रशियाने डिझेल निर्यातीवरील निर्बंध उठवले; आंतरराष्ट्रीय बाजारात पुरवठा वाढण्याची अपेक्षा

रशियाने डिझेल निर्यातीवर घातलेले निर्बंध शिथिल करण्याचा निर्णय घेतला आहे. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात डिझेलचा पुरवठा करणे आता अधिक सोपे होणार आहे. जगभरात सुरू असलेली उलथापालथ आणि त्या घडामोडींचा भारतासह इतर देशांवर होणारा परिणाम याकडे सध्या सगळेच बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत. त्यातच कच्चे तेल, पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमतींकडेही सगळ्यांचे लक्ष लागले आहे. अशा वेळी रशियाचा हा निर्णय महत्त्वाचा मानला जात आहे.

रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन आणि अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्यातील चर्चेनंतर हे पाऊल उचलण्यात आले आहे. परदेशी बाजारपेठांमध्ये इंधनाची उपलब्धता वाढवणे आणि त्याच वेळी रशियामधील देशांतर्गत गरजा पूर्ण करणे, हा या निर्णयाचा मुख्य उद्देश आहे.

रशियाने मुळात निर्बंध का घातले होते, तेही पाहावे लागेल. युक्रेनने रशियन ऊर्जा प्रकल्पांवर ड्रोन हल्ले केले होते. त्यामुळे काही रशियन तेल शुद्धीकरण प्रकल्पांचे कामकाज विस्कळीत झाले होते. परिणामी देशात डिझेल किती उपलब्ध राहील, याबद्दल चिंता वाढली होती. याच कारणामुळे रशियाने यापूर्वी डिझेल निर्यातीवर निर्बंध लादले होते. ते निर्बंध आता उठवण्यात आले आहेत.

रशियाचे म्हणणे आहे की डिझेल उत्पादनामुळे देशांतर्गत गरजा पूर्ण होण्यास तसेच इतर देशांना पुरवठा करण्यास मदत होईल. रशियाचे उपपंतप्रधान अलेक्झांडर नोवाक यांच्या मते, डिझेलची निर्यात आणि पुरवठा यांची व्यवस्था करण्यासाठी सरकार तेल कंपन्यांसोबत काम करणार आहे.

रशिया आणि अमेरिका यांच्यात डिझेलचा पुरवठा वाढवण्यासाठी एक करार झाल्याचे समजते. या करारात आंतरराष्ट्रीय बाजारात डिझेलची अतिरिक्त खेप पाठवण्याच्या योजनांचा समावेश आहे. सुरुवातीच्या टप्प्यात अंदाजे ५,००,००० मेट्रिक टन डिझेलचा पुरवठा होणार आहे. ऑक्टोबरमध्ये ३,००,००० टन, नोव्हेंबरमध्ये ५,००,००० टन आणि त्यानंतर १,००,००० टन पुरवठा होणार असल्याचेही यातून सूचित होते.

रशिया हा जगातील सर्वात मोठ्या डिझेल निर्यातदारांपैकी एक आहे. त्यामुळे रशियाने इतर देशांना अधिक डिझेल पाठवले, तर आंतरराष्ट्रीय बाजारात त्याची उपलब्धता वाढू शकते. डिझेलची गरज असलेल्या देशांना अतिरिक्त पुरवठा मिळण्याची अपेक्षा आहे. त्यामुळे किमतींवरील दबाव कमी होऊ शकतो, पण त्याची खात्री नाही. डिझेलच्या किमती कितपत कमी होतील, हे शेवटी मागणी आणि पुरवठ्यावर अवलंबून असेल.