गोरेगावात 'इंडिया केम २०२६' सुरू; जागतिक रासायनिक केंद्र बनण्याची संधी, मोदींचा संदेश

गोरेगाव येथील नेस्को एक्झिबिशन सेंटरमध्ये 'इंडिया केम २०२६' या आंतरराष्ट्रीय प्रदर्शनाचे उद्घाटन झाले. केंद्रीय रसायने मंत्री जे.पी. नड्डा यांच्या हस्ते हा कार्यक्रम पार पडला आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस प्रमुख उपस्थित होते. 'ॲडव्हान्टेज्ड भारत ॲन इमर्जिंग ग्लोबल केमिकल हब' ही या प्रदर्शनाची संकल्पना आहे.

कार्यक्रमाला मध्य प्रदेशचे मुख्यमंत्री डॉ. मोहन यादव, ओडिशाचे मुख्यमंत्री मोहन चरण माझी आणि केंद्रीय राज्यमंत्री अनुप्रिया पटेल हजर होते. गुजरातचे राज्यमंत्री प्रफुल पानशेरिया, फिक्कीच्या राष्ट्रीय पेट्रोकेमिकल्स समितीचे अध्यक्ष तसेच एचएमईएलचे व्यवस्थापकीय संचालक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी प्रभ दास, यूपीएलचे अध्यक्ष आणि समूहाचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी जय श्रॉफ हेही उपस्थित होते. याशिवाय विविध राज्यांचे प्रतिनिधी, वरिष्ठ अधिकारी, उद्योग क्षेत्रातील मान्यवर आणि देश-विदेशातील गुंतवणूकदारांनीही हजेरी लावली.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी या प्रदर्शनानिमित्त संदेश दिला. तो संदेश नड्डा यांनी उपस्थितांसमोर वाचून दाखवला. या संदेशात मोदी यांनी भारताच्या रासायनिक आणि पेट्रोकेमिकल उद्योगाचे अर्थव्यवस्थेतील महत्त्व अधोरेखित केले. हे प्रदर्शन धोरणकर्ते, गुंतवणूकदार, संशोधक आणि उद्योजक यांना एकत्र आणणारे महत्त्वाचे व्यासपीठ ठरत आहे, असे त्यांनी म्हटले. यातून नवीन भागीदारी, गुंतवणुकीच्या संधी आणि जागतिक पुरवठा साखळ्यांमधील भारताचा सहभाग वाढण्यास चालना मिळेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. देशाला जागतिक रासायनिक उत्पादन केंद्र बनवण्याची संधी असल्याचेही मोदी यांनी सांगितले.

शेती, औषधनिर्मिती, वस्त्रोद्योग आणि वाहननिर्मिती अशा अनेक क्षेत्रांना रासायनिक उत्पादनांची गरज असते, असे मोदींनी संदेशात नमूद केले. या उद्योगाची वाढ देशांतर्गत उत्पादन आणि आत्मनिर्भर भारताच्या उद्दिष्टांशी जोडलेली आहे, असेही त्यांनी म्हटले. रासायनिक उद्यानांच्या विकासासाठी भव्य रसायन योजनेची अंमलबजावणी आणि संशोधन, विकास व नवोन्मेष योजनेत रासायनिक व पेट्रोकेमिकल क्षेत्राचा समावेश हे उद्योगाच्या वाढीतले महत्त्वाचे टप्पे आहेत, असे त्यात सांगितले आहे.

सेमीकंडक्टर उत्पादन, स्वच्छ ऊर्जा आणि विद्युत वाहनांसाठी लागणाऱ्या प्रगत रसायनांची मागणी वाढत आहे. हे लक्षात घेऊन भारतीय उद्योगांनी आधुनिक तंत्रज्ञान आणि उच्च मूल्यवर्धित उत्पादनांमध्ये गुंतवणूक करावी, असे आवाहन पंतप्रधानांनी केले. शाश्वत उत्पादन पद्धती आणि संसाधनांचा कार्यक्षम वापर यांनाही प्राधान्य द्यावे, असेही ते म्हणाले.

केंद्रीय रसायने मंत्री नड्डा यांनी सांगितले की, रासायनिक व पेट्रोकेमिकल उद्योगाच्या विकासासाठी केंद्र सरकार अनुकूल धोरणे, पायाभूत सुविधा आणि संशोधनाला प्रोत्साहन देण्यावर भर देत आहे. भारताची रासायनिक उद्योगातील सध्याची बाजारपेठ सुमारे २२० अब्ज अमेरिकी डॉलरची आहे. ती २०४० पर्यंत एक ट्रिलियन अमेरिकी डॉलरपर्यंत आणि २०४७ पर्यंत १.६ ट्रिलियन अमेरिकी डॉलरपर्यंत नेण्याचे उद्दिष्ट आहे. हे उद्दिष्ट गाठण्यासाठी केंद्र आणि राज्य सरकारे, उद्योग क्षेत्र, संशोधक आणि गुंतवणूकदार यांनी एकत्र काम करणे गरजेचे आहे, असेही नड्डा म्हणाले. पालघरमध्ये मोठे औद्योगिक केंद्र विकसित करण्याचे नियोजन असल्याचा उल्लेखही या कार्यक्रमाच्या संदर्भात करण्यात आला.