्यावरही त्यांनी निशाणा साधला. ते म्हणाले, "हजारो झाडांची कत्तल होत असताना पर्यावरणमंत्री शांत का आहेत? मंत्र्यांना खातं देताना त्यांना खात्याचं ज्ञान आहे का हे पाहणं गरजेचं आहे."

विकासाच्या नावाखाली हजारो झाडांवर कुऱ्हाड चालवली जात असेल, तर पर्यावरणाचं रक्षण कोण करणार, असा सवाल त्यांनी केला. झाडं तोडली जातात, पण त्यांच्या मृत्यूबद्दल कुणी शोकसभा घेत नाही, अशी खंत त्यांनी बोलून दाखवली. ही झाडं आपल्याला ऑक्सिजन देतात, म्हणूनच आपण झाडांना श्रद्धांजली वाहायला आलो आहोत, असं त्यांनी सांगितलं. आंदोलनात नागरिकांनी मोठ्या संख्येने सहभागी व्हावं, असं आवाहनही त्यांनी केलं.

सायडोंगर परिसरातल्या जुन्या झाडांवर सुमारे 80 प्रकारचे पक्षी राहतात, असा दावा शिंदे यांनी केला. झाडं तोडल्यामुळे या पक्ष्यांच्या अधिवासाचा प्रश्न निर्माण झाला आहे, असं ते म्हणाले. पक्ष्यांच्या प्रजननाच्या काळाचाही विचार झाला नाही, याबद्दल त्यांनी नाराजी व्यक्त केली. झाडांवर अवलंबून असलेली जैवविविधता नष्ट झाली, तर पक्ष्यांच्या अन्नसाखळीवरही परिणाम होऊ शकतो, अशी चिंता त्यांनी मांडली. जंगलं तोडून प्रकल्प उभारण्यापेक्षा पर्यावरणाचं रक्षण जास्त महत्त्वाचं आहे, असं त्यांचं म्हणणं आहे.

सरकार कोट्यवधी झाडं लावल्याचं सांगतं, मग ती झाडं नेमकी कुठे आहेत, असा प्रश्न शिंदे यांनी विचारला. सूर्यप्रकाश आणि निसर्गाची ऊर्जा मोफत मिळत असताना जंगलांचा नाश करून विकास करण्याची गरज काय, असंही त्यांनी विचारलं. प्रकल्पग्रस्त म्हणून आपल्यालाही चौकीदाराची नोकरी करावी लागली, हा स्वतःचा अनुभव सांगत त्यांनी रोजगाराच्या आश्वासनांवरही प्रश्नचिन्ह उभं केलं.

या प्रकल्पावरून महायुतीतही एकमत नसल्याचं दिसतं. शिंदे गटाचे महेंद्र थोरवे आणि राष्ट्रवादीच्या अजित पवार गटाचे सुधाकर घारे यांच्यातल्या वादातून हे स्पष्ट झालं. थोरवे यांनी प्रकल्पाची बाजू घेतली असून, यामुळे स्थानिकांच्या रोजगाराचा प्रश्न सुटेल, असं म्हटलं आहे. घारे यांनी मात्र वृक्षतोड आणि स्थानिकांचा प्रकल्पाला असलेला विरोध लक्षात घेऊन प्रकल्पाविरोधात आक्रमक भूमिका घेतली आहे.

राज्यात दुष्काळी परिस्थिती आहे आणि वृक्षतोडीचा निषेधही करायचा आहे, म्हणून यंदा दिवाळी साजरी करू नका, असं भावनिक आवाहन शिंदे यांनी नागरिकांना केलं. सायडोंगरमधल्या वृक्षतोडीचा मुद्दा आता पर्यावरणाच्या चर्चेबरोबरच स्थानिक आंदोलनाचाही विषय झाला आहे.