बीए ऑनर्स मानसशास्त्र: करिअरसाठी वेगळा आणि चांगला पर्याय

दिल्ली : बारावी पास झाल्यानंतर लाखो विद्यार्थ्यांना आपल्या करिअरची चिंता लागते. पदवीचा अभ्यासक्रम निवडताना बहुतेक विद्यार्थ्यांना खूप त्रास होतो. अनेक जण कॉलेज आणि कटऑफ बघून आपला कोर्स ठरवतात, तर काही जण मित्र किंवा नातेवाईक काय करतात ते पाहून निर्णय घेतात. पण कोर्स निवडण्याचे हे दोन्ही मार्ग चुकीचे आहेत. विद्यार्थ्यांनी कटऑफवरून किंवा कॉलेजवरून कोर्स निवडू नये, तर स्वतःच्या आवडीनुसार अभ्यासक्रम निवडावा. याच दृष्टीने बीए ऑनर्स मानसशास्त्र (Psychology) या विषयाकडे पाहता येईल.

दिल्ली विद्यापीठात बीए ऑनर्स सायकॉलजी हा कोर्स फार कमी कॉलेजमध्ये उपलब्ध आहे. दौलतराम कॉलेज फॉर वुमन, इंद्रप्रस्थ कॉलेज फॉर वुमन, जिझस अँड मेरी कॉलेज, कमला नेहरू कॉलेज, केशव महाविद्यालय, लेडी श्रीराम कॉलेज, झाकिर हुसेन कॉलेज आणि अरबिंदो कॉलेज या कॉलेजांमध्ये हा कोर्स शिकवला जातो. दिल्ली विद्यापीठाशिवाय जामिया मिलिया इस्लामियामध्येही हा कोर्स करता येतो.

हा कोर्स ३ वर्षांचा आहे. या ३ वर्षांच्या काळात विद्यार्थी मानसशास्त्राचे अनेक विषय शिकतात. मानवी मानसशास्त्रापासून सुरुवात होऊन अनेक रंजक विषयांचा त्यात समावेश आहे. म्हणजे हा अभ्यास फक्त एखाद्या एका विषयापुरता मर्यादित राहत नाही, तर वेगवेगळ्या बाजूंनी मानसशास्त्र समजून घेण्याची संधी देतो.

बीए ऑनर्स मानसशास्त्र पूर्ण केल्यानंतर विद्यार्थ्यांना तिथेच थांबावे लागत नाही. पुढे ते मास्टर डिग्री करू शकतात. क्लिनिकल सायकोलॉजी, कौन्सिलिंग सायकोलॉजी किंवा ऑर्गनायझेशन बिहेवियर यांसारख्या विशेष विषयांत मास्टर किंवा पीएचडी करण्याचीही संधी असते. आजच्या स्पर्धेच्या काळात कॉर्पोरेट कंपन्यांमध्ये 'ह्युमन रिसोर्सेस' आणि 'एम्प्लॉयी वेलफेअर'साठीसुद्धा सायकॉलॉजीची पदवी असलेल्यांना मोठी मागणी आहे.

हा कोर्स पूर्ण केल्यानंतर तुम्ही मानसशास्त्रज्ञ होऊ शकता. तसेच शिक्षण क्षेत्रात जाण्याचा मार्गही खुला आहे. संशोधन हा तुमच्यासाठी चांगला पर्याय ठरू शकतो. समाजसेवेच्या क्षेत्रातही जाता येते. आजकाल एनजीओमध्येही (N.G.O) सायकोलॉजिस्टची गरज असते. तिथे सायकोलॉजिस्ट शोषण झालेली मुले आणि महिला यांच्या वर्तनाचा अभ्यास करतात.

थोडक्यात, कटऑफ आणि कॉलेजचे नाव यांच्या मागे धावण्यापेक्षा आपली आवड ओळखून निर्णय घेणे महत्त्वाचे आहे. आजच्या काळात मानसशास्त्र हा विद्यार्थ्यांसाठी एक उत्तम करिअर पर्याय बनत चालला आहे आणि त्यात भविष्य घडवण्याच्या अपार संधी आहेत.