इलॉन मस्कची मुलांसाठीची गुप्त ऑनलाइन शाळा, २ तासांच्या क्लासची फी ४,८०० डॉलर

टेस्ला आणि स्पेसएक्ससारख्या कंपन्यांचे मालक इलॉन मस्क हे जगातील पहिले ट्रिलियनर होण्याच्या शर्यतीत आघाडीवर आहेत. त्यांची अफाट संपत्ती आणि वेगळे विचार यामुळे ते नेहमी चर्चेत असतात. आता त्यांनी मुलांसाठी सुरू केलेली एक गुप्त शाळा आणि तिची फी यामुळे जगभरातले पालक चकित झाले आहेत.

मस्क यांचे म्हणणे आहे की जगातली पारंपरिक शिक्षण प्रणाली मुलांचे भविष्य घडवण्यात पूर्णपणे अपयशी ठरली आहे. याच विचारातून त्यांनी आपल्या मुलांना कुठल्याही सामान्य किंवा नामांकित शाळेत न पाठवता स्वतःची शाळा काढली.

२०१४ मध्ये मस्क यांनी आपल्या मुलांना पारंपरिक शाळांमधून बाहेर काढले. त्यांनी स्पेसएक्सच्या कॅलिफोर्निया मुख्यालयात एक अत्यंत खाजगी शाळा सुरू केली आणि तिचे नाव 'अड एस्ट्रा' ठेवले. हा लॅटिन शब्द असून त्याचा अर्थ 'ताऱ्यांच्या दिशेने' असा आहे. सुरुवातीला या शाळेत मुख्यतः मस्क यांचीच मुले आणि स्पेसएक्समधील निवडक कर्मचाऱ्यांची मुले शिकत होती. शाळा पूर्णपणे गुपित ठेवण्यात आली होती आणि पारंपरिक विषयांऐवजी आधुनिक जगाचे शिक्षण तिथे दिले जात होते. जगापासून दूर ठेवूनच ती चालवली जात आहे.

पुढे शाळेचा विस्तार झाला आणि २०२० मध्ये ती 'अस्ट्रो नोवा' या नावाने जगभरातील मुलांसाठी खुली करण्यात आली. विशेष म्हणजे ही कोणतीही प्रत्यक्ष इमारत असलेली शाळा नाही. ती पूर्णपणे व्हर्च्युअल, म्हणजे ऑनलाइन पद्धतीवर चालते. १० ते १५ वयोगटातील मुलांसाठी तयार केलेल्या या शाळेत जगाच्या कुठल्याही कोपऱ्यातून मुले घरी बसून स्क्रीनवरून प्रवेश घेऊ शकतात.

आता फीबद्दल. ही जगातील सर्वात महागड्या ऑनलाइन क्लासपैकी एक आहे. 'अस्ट्रो नोवा'मध्ये २ तासांच्या क्लासची फी ४,८०० डॉलर, म्हणजे भारतीय रुपयांत सुमारे ४ लाख रुपये ठरवण्यात आली आहे. शाळेच्या नियमांनुसार प्रत्येक विद्यार्थ्याला किमान दोन तासांच्या क्लासची नावनोंदणी करावी लागते. गरजेनुसार विद्यार्थी जास्तीत जास्त १६ तासांपर्यंतचे क्लास निवडू शकतात. त्यासाठी वार्षिक ट्यूशन फी सुमारे ३६,००० डॉलर, म्हणजे ३०.२५ लाख रुपयांपेक्षा जास्त होते.

या शाळेचा अभ्यासक्रम आणि शिकवण्याची पद्धतही वेगळी आहे. विद्यार्थ्यांना इथे ग्रेड किंवा गुण दिले जात नाहीत आणि पारंपरिक परीक्षाही होत नव्हती. भाषा आणि संगीत शिकण्यात वेळ घालवण्यापेक्षा मुलांमध्ये AI, कोडिंग, रोबोटिक्स आणि क्रिटिकल थिंकिंग रुजवली पाहिजे, असा मस्क यांचा विश्वास आहे. पुस्तकी ज्ञानाऐवजी सिंथेसिस आणि एथिकल डिलेमा, म्हणजेच नैतिक गुंतागुंत, यांसारख्या व्यावहारिक समस्या सोडवण्याचे प्रशिक्षण मुलांना दिले जाते.