RBI च्या बैठकीआधी रेपो दरवाढीची चर्चा, गृह-कार कर्जाचा हप्ता वाढण्याची भीती
५ ते ७ ऑक्टोबर दरम्यान होणाऱ्या मॉनेटरी पॉलिसी कमेटीच्या बैठकीत रेपो दरात वाढ होऊ शकते, असा अंदाज वेगवेगळ्या ब्रोकरेज फर्म्सनी व्यक्त केला आहे.
रिझर्व्ह बँकेने गेल्या काही महिन्यांपासून रेपो दरात फारसा बदल केला नव्हता, पण आता मात्र मोठी वाढ होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. यामुळे सर्वसामान्य ग्राहकांच्या खिशावर परिणाम होऊ शकतो. रिझर्व्ह बँकेच्या मॉनेटरी पॉलिसी कमेटीची बैठक पुढच्या आठवड्यात, ५ ऑक्टोबर ते ७ ऑक्टोबर या काळात होणार आहे. या बैठकीत समिती रेपो दरात लक्षणीय वाढ जाहीर करू शकते, असा अंदाज आहे.
अमेरिका आणि जपानच्या मध्यवर्ती बँकांनी अलीकडेच आपले प्रमुख व्याजदर वाढवले आहेत. अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने डिसेंबरमध्ये आणखी कडक धोरण राबवण्याचे संकेत दिले आहेत. याचा परिणाम म्हणून रिझर्व्ह बँकेवरही व्याजदर वाढवण्याचा दबाव वाढल्याचं सांगितलं जातंय.
आंतरराष्ट्रीय ब्रोकरेज फर्म नोमुराने आपल्या ताज्या अहवालात म्हटलं आहे की, डिसेंबरपर्यंत रेपो दरात एकूण ५० बेसिस पॉईंट्सपर्यंत वाढ होऊ शकते. नोमुराच्या मते रिझर्व्ह बँकेचं मौद्रिक धोरण एका निर्णायक टप्प्यावर आहे. अनेक आशियाई देशांनी आधीच आपले व्याजदर वाढवले असले, तरी भारताने अजून कोणताही बदल केलेला नाही. मात्र तेलाच्या वाढत्या किमती, अन्नधान्याच्या वाढत्या किमती आणि फेडच्या दरवाढीमुळे रिझर्व्ह बँकेवर दबाव वाढल्याचं नोमुराने नमूद केलंय.
शेअर बाजाराला मात्र पुढच्या वर्षभरात अंदाजे १२५ बेसिस पॉईंट्सची वाढ अपेक्षित आहे, पण नोमुराचं मत यापेक्षा वेगळं आहे. नोमुराच्या मते भारतातील महागाईचा कल आता कमी झाला आहे. डिसेंबरपर्यंत रिझर्व्ह बँक २५ ते ५० बेसिस पॉईंट्सची वाढ जाहीर करेल, अशी ८०% शक्यता नोमुराने वर्तवली आहे. त्यानंतर फेब्रुवारीपर्यंत दरवाढ सुरूच राहण्याची शक्यता मात्र कमी असल्याचं नोमुराचं म्हणणं आहे.
एका वर्षात रिझर्व्ह बँक ७५ बेसिस पॉईंट्सपेक्षा जास्त दरवाढ करेल, अशी २०% शक्यता असल्याचंही नोमुराने सांगितलं आहे. नोमुराचा इन्फ्लेशन जनरलायझेशन इंडेक्स ऑगस्टमध्ये ९२.६ वर होता, जो जानेवारीतील ८४.८ पेक्षा जास्त आहे, पण १०० च्या सरासरी पातळीपेक्षा कमीच आहे. यावरून महागाई वाढण्याची कोणतीही ठोस चिन्हं दिसत नसल्याचं स्पष्ट होतं. हा निर्देशांक महागाईचा दर, तफावत, महागाईच्या अपेक्षा आणि वेतनाशी संबंधित बदल अशा दहा घटकांचं एकत्रित मोजमाप आहे.
नोमुराच्या अंदाजानुसार, आर्थिक वर्ष २०२७ मध्ये भारताची ग्राहक किंमत निर्देशांक CPI महागाई ५.२% राहील आणि आर्थिक वर्ष २०२८ मध्ये ती ४% च्या मध्यवर्ती लक्ष्यापर्यंत खाली येईल. भारताची किरकोळ महागाई जुलैमधील ४.४५% वरून यंदा ऑगस्टमध्ये ४.८२% पर्यंत वाढली आहे. रिझर्व्ह बँक ऑक्टोबर आणि डिसेंबरमध्ये प्रत्येकी २५ बेसिस पॉइंट्सची वाढ करेल, ज्यामुळे अंतिम दर ५.७५% पर्यंत पोहोचेल, असा नोमुराचा अंदाज आहे.
