युनायटेड ब्रुअरीजमुळे महाराष्ट्रात 5,900 कोटींची मूल्यवृद्धी, 36,900 रोजगारांना आधार

HEINEKEN कंपनीचा भाग असलेल्या United Breweries Limited (UBL) ने आज महाराष्ट्र राज्य सामाजिक-आर्थिक परिणाम मूल्यांकन (SEIA) अहवाल प्रसिद्ध केला. हा अभ्यास Steward Redqueen या संस्थेने स्वतंत्रपणे केला आहे. त्यानुसार FY2024-25 मध्ये UBL च्या मूल्यसाखळीमुळे महाराष्ट्रभर अंदाजे Rs 5,900 कोटींच्या मूल्यवृद्धीला आणि 36,900 रोजगाराच्या संधींना आधार मिळाला. कंपनीचे योगदान तिच्या स्वतःच्या व्यवसायापेक्षा कितीतरी व्यापक असल्याचे यावरून दिसते, असे अहवालात म्हटले आहे. याच काळात महाराष्ट्रात UBL च्या पेयांच्या 23 दशलक्ष केस विकल्या गेल्या.

अभ्यासानुसार हे आर्थिक योगदान स्थानिक खरेदी आणि उत्पादनासाठी लागणाऱ्या वस्तूंपासून वितरण, किरकोळ विक्री आणि ऑन-ट्रेड आउटलेट्सपर्यंत संपूर्ण मूल्यसाखळीत दिसते. Rs 5,900 कोटींची ही मूल्यवृद्धी महाराष्ट्राच्या राज्य सकल देशांतर्गत उत्पादनाच्या (State GDP) 0.1% इतकी आहे.

रोजगाराचा तपशीलही अहवालात दिला आहे. UBL मध्ये 1,307 थेट नोकऱ्या आहेत. पुरवठादार आणि संबंधित उपक्रमांद्वारे सुमारे 9,700 अपस्ट्रीम रोजगाराच्या संधी निर्माण होतात. वितरण, विक्री केंद्रे आणि त्यांचे पुरवठादार यांच्याशी संबंधित सुमारे 25,900 डाउनस्ट्रीम रोजगाराच्या संधी आहेत. महाराष्ट्रात UBL मध्ये थेट काम करणाऱ्या प्रत्येक व्यक्तीमागे राज्याच्या व्यापक अर्थव्यवस्थेत आणखी 27 रोजगाराच्या संधींना आधार मिळत असल्याचा अभ्यासाचा अंदाज आहे. त्यापैकी सात संधी वस्तू आणि सेवांच्या खरेदीमुळे अपस्ट्रीम स्तरावर, तर 20 संधी पेयांच्या वितरण आणि विक्रीमुळे डाउनस्ट्रीम स्तरावर तयार होतात.

स्थानिक खरेदीबाबत अभ्यास सांगतो की FY2024-25 मध्ये कंपनीने महाराष्ट्रातील पुरवठादारांकडून अंदाजे Rs 1,400 कोटी मूल्याच्या वस्तू आणि सेवा घेतल्या. हे UBL च्या एकूण देशांतर्गत खरेदीच्या 20% आहे. या खर्चात काचेच्या बाटल्या, कॅन, ब्रूइंगसाठी लागणारी पिके, मालवाहतूक, व्यापार, रसायने, लेबल्स, व्यावसायिक सेवा, CBU शुल्क, बांधकाम, यंत्रसामग्री आणि इतर वस्तू व सेवांचा समावेश आहे. यातून महाराष्ट्राच्या औद्योगिक आणि व्यावसायिक परिसंस्थेशी UBL चे संबंध दिसतात.

सार्वजनिक महसुलातही UBL ची मूल्यसाखळी भर घालते. विक्रीशी संबंधित करांसह संपूर्ण मूल्यसाखळीत अंदाजे Rs 4,200 कोटींच्या कर भरण्याला आधार मिळाला, असे मूल्यांकनात म्हटले आहे. ग्राहक UBL च्या पेयांवर खर्च करत असलेल्या प्रत्येक Rs 1 पैकी अंदाजे Rs 0.63 रक्कम करांच्या रूपाने राज्य सरकारकडे जाते. UBL मुळे समर्थित हे कर योगदान महाराष्ट्राच्या एकूण राज्य कर महसुलाच्या 1.2% इतके आहे.

United Breweries Limited चे MD आणि CEO विवेक गुप्ता म्हणाले, "महाराष्ट्र राज्य सामाजिक-आर्थिक परिणाम मूल्यांकनामुळे राज्यातील UBL च्या उपस्थितीमुळे निर्माण होणाऱ्या आर्थिक मूल्याचे अधिक स्पष्ट आकलन आम्हाला मिळते. आमचे कर्मचारी आणि स्थानिक पुरवठादारांपासून ते आमच्या संपूर्ण मूल्यसाखळीतील वितरकांपर्यंत, या मूल्यांकनातून या संबंधांची व्यापकता अधोरेखित होते. हे स्थानिक संबंध अधिक मजबूत करणे, उपजीविकेला आधार देणे आणि ज्या समुदायांमध्ये व परिसंस्थांमध्ये आम्ही कार्यरत आहोत, त्यांना योगदान देणे यासाठी आम्ही वचनबद्ध आहोत."

आर्थिक उपक्रमांपलीकडेही कंपनीचे योगदान आहे, असे अहवालात नमूद आहे. Brew a Better India या उपक्रमाअंतर्गत समुदाय-केंद्रित कार्यक्रम राबवले जातात आणि त्यात पर्यावरणाचे संरक्षण, महिला सक्षमीकरण, हानिकारक वापराला प्रतिबंध आणि समुदाय विकास यावर भर दिला जातो. Project Oxygen Zone अंतर्गत UBL ने पूर्वी कचरा टाकण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या 4.94 एकर जमिनीची साइट तयार करून आणि माती पुन्हा सुपीक करून तिला नवे रूप दिले. तिथे 80 पेक्षा अधिक प्रजातींची 50,000 स्थानिक रोपे लावण्यात आली. कोरड्या महिन्यांत पाणी मिळावे म्हणून 2 लाख लिटर क्षमतेचा पाणी साठवण तलाव आणि खोल चर बांधले गेले. या प्रकल्पाचा 23,700 पेक्षा अधिक लोकांना लाभ झाला आहे, 80 पेक्षा अधिक स्थानिक प्रजातींना त्यातून आधार मिळतो, दरवर्षी 692 किलोलीटर पाण्याचा लाभ उपलब्ध होतो आणि दरवर्षी 103.54 tCO₂ शोषून घेण्याचा अंदाज आहे.

संपूर्ण भारतासाठीचे आकडेही अभ्यासात आहेत. Steward Redqueen च्या स्वतंत्र अभ्यासानुसार FY2024-25 मध्ये UBL ने भारतातील आपल्या मूल्यसाखळीत अंदाजे 2,95,000 रोजगाराच्या संधींना आधार दिला, भारतीय अर्थव्यवस्थेत अंदाजे Rs 43,000 कोटींची मूल्यवृद्धी केली आणि सुमारे Rs 30,600 कोटींचा कर महसूल निर्माण केला. कंपनीने आपल्या खरेदीपैकी 93% खरेदी देशांतर्गत केली.