केरळमधील कथित लाचेच्या आरोपांची मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमारांबाबत नव्याने चौकशी

मुख्य निवडणूक आयुक्त (सीईसी) ज्ञानेश कुमार यांच्यावर एका माजी कंत्राटदाराने लाच मागितल्याचा आरोप केला आहे. हा प्रकार सुमारे दोन दशकांपूर्वी केरळमधील एका रस्ते बांधकाम प्रकल्पाच्या वेळी घडल्याचे या कंत्राटदाराचे म्हणणे आहे. आता या आरोपांची नव्याने चौकशी करण्याचे आदेश केरळचे गृहमंत्री रमेश चेन्नीथला यांनी दक्षता आणि भ्रष्टाचारविरोधी विभागाला (व्हीएसीबी) दिले आहेत.

मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरावलोकनावरून काँग्रेस आणि इतर विरोधी पक्ष कुमार यांच्या विरोधात देशभरात आंदोलने करत आहेत. त्या पार्श्वभूमीवर ही गोष्ट समोर आली आहे.

तक्रार करणारे साजन हे कोल्लम जिल्ह्यातील चडयमंगलम येथे राहतात आणि ते कंत्राटदार आहेत. त्यांनी दक्षता आणि भ्रष्टाचारविरोधी विभागाच्या संचालकांकडे दिलेल्या तक्रारीत असा आरोप केला आहे की, कुमार त्या वेळी सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे सचिव होते आणि केरळ राज्य परिवहन प्रकल्पांतर्गत पूर्ण झालेल्या कामांचे पैसे देण्यासाठी त्यांनी २ कोटी रुपयांची लाच मागितली.

साजन यांचा आणखी एक आरोप असा की, अभियंत्यांनी आधीच मंजूर केलेल्या सुमारे १७ कोटी रुपयांच्या बिलांचे धनादेश कुमार यांनी मुद्दाम अडवून ठेवले. त्यामुळे मलेशियन कंपनी पीएटीआय-बीईएल, तिचे कंत्राटदार आणि कर्मचारी आर्थिक अडचणीत सापडले, असे ते म्हणतात.

तक्रारदाराच्या दाव्यानुसार, आत्महत्येच्या पत्रात कुमार यांच्या भूमिकेचा उल्लेख होता आणि मलेशियातील कुटुंबीयांनी कंपनीच्या कर्मचाऱ्यांना त्याबद्दल सांगितले होते. लाच मागितल्याची थेट माहिती असलेल्या लोकांना यापूर्वीच्या दक्षता चौकशीत बोलावलेच नव्हते, असेही त्यांनी म्हटले आहे. ली यांचे कुटुंबीय, कंपनीचे माजी कर्मचारी आणि इतर साक्षीदार यांना साक्षीदार म्हणून समोर आणण्याची तयारीही साजन यांनी दाखवली आहे.

या तक्रारीवरून दक्षता विभागाने प्राथमिक तपास केला आणि गुन्हा दाखल करण्यासाठी गृह विभागाकडे परवानगी मागितली. सूत्रांच्या माहितीनुसार, चेन्नीथला यांनी कायदेशीर मत घेतल्यानंतर प्राथमिक चौकशीचे आदेश दिले.

हे प्रकरण केएसटीपी अंतर्गत झालेल्या एमसी रस्ते सुधारणा कामातील कथित भ्रष्टाचाराशी संबंधित आहे. हे काम पीएटीआय-बीईएल समूहाला दिले होते. त्या वेळी कुमार राज्याच्या सार्वजनिक बांधकाम विभागाचे सचिव होते. ली यांच्या मृत्यूनंतर २००६ मध्ये दक्षता चौकशी सुरू झाली होती. मात्र आरोप सिद्ध झाले नाहीत, म्हणून पुढची कारवाई न करता ती चौकशी बंद करण्यात आली.

आता मागच्या चौकशीत आरोपांच्या महत्त्वाच्या मुद्द्यांकडे दुर्लक्ष झाले होते का, हेही नव्या चौकशीत तपासले जाईल. कुमार यांच्यावरील आरोप सिद्ध झालेले नाहीत आणि दक्षता चौकशीत या दाव्यांची पडताळणी केली जाईल.