रात्री पंखा कोणत्या स्पीडवर ठेवावा? खोली आणि शरीराच्या आरामानुसार ठरवा

उन्हाळ्याच्या दिवसांत पंख्याशिवाय झोप लागणं अवघड होतं. घामामुळे अंग चिकट होतं आणि माणूस सारखा कुशीवर कुशी बदलत राहतो. म्हणूनच बहुतेक लोक रात्री पंखा लावूनच झोपतात. कुणी तो फुल स्पीडवर ठेवतो, तर कुणाला मंद हवा पुरते.

रात्री झोपताना पंखा किती स्पीडवर असावा, याचं एकच ठरलेलं उत्तर नाही. तुमची खोली किती गरम आहे, हवेत किती ओलावा आहे आणि तुम्हाला उकाडा किती सहन होतो, यावर सगळं अवलंबून आहे. खोली आणि शरीराच्या आरामानुसार मंद ते मध्यम स्पीड ठेवावा, असा सल्ला या विषयावर दिला गेला आहे.

अंगाला छान गारवा वाटेल एवढाच स्पीड ठेवावा, पण थंडी वाजता कामा नये. अनेक जण पंखा फुल स्पीडवर लावतात आणि मग मध्यरात्री थंडी वाजून त्यांना जाग येते. खोली आधीपासूनच थंड असेल किंवा खिडकीतून हवा येत असेल, तर पंखा जास्त वेगात लावायची गरज नाही. अशा वेळी मंद किंवा मध्यम स्पीड पुरेसा होतो. रात्री 1-2 नंतर बाहेरचं तापमान आपोआप कमी होतं, त्यामुळे झोपताना स्पीड थोडा कमीच ठेवलेला बरा. त्यामुळे झोपही चांगली लागते आणि वीजही वाचते.

पंख्याची हवा थेट तोंडावर घेण्याची अनेकांना सवय असते, पण ती चुकीची आहे, असं यात म्हटलं आहे. एकाच जागी सतत हवा लागली तर सर्दी होते, मान दुखते आणि घसा सुकतो, असं सांगितलं आहे. पंखा असा ठेवावा की त्याची हवा संपूर्ण खोलीत फिरेल.

सिलिंग फॅनची हवा सगळीकडे पसरते, त्यामुळे तिथे अडचण नाही. टेबल फॅन किंवा स्टँड फॅन असेल, तर तो एका जागी स्थिर न ठेवता फिरता ठेवावा. म्हणजे हवा एकाच ठिकाणी लागणार नाही आणि खोलीत हवा खेळती राहील.

कधी कधी खोली खूपच गरम होते आणि दमटपणाही जास्त असतो. अशा वेळी मंद पंख्याने काहीच फरक पडत नाही, तेव्हा मध्यम ते जास्त स्पीडवर पंखा ठेवावा लागतो. मात्र पंखा खोलीची हवा थंड करत नाही, तो AC सारखं काम करत नाही. तो फक्त शरीरावरचा घाम लवकर सुकवतो आणि त्यामुळे थंड वाटतं. म्हणून खोली खूपच गरम असेल, तर पंख्यासोबत खिडक्याही उघड्या ठेवाव्यात, म्हणजे बाहेरची हवा आत येईल.

पंखा लावून झोपल्यावर सकाळी नाक कोरडं पडत असेल, घसा दुखत असेल किंवा वारंवार जाग येत असेल, तर स्पीड जास्त आहे असं समजावं, असं यात म्हटलं आहे. प्रत्येकाचं शरीर वेगळं असतं. कुणाला जास्त थंडी वाजते, तर कुणाला जास्त गरम होतं. त्यामुळे दुसऱ्याकडे बघून स्पीड ठरवू नये, ज्यात आराम वाटेल तोच स्पीड ठेवावा, असं सांगितलं आहे.

सगळ्यात चांगला उपाय म्हणजे पंखा मध्यम स्पीडवर ठेवणं आणि अंगावर एक पातळ चादर घेणं. थंडी वाजली तर चादर घ्यावी आणि गरम झालं तर काढून टाकावी. यामुळे झोप शांत लागेल आणि तब्येत बिघडणार नाही, असा या सल्ल्याचा सूर आहे.