दिवाळीपूर्वी एफडीएची धडक कारवाई: ६८ परवाने निलंबित, सात युनिट बंद करण्याचे आदेश

दिवाळीच्या तोंडावर महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाने (एफडीए) नवरात्रीच्या काळात राज्यभर तपासणी मोहीम राबवली आणि एकूण १२.७४ कोटी रुपये किमतीचा माल जप्त केला. अन्न व्यावसायिकांसाठी वारंवार जनजागृती कार्यक्रम घेतले गेले, तरीही स्वयंपाकघरांत उंदीर आणि झुरळे, अस्वच्छ जागी ठेवलेले अन्न आणि मुदत संपलेला साठा पुन्हा बाजारात जाण्याची शक्यता असे प्रकार तपासणीत दिसले.

एफडीएने महाराष्ट्रातील सातही विभागांत आस्थापनांची तपासणी केली. त्यात ६८ युनिटचे परवाने निलंबित करण्यात आले, तर सात युनिट बंद करण्याचे आदेश देण्यात आले.

तपासणीत अनेक ठिकाणी स्वयंपाकघरे आणि गटारव्यवस्था अस्वच्छ आढळली. झुरळे आणि उंदरांचा सुळसुळाट होता. शाकाहारी आणि मांसाहारी अन्न एकत्र ठेवलेले होते. परवानगी नसलेले खाद्यरंग वापरले जात होते आणि अन्न हाताळणाऱ्या कर्मचाऱ्यांची वैद्यकीय प्रमाणपत्रेही नव्हती.

या मोहिमेत ३,७४,७६२ किलो आणि २८,२९७ लिटर अन्नसाठा जप्त किंवा नष्ट करण्यात आला. त्याची किंमत ९.११ कोटी रुपये आहे. ठाणे आणि पुणे जिल्ह्यांत मुदत संपलेले, खराब झालेले किंवा नाकारलेले ८,३९२ किलो अन्न जप्त केले गेले. त्याची किंमत ४८.०९ लाख रुपये आहे. नष्ट करायचा माल पुन्हा बाजारात वळवला जात असल्याचा संशय अधिकाऱ्यांना होता.

वेगळ्या कारवाईत छत्रपती संभाजीनगर विभागातील दोन कोल्ड स्टोरेजमधून ४.१९ कोटी रुपयांचा साठा जप्त करण्यात आला. जप्त केलेल्या १,९७,४८० किलो मालात तिखट, बेदाणे, गूळ आणि पाश्चराइज्ड बटर यांचा समावेश होता. दोन्ही कोल्ड स्टोरेजचे परवाने निलंबित केले आहेत.

प्रतिबंधित गुटखा, पान मसाला आणि फ्लेवर्ड तंबाखूवरही एफडीएने कारवाई केली. सुमारे ३.१५ कोटी रुपयांचा माल आणि वाहने जप्त करण्यात आली. २२ गुन्हे (एफआयआर) नोंदवले गेले आणि २० आरोपींना अटक झाली.

एफडीएचे सहआयुक्त (अन्न) संतोष कांबळे यांनी सांगितले की, अन्न सुरक्षेबद्दल अन्न व्यावसायिकांना माहिती देण्यासाठी आणि कमी दर्जाचा कच्चा माल वापरू नये म्हणून विभाग चर्चासत्रे घेत आहे. मात्र सणासुदीत मागणी वाढत असताना नियमभंग अजूनही चिंतेचा विषय असल्याचे ताज्या निष्कर्षांतून दिसते.

एफडीएचे आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी अन्न व्यावसायिकांना नियमभंगाविरुद्ध इशारा दिला. ते म्हणाले, "नष्ट करायचे अन्न ग्राहकाच्या ताटात कधीही पोहोचता कामा नये. सार्वजनिक आरोग्याशी खेळणाऱ्यांना कायद्याचा पूर्ण बडगा सहन करावा लागेल."

सणासुदीच्या काळात कोल्ड स्टोरेज, गोदामे, उत्पादन युनिट आणि खाद्य आस्थापनांची तपासणी सुरूच राहील, असे एफडीएने सांगितले. अन्न सुरक्षेच्या संशयित उल्लंघनाची तक्रार नागरिकांना एफडीएच्या टोल-फ्री क्रमांकावर, १८०० २२ २३६५ वर, किंवा complaints.mahafda.in या ऑनलाइन तक्रार पोर्टलवर करता येईल.