सर्वपितृ अमावस्येआधी लावा तुळस, पिंपळ, केळ, वड, बेल; पितृदोषातून मुक्तीची श्रद्धा

पितृपक्ष सध्या सुरू असून तो १० ऑक्टोबर रोजी सर्वपितृ अमावस्येला संपणार आहे. दरवर्षी पितृपक्ष सुरू झाला की लोक आपल्या पूर्वजांची आठवण काढतात. तर्पण (ब्राह्मणांना नैवेद्य अर्पण करणे), तर्पण (भोजनाचा नैवेद्य) आणि पिंडदान (पिंड अर्पण करणे) असे विधी केले जातात. यामुळे पूर्वज प्रसन्न होतात आणि पितृत्वाशी संबंधित पापांसह अनेक पापे दूर होतात, अशी श्रद्धा आहे.

धार्मिक श्रद्धेनुसार झाडे आणि वनस्पती निसर्ग व देवत्वाशी जोडलेल्या आहेत. म्हणून पितृपक्षात काही खास वनस्पती लावणे किंवा दान करणे शुभ मानले जाते. सर्वपितृ अमावस्येआधी घरी, मंदिरात किंवा योग्य जागी यातील कोणतेही एक रोप लावले, तर पूर्वजांचा आशीर्वाद मिळतो आणि कुटुंबात शांती व आनंद राहतो, असे मानले जाते. रोप लावणे शक्य नसेल, तर ते दान करण्याचीही परंपरा आहे.

पहिले रोप तुळशीचे. हिंदू धर्मात तुळशीला विशेष महत्त्व आहे. पितृपक्षात घरी तुळस लावून रोज सकाळ-संध्याकाळ तिची पूजा केल्याने देवदेवता आणि पूर्वज प्रसन्न होतात, असे सांगितले जाते. श्राद्धपक्षात तुळशीची पाने अर्पण केल्याने पूर्वज प्रसन्न होतात आणि त्यांच्या पापांचे निवारण होते. घरी तुळस लावता येत नसेल, तर पूर्वजांच्या नावाने तिचे दान करावे.

दुसरे पिंपळाचे झाड. धर्मग्रंथांनुसार ते देव आणि पूर्वजांचे निवासस्थान आहे. त्यामुळे पितृपक्षात पिंपळ लावून त्याची काळजी घेतल्यास पूर्वज लवकर प्रसन्न होतात. घरी पिंपळ लावल्याने पूर्वजांची पापे कमी होण्यास मदत होते आणि त्यांच्या आशीर्वादाने सर्व अडथळे दूर होतात. घरी लावणे जमत नसेल, तर निदान त्याचे दान करावे.

तिसरे केळीचे झाड. ते भगवान विष्णू आणि देवी लक्ष्मी यांना आवडते मानले जाते. धार्मिक श्रद्धेनुसार पितृपक्षात केळ लावणे अत्यंत शुभ आहे. त्यामुळे पूर्वज प्रसन्न होतात आणि कुटुंबातील चालू समस्या दूर होतात, अशी धार्मिक मान्यता आहे. घरी लावणे शक्य नसल्यास हे पवित्र झाड पूर्वजांच्या नावाने मंदिरात किंवा दुसऱ्या व्यक्तीला दान करावे.

चौथे वटवृक्ष. तो दीर्घायुष्य आणि मोक्ष देणारा मानला जातो. पितृपक्षात घरी वड लावल्याने पितृदोषातून मुक्ती मिळते. धार्मिक श्रद्धेनुसार वट हे देव आणि पूर्वज या दोघांचेही निवासस्थान मानले जाते. या पवित्र झाडाखाली पाणी अर्पण करून दिवा लावल्यास असंतुष्ट पूर्वजांना शांती आणि मुक्ती मिळते. घरी लावणे शक्य नसेल, तर सर्वपितृ अमावस्येआधी त्याचे दान करता येते.

पाचवे बेलाचे झाड. शिवपुराणानुसार ते भगवान शिवाचे आवडते झाड आहे. पितृपक्षात घरी बेल लावल्याने अशांत जीवांना शांती मिळते आणि पूर्वजांची पापे दूर होतात. धार्मिक श्रद्धेनुसार अमावस्येच्या दिवशी भगवान शिवाला बेलाची पाने आणि गंगाजल अर्पण केल्याने सर्व पूर्वजांची मुक्ती होते आणि त्यांना वाईट स्वप्ने पडत नाहीत. घरी लावणे शक्य नसेल, तर अमावस्येच्या दिवशी किंवा त्याआधी पूर्वजांच्या नावाने बेलाचे झाड दान करावे.

धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई अशा विषयांवरील लेख केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्याआधी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.