रब्बीचे नियोजन करताना सिंचनाची खात्री करा; बुलढाण्यात ५ दिवस कोरड्या हवामानाची शक्यता

भारतीय हवामान विभागाने पाच दिवसांचा हवामान अंदाज वर्तवला आहे. त्यानुसार बुलढाणा (Buldhana) जिल्ह्यात पुढचे ५ दिवस हवामान कोरडे राहण्याची शक्यता आहे. या काळात आकाश बहुतेक वेळा निरभ्र राहील किंवा अंशतः ढगाळ असेल, असा अंदाज आहे. हा अंदाज बुलढाणा जिल्ह्यासाठी असून, तो जिल्हा कृषी हवामान केंद्राने शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचवला आहे.

एल निनोसारखी परिस्थिती आहे आणि कमाल तापमानातही बदल होत आहेत. हे लक्षात घेऊन शेतकऱ्यांनी रब्बी हंगामातील पिकांचे नियोजन करावे, पण त्याआधी आपल्याकडे सिंचनाचे कोणते स्रोत उपलब्ध आहेत याची खात्री करून घ्यावी, असा कृषी सल्ला जिल्हा कृषी हवामान केंद्राने दिला आहे. म्हणजेच सिंचनासाठी पाणी कुठून मिळणार हे आधी पाहून मगच पिकांचे नियोजन करायचे, असे केंद्राचे म्हणणे आहे.

ओलिताखालील करडीची पेरणी ऑक्टोबर महिन्याच्या अखेरपर्यंत करता येते. पेरणीआधी करडीचे बियाणे रात्रभर पाण्यात भिजवून ठेवले आणि मग पेरले, तर बियाणे लवकर आणि चांगले उगवण्यास मदत होते. म्हणून शेतकऱ्यांनी योग्य वेळी पेरणी करावी आणि त्यावेळी उपलब्ध असलेल्या ओलाव्याचा विचार करूनच निर्णय घ्यावा.

पाण्याची टंचाई होण्याची शक्यता लक्षात घेता शेतकऱ्यांनी फळझाडांच्या सुकलेल्या, रोगट आणि गरजेपेक्षा जास्त असलेल्या फांद्या काढून टाकाव्यात, असेही सांगण्यात आले. त्यामुळे फळझाडांना लागणारे पाणी कमी होईल आणि जे पाणी उपलब्ध आहे ते नीट वापरता येईल. हा सल्ला पाण्याच्या संभाव्य टंचाईच्या पार्श्वभूमीवर देण्यात आला आहे.

जनावरांच्या चाऱ्याबद्दलही केंद्राने सल्ला दिला आहे. फक्त वाळलेला किंवा सुकलेला चारा दिला तर जनावरांच्या पोषणाच्या सगळ्या गरजा पूर्ण होत नाहीत. म्हणून जनावरांचे वय, वजन, दूध उत्पादन आणि त्यांची शारीरिक अवस्था पाहून त्यांच्या आहाराचे नियोजन करावे. गरजेनुसार संतुलित पशुखाद्य, खनिज मिश्रण आणि मीठ आहारात द्यावे, असे कृषी हवामान केंद्राने स्पष्ट केले. हा सल्ला जनावरे पाळणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठीही महत्त्वाचा आहे.

अल निनोसारख्या परिस्थितीमुळे या महिन्यात मान्सूननंतरचा किंवा अवकाळी पाऊस पडण्याची शक्यता कमी आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी पाणी किती उपलब्ध आहे हे पाहून पेरणीचे नियोजन करावे. रब्बी पिकांची पेरणी करताना पाण्याचा ताण सहन करू शकणारे आणि लवकर तयार होणारे वाण निवडावेत, असे आवाहनही करण्यात आले आहे. हे सर्व सल्ले एकत्रितपणे शेतकऱ्यांना पेरणी आणि सिंचनाबाबत महत्त्वाच्या सूचना देतात.

हा कृषी सल्ला ग्रामीण कृषी मौसम सेवेअंतर्गत जिल्हा कृषी हवामान केंद्र, कृषी विज्ञान केंद्र, बुलढाणा यांच्याकडून देण्यात आला आहे. हे केंद्र डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ, अकोला यांच्याशी संलग्न आहे.