१५ दिवसांत हरभरा ७०० रुपयांनी वाढला, भाव ९ हजारांपर्यंत जाण्याची शक्यता
दिल्लीच्या लॉरेन्स रोड मंडीत हरभऱ्याचा भाव ७,६५० ते ७,७०० रुपये क्विंटलवर गेला आहे. एका महिन्यात सुमारे १,४०० रुपयांची वाढ झाली आहे.
छायाचित्रे सत्यापित केलेली नाहीत
महागाईचा आणखी एक फटका आता हरभऱ्याच्या रूपाने बसू लागला आहे. दिल्लीच्या लॉरेन्स रोड मंडीत अवघ्या १५ दिवसांत हरभऱ्याचा भाव क्विंटलमागे ७०० रुपयांनी वाढून ७,६५० ते ७,७०० रुपयांपर्यंत पोहोचला आहे. एका महिन्याचा हिशोब पाहिला तर ही वाढ सुमारे १,४०० रुपये प्रति क्विंटल इतकी आहे.
कन्फेडरेशन ऑफ ऑल इंडिया ट्रेडर्स (कैट) चे उपाध्यक्ष आणि ठाणे जिल्हा होलसेल व्यापारी वेलफेअर महासंघाचे अध्यक्ष सुरेश भाई ठक्कर यांच्या म्हणण्यानुसार, देशात हरभऱ्याचे उत्पादन खपेच्या तुलनेत कमी राहिले आहे. त्यामुळे बाजारात उपलब्ध असलेला साठा घटला आहे. उत्पादक आणि वितरक मंडयांमध्ये माल कमी पडत असल्याने डाळ मिलांना पुरेसा कच्चा माल मिळत नाही आणि त्याचा थेट परिणाम हरभऱ्याच्या भावावर दिसतो आहे.
ठक्कर यांनी सांगितले की, दसरा-दिवाळीची खरेदी सुरू झाल्यानंतर फक्त १५ दिवसांत भाव ७०० रुपयांनी चढले. सध्याची परिस्थिती अशीच राहिली तर भाव आधी ८,५०० रुपयांवर आणि पुढे ९,००० रुपये प्रति क्विंटलपर्यंत जाऊ शकतात, असा त्यांचा अंदाज आहे.
परदेशी बाजारातही दिलासा मिळण्याची चिन्हे नाहीत. ठक्कर यांच्या म्हणण्यानुसार, ऑस्ट्रेलियन हरभऱ्याच्या ऑक्टोबर-नोव्हेंबरच्या शिपमेंटचे भाव गेल्या वर्षीच्या याच काळाच्या तुलनेत सुमारे २५० डॉलर प्रति टन जास्त आहेत. ऑस्ट्रेलियात भाव ७९० ते ८०० डॉलर प्रति टनापर्यंत गेले आहेत आणि तिथल्या पिकाच्या दर्जाबाबत अडचणी असल्याच्या बातम्या आहेत. यामुळे आयात केलेल्या मालाची किंमत वाढली असून भारतीय बाजारात परदेशी हरभरा महाग पडतो आहे.
पुढच्या पिकावरही संकट दिसते आहे. अल निनोच्या प्रभावामुळे महाराष्ट्र, आंध्र प्रदेश आणि कर्नाटकसह प्रमुख उत्पादक भागांत हरभऱ्याची पेरणी बाधित होऊ शकते, अशी भीती ठक्कर यांनी व्यक्त केली. यंदा दाणे लहान राहिल्यामुळे उत्पादकतेवरही परिणाम झाला आहे.
इंधन आणि वाहतुकीचा खर्च वाढल्यामुळे उत्पादक मंडयांमधून दिल्लीपर्यंत माल आणणे सुमारे ३०० रुपये प्रति क्विंटल महाग पडत आहे. ठक्कर यांच्या म्हणण्यानुसार, देशात हरभऱ्याचे उत्पादन सुमारे ११० लाख मेट्रिक टन झाले असून ते अंदाजित खपेपेक्षा साधारण ३० लाख टनांनी कमी आहे.
कमकुवत मान्सूनमुळे देशांतर्गत कृषी उत्पादन घटले आहे आणि परदेशी बाजारात भाव चढे आहेत. या दोन्ही कारणांमुळे डाळी आणि तेलबियांच्या दरांत मोठी वाढ दिसत आहे. अल निनोचा प्रभाव आतापासूनच जाणवू लागल्याचे चित्र आहे, आणि त्यात देशी हरभराही सामान्य ग्राहकांच्या खिशाला जड ठरू लागला आहे. कच्च्या मालाची कमतरता, महागडी वाहतूक आणि येत्या पिकाच्या पेरणीबद्दलच्या शंका यांमुळे बाजारात चिंता वाढली आहे.
