पाणबुड्यांचा शोध घेणारी 'मंगरोल' युद्धनौका नौदलात दाखल, किनारी सुरक्षेला बळ

भारतीय नौदलाच्या ताफ्यात 'मंगरोल' ही पाणबुडीविरोधी युद्धनौका सोमवारी दाखल झाली. उथळ समुद्रातील पाणबुड्यांचा शोध घेऊन त्यांचा मुकाबला करण्यासाठी ही नौका सज्ज आहे. नौदलात सामील झालेली ही अशा प्रकारची तिसरी युद्धनौका आहे. तिच्यामुळे विशेषतः किनारी भाग, बंदरे आणि सागरी मार्ग यांच्या सुरक्षेसाठी नौदलाची क्षमता वाढणार आहे.

कोची येथील कोचीन शिपयार्ड लिमिटेड (सीएसएल) या शिपयार्डने ही युद्धनौका बांधली आहे. नौदलात सामील करण्याच्या समारंभाला पश्चिम नौदल कमांडचे फ्लॅग ऑफिसर कमांडिंग-इन-चीफ व्हाइस अॅडमिरल संजय वत्सायन प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित होते.

'मंगरोल' ही युद्धनौका प्रगत शस्त्रे आणि सेन्सर यंत्रणांनी सज्ज आहे. त्यात 'अभय' हे हुल-माउंटेड सोनार, हलके टॉर्पेडो, स्वदेशी पाणबुडीविरोधी रॉकेट प्रक्षेपक आणि 'मारीच' ही प्रगत टॉर्पेडो डिकॉय यंत्रणा यांचा समावेश आहे. या साधनांच्या मदतीने शत्रूच्या पाणबुड्यांचा शोध घेऊन त्यांच्यापासून निर्माण होणारा धोका कमी करता येणार आहे.

ही युद्धनौका सागरी गस्ती विमाने, हेलिकॉप्टर आणि इतर युद्धनौका यांच्याशी समन्वय साधून काम करू शकते. पाण्याखालची निगराणी, कमी तीव्रतेच्या सागरी मोहिमा तसेच सागरी सुरुंगांशी संबंधित मोहिमांमध्येही तिचा वापर करता येणार आहे. तिच्यावर तीन डिझेल इंजिन आणि वॉटरजेट प्रणोदन प्रणाली आहे. त्यामुळे 'मंगरोल' उथळ समुद्रात वेगाने दिशा बदलून प्रभावीपणे हालचाल करू शकते.

या युद्धनौकेच्या बांधणीत ८० टक्क्यांहून अधिक स्वदेशी सामग्री वापरली गेली आहे. त्यामुळे युद्धनौका बांधण्याची आणि आधुनिक संरक्षण तंत्रज्ञान विकसित करण्याची भारताची क्षमता पुन्हा एकदा अधोरेखित झाली आहे.

गुजरातमधील जुनागड जिल्ह्यात मंगरोल नावाचे किनारी शहर आहे. त्या शहराच्या नावावरून या युद्धनौकेचे नामकरण करण्यात आले आहे. ही नौका पूर्वीच्या आयएनएस मंगरोलचा वारसा पुढे चालवते. आधीच्या त्या नौकेने एप्रिल २००४ पर्यंत भारतीय नौदलात सेवा बजावली होती. नव्या 'मंगरोल'च्या समावेशामुळे देशाच्या किनारी सागरी सुरक्षेला अधिक बळ मिळेल, अशी अपेक्षा आहे.