नागपूर स्टेशनच्या पश्चिम गेटजवळील भूमिगत पार्किंग दोन-तीन दिवसांत सुरू होणार

नागपूर रेल्वे स्टेशनच्या पश्चिम प्रवेशद्वाराजवळ रोजच्या गर्दीला तोंड देणाऱ्या प्रवाशांसाठी दिलासा देणारी बातमी आहे. रेल लँड डेव्हलपमेंट अथॉरिटीने (RLDA) नव्याने तयार झालेली भूमिगत पार्किंग मध्य रेल्वेच्या ताब्यात दिली आहे. त्यामुळे ती येत्या काही दिवसांत सुरू होण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

या पार्किंगमध्ये सुमारे १,६०० दुचाकी आणि २९० कार बसू शकतील. स्टेशनबाहेर गाड्या लावण्यासाठी होणारी रोजची धावपळ यामुळे कमी होईल आणि वाहतुकीचे नियोजन सुधारेल, अशी अपेक्षा आहे. मध्य रेल्वेच्या नागपूर विभागाचे वरिष्ठ विभागीय वाणिज्य व्यवस्थापक अमन मित्तल यांनी शनिवारी सांगितले की, ही सुविधा दोन ते तीन दिवसांत सुरू करण्याची तयारी चालू आहे.

सध्या पश्चिम गेटजवळच्या मर्यादित जागेसाठी खासगी वाहने, ऑटोरिक्षा आणि प्रवासी यांच्यात स्पर्धा असते. त्यामुळे गर्दी होते आणि अव्यवस्था निर्माण होते. नव्या व्यवस्थेमुळे वाहनांच्या हालचालीला शिस्त येईल आणि स्टेशनपर्यंत पोहोचणेही सोपे होईल, असे अपेक्षित आहे.

स्टेशनच्या पुनर्विकासाचे काम जुलै २०२३ मध्ये सुरू झाले होते. त्यानंतर सुमारे तीन वर्षे तीन महिन्यांनी हा ताबा देण्यात आला आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी डिसेंबर २०२२ मध्ये या पुनर्विकास प्रकल्पाची कोनशिला बसवली होती. या महत्त्वाकांक्षी आधुनिकीकरणाचा अंदाजित खर्च ४८७.७७ कोटी रुपये आहे.

काही ठिकाणी पाण्याची गळती आणि पाझर असल्याच्या चिंतेमुळे ही पार्किंग अंतिम ताब्याच्या प्रतीक्षेत होती. रेल्वे सूत्रांनुसार, या समस्या दूर झाल्यानंतरच जागा मध्य रेल्वेकडे द्यावी, असे RLDA चे म्हणणे होते. मात्र प्रवाशांना अतिरिक्त पार्किंगचा लाभ लवकर मिळावा, म्हणून रेल्वे अधिकाऱ्यांनी लवकर सुरू करण्याचा आग्रह धरला. विभागीय रेल्वे व्यवस्थापक (DRM) विनायक गर्ग यांनी उरलेले काम जलद करण्याचे निर्देश अधिकाऱ्यांना दिल्याचे सूत्रांनी सांगितले.

एका अधिकाऱ्याने सांगितले, "रेल्वे अधिकाऱ्यांनी लवकर सुरू करण्याचा आग्रह धरला. सुरक्षेच्या गरजा पाळून प्रलंबित दुरुस्ती, सुधारणा आणि फिनिशिंगची कामे सुविधा सुरू असतानाही चालू ठेवता येतील, असे सुचवण्यात आले."

तळघरातील पार्किंगमध्ये वाहनांसाठी ठरावीक जागा, आत जाण्याचे आणि बाहेर पडण्याचे रॅम्प, बॅरिअर आणि आखलेल्या पार्किंग जागा आहेत. लिफ्ट आणि जिने भूमिगत पार्किंगला स्टेशनच्या जमिनीवरील परिसराशी जोडतील. वाहनचालकांना दिशा दाखवण्यासाठी फलक लावले जातील, तसेच डिजिटल फलकही प्रस्तावित आहेत.

वाहतूक नियोजन फक्त तळघरापुरते मर्यादित नाही. सुविधेभोवतीची मोकळी जागा वाहनांसाठी स्वतंत्र लेन, प्रीपेड ऑटोरिक्षा स्टँड आणि रांगेसाठी ठरावीक जागा अशी आखली जाण्याची अपेक्षा आहे, जेणेकरून स्टेशनच्या प्रवेशद्वारावर वाहनांची गर्दी होणार नाही. प्रीपेड ऑटोरिक्षा सेवा भूमिगत पार्किंगपासून वेगळी, तळमजल्यावर चालेल.

स्टेशन परिसराची सुरक्षा वाढवण्याचाही विचार आहे. DRM गर्ग यांच्या जवळच्या सूत्रांनी सांगितले की, रेल्वे सुरक्षा दल (RPF) आणि सरकारी रेल्वे पोलीस (GRP) यांची संयुक्त गस्त चौकी प्रस्तावित असून तिथे चोवीस तास तैनाती करण्याचे नियोजन आहे. यामुळे पाकीटमारी, विनाकारण रेंगाळणे आणि इतर गुन्हेगारी कृत्यांना आळा बसेल, अशी अपेक्षा आहे. वाहतूक पोलिसांसाठी स्वतंत्र चौकीही प्रस्तावित आहे.

ही पार्किंग नागपूर रेल्वे स्टेशनच्या मोठ्या पुनर्विकासाचा एक भाग आहे. त्यात नव्या स्टेशन इमारती, सुधारित प्रवासी सुविधा आणि इतर वाहतूक साधनांशी चांगली जोडणी यांचा समावेश आहे. स्टेशनची हेरिटेज इमारतही आधुनिकीकरणाच्या योजनेत आहे. संपूर्ण प्रकल्प मार्च २०२७ पर्यंत पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट आहे. मात्र उरलेली कामे लवकर पूर्ण करण्याचे प्रयत्न चालू असल्याचे रेल्वे सूत्रांनी सूचित केले.