"आम्हाला सांभाळता येत नाही, तुम्हीच वाचवा": दुष्काळामुळे डोळ्यांत पाणी आणून शेतकरी सोडतायत गोवंश

दुष्काळाच्या भयानक सावटामुळे ग्रामीण भागातील शेतकरी पूर्णपणे कोलमडला आहे. छावणीत असो किंवा स्वतःच्या दावणीला, जनावरांना प्यायला पाणी आणि खायला चारा उरलेला नाही. त्यामुळे हतबल झालेले शेतकरी आता गोपालन संस्थांचा आसरा घेत आहेत. ही माहिती अहिल्यानगर येथून पोपट पिटेकर यांनी दिली आहे.

ईसळक येथील निसर्गसृष्टी गोपालन संस्थेत सध्या 600 हून अधिक जनावरे आहेत. असे असतानाही दुष्काळ अधिकृतपणे जाहीर होण्याआधीच 60 ते 70 गोवंश नव्याने संस्थेत आणून सोडण्यात आले आहेत. एवढेच नाही, तर तब्बल 300 ते 400 शेतकरी संस्थेच्या संपर्कात आहेत. "आम्हाला सांभाळणे शक्य नाही, तुम्हीच आमच्या जनावरांना वाचवा," अशी विनवणी करत डोळ्यांत पाणी आणून हे शेतकरी आपली जनावरे संस्थेच्या हवाली करत आहेत.

शेतकऱ्यांची ही भीषण परिस्थिती पाहता, येत्या काही दिवसांत संस्थेतील गोवंशाची संख्या 1,000 च्या पुढे जाण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. एकीकडे जनावरांची संख्या झपाट्याने वाढत आहे आणि दुसरीकडे पाणी व चाऱ्याचा तुटवडा आहे. एवढा मोठा गोवंश कसा सांभाळायचा, हा गंभीर आणि कठीण प्रश्न संस्थेसमोर उभा राहिला आहे.

गावात सध्या विकत मिळणारे पाणीही अवघ्या दोन-तीन महिन्यांत संपण्याच्या मार्गावर आहे. पुढे नगर शहरातून पाण्याचे टँकर आणावे लागतील, अशी चिंता आहे. आज 1,000 रुपयांना मिळणारा टँकर उद्या 2,000 रुपयांपर्यंत विकत घ्यावा लागेल. चाऱ्याची टंचाई भागवण्यासाठी संस्थेने पंजाब आणि मध्य प्रदेशातून गव्हाचा भुसा मागवण्याची तयारी केली आहे.

सध्या संस्थेला रोज 10 ते 12 लाख रुपये खर्च येतो. जनावरांची संख्या वाढल्यामुळे हा खर्च दुप्पट होईल, असा अंदाज आहे.

संस्थेला हिंदुत्ववादी नेत्यांचे मार्गदर्शन आणि सहकार्य मिळते, पण त्यांच्या मदतीलाही मर्यादा आहेत. म्हणून फक्त राजकीय नेत्यांवर अवलंबून न राहता, या संघर्षाच्या काळात सामान्य जनतेने पुढे यावे, असे आवाहन संस्थेने केले आहे.

निसर्गसृष्टी गोपालन संस्थेचे संस्थापक गौतम कराळे यांनी भावूक आवाहन केले आहे. ते म्हणाले, माणसाच्या खाण्यापिण्याची व्यवस्था कशीही होऊ शकते, पण या मुक्या जनावरांकडे दुर्लक्ष झाले तर ते जगू शकणार नाहीत. आपण गोमातेचे रक्षण केले तर गोमाता आपले रक्षण करेल. या कठीण प्रसंगात जनतेने सढळ हाताने मदत करावी, असेही त्यांनी म्हटले आहे.