एसबीआयच्या ग्राहकांची गोपनीय माहिती डार्क वेबवर फुटल्याचा संशय, बँकेने दिले उच्चस्तरीय चौकशीचे आदेश

देशातील सर्वात मोठी सरकारी बँक असलेल्या स्टेट बँक ऑफ इंडियाच्या (SBI) ग्राहकांची गोपनीय माहिती फुटल्याचा संशय व्यक्त केला जात आहे. या प्रकरणी बँकेने तातडीने उच्चस्तरीय चौकशीचे आदेश दिले आहेत. इंडियन कॉम्प्युटर इमर्जन्सी रिस्पॉन्स टीम म्हणजेच CERT-In कडून सूचना मिळाल्यानंतर बँकेने ही कारवाई सुरू केली आहे.

एसबीआयने शेअर बाजाराला दिलेल्या माहितीनुसार, ग्राहकांच्या डेटाबाबत त्यांना CERT-In कडून एक अलर्ट मिळाला होता. त्या अलर्टमध्ये डार्क वेबवर ग्राहकांची माहिती संशयास्पद पद्धतीने उपलब्ध असल्याचा दावा करण्यात आला होता. ही माहिती बँकेने शेअर बाजाराला कळवली आहे.

प्राथमिक तपासात डार्क वेबवर एकूण 3.75 लाख (3,75,000) रेकॉर्ड्स असलेली एक मोठी डेटाफाईल उपलब्ध असल्याचे समोर आले. या संपूर्ण साठ्याची कसून तपासणी केली असता, त्यातील 3,897 ग्राहकांच्या रेकॉर्ड्समध्ये वैयक्तिक ओळख पटवणारी माहिती, म्हणजेच PII (Personally Identifiable Information), असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. हे सगळे आकडे प्राथमिक तपासातील आहेत.

16 ऑक्टोबर 2026 रोजी 'थ्रेट इंटेलिजन्स सर्व्हिस प्रोव्हायडर', सायबर संरक्षण यंत्रणा आणि CERT-In यांना या संभाव्य सायबर धोक्याचा पहिला अधिकृत अलर्ट मिळाला होता. त्या अलर्टनंतर सुरू करण्यात आलेल्या प्राथमिक तपासातच ही आकडेवारी समोर आली.

डार्क वेबवर डेटा फुटल्याचे कळताच एसबीआयने आपले सायबर इन्सिडेंट रिस्पॉन्स आणि कन्टेन्मेंट प्रोटोकॉल (Cyber Incident Response Protocols) तातडीने सुरू केले. या प्रकरणाचा खोलवर तपास करण्यासाठी आणि डेटा लीकमधील सत्यता तपासण्यासाठी बँकेने एक स्वतंत्र, CERT-In-empanelled सायबर सुरक्षा एजन्सी नेमली आहे. ही एजन्सी फुटलेल्या डेटाचे स्वरूप, व्याप्ती आणि मूळ कारण यांची कसून चौकशी करत आहे.

ग्राहकांनी आणि गुंतवणूकदारांनी घाबरून जाऊ नये, असे बँकेने स्पष्ट केले आहे. बँकेच्या म्हणण्यानुसार, या कथित डेटा लीकचा बँकेच्या मूळ व्यावसायिक कामकाजावर (Core Business Operations) कोणताही मोठा किंवा नकारात्मक परिणाम झालेला नाही. तरीही बँक या प्रकरणाचा सविस्तर आढावा घेत आहे. भविष्यात असे प्रकार टाळण्यासाठी योग्य ते प्रतिबंधात्मक आणि सुरक्षात्मक उपाय राबवले जात आहेत.

डेटा खरा आहे का ते तपासणे, लीक कशामुळे आणि कसा झाला ते शोधणे आणि त्यामुळे बँकेला व ग्राहकांना किती धोका निर्माण होऊ शकतो याचे मूल्यांकन करणे, ही कामे सध्या वेगाने सुरू आहेत. आपण सायबर सुरक्षेबाबत अत्यंत सतर्क आहोत आणि ग्राहकांच्या सुरक्षिततेला प्राधान्य देतो, असे एसबीआयने सांगितले आहे.