भातकुली तालुक्यात पावसाच्या भीतीने सोयाबीन काढणीची घाई, शेतकरी चिंतेत

दसरा आणि दिवाळी जवळ आली आहे, पण शेतकऱ्यांसमोर पावसाचे संकट उभे राहिले आहे. परतीच्या पावसाचे वातावरण तयार झाल्याने भातकुली तालुक्यात सोयाबीन काढणीला वेग आला आहे. कापलेले पीक शेतातच भिजून खराब होण्याची शक्यता असल्याने शेतकरी सकाळपासूनच शेतात पोहोचत आहेत.

यंदाच्या खरीप हंगामात भातकुली तालुक्यात सर्वाधिक क्षेत्रावर सोयाबीनची पेरणी झाली आहे. एकूण २२ हजार २०७ हेक्टरवर सोयाबीन आहे. त्यानंतर १९ हजार १२८ हेक्टरवर कापूस आणि ९ हजार ३६१ हेक्टरवर तूर आहे. उडीद ७५ हेक्टरवर, इतर तेलबिया १० हेक्टरवर, मका ७.२० हेक्टरवर आणि मूग २.४० हेक्टरवर पेरला गेला. म्हणजेच तालुक्यातील मोठ्या संख्येने शेतकऱ्यांचे आर्थिक गणित सोयाबीनसह खरीप पिकांवरच अवलंबून आहे.

टाकरखेडा संभू परिसर, पूर्णानगर, आष्टी, देवरी निपाणी, जळका हिरापूर, रामा, साऊर, लसणापूर, कृष्णापूर आणि कळमगाव या भागांत काढणीचे काम मोठ्या प्रमाणात सुरू आहे. काही ठिकाणी मजुरांकडून कापणी होत आहे, तर काही ठिकाणी यंत्राचा वापर केला जात आहे. कापलेले सोयाबीन पावसापासून वाचवण्यासाठी शेतकरी ते लगेच घरी किंवा सुरक्षित ठिकाणी हलवत आहेत.

मंगळवारी रात्री काही भागांत ढगाळ वातावरण होते आणि विजा कडाडल्या, त्यामुळे चिंता आणखी वाढली. बुधवारी सकाळपासून अनेक शेतकरी शेतात हजर होते. दिवसभर कापणी करून तयार झालेले पीक पावसाच्या तडाख्यात सापडू नये, म्हणून सगळ्यांची लगबग सुरू होती.

यंदा पावसाच्या अनियमिततेमुळे आणि इतर कारणांमुळे सोयाबीनच्या उत्पादनावर आधीच परिणाम झाला आहे. आता उरलेले पीकही पावसाने खराब झाले तर अडचणी आणखी वाढतील. कापणीनंतर शेतात ठेवलेले सोयाबीन भिजले तर त्याचा दर्जा खालावेल आणि बाजारभावालाही फटका बसेल, अशी भीती शेतकरी बोलून दाखवत आहेत.

शेतकरी सांगतात की कधी अस्मानी तर कधी सुलतानी संकटाने ते त्रस्त झाले आहेत. गावातील किमान ५० टक्के क्षेत्रात अतिशय कमी पावसामुळे पिकांचे नुकसान झाले आहे. काही शेतकऱ्यांनी जूनच्या अखेरीस पेरलेल्या सोयाबीनला दोन ते तीन क्विंटलचा उतारा येत आहे, पण उशिरा पेरलेल्या सोयाबीनला तेवढेही उत्पन्न मिळणार नाही हे नक्की झाले आहे. त्यामुळे खर्च आणि उत्पन्नावर आधारित हेक्टरी किमान एक लाख रुपयांची मदत देऊन शासनाने रब्बी हंगामाच्या उभारणीला हातभार लावावा, अशी मागणी आहे.

खारपाण पट्ट्यात यंदा कुणालाच सोयाबीनचा दाणाही झालेला नाही, असेही शेतकरी म्हणतात. उत्पन्नात कमालीची घट झाली आहे आणि शासनाने ट्रिगर वन लागू केल्यानंतरही अद्याप कोणत्याही शेतकऱ्याला नुकसानभरपाई मिळालेली नाही. दसरा तोंडावर आहे, दिवाळी आहे, म्हणून सणापूर्वी भरीव मदत मिळावी अशी अपेक्षा आहे.

सणाच्या पार्श्वभूमीवर शेतकऱ्यांच्या कुटुंबांवर आर्थिक संकट ओढवले आहे. शासनाने केवळ आश्वासन न देता प्रत्यक्ष मदत तातडीने शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा करावी, अशी अपेक्षा शेतकरी व्यक्त करत आहेत.