फेसबुक, इन्स्टाग्राम अचानक डाऊन, अमेरिकेपाठोपाठ भारतातही युजर्सना त्रास

सोमवारी, म्हणजे २१ सप्टेंबरला सकाळी मेटाच्या फेसबुक आणि इन्स्टाग्राम या दोन्ही सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर वापरकर्त्यांना अडचणी येऊ लागल्या. ही अडचण नवी नव्हती, कारण याआधी रविवारीच अमेरिकेत हे दोन्ही प्लॅटफॉर्म बंद पडल्याचं वृत्त समोर आलं होतं. त्यानंतर भारतासह इतर देशांतील युजर्सनीही अशाच प्रकारच्या समस्या असल्याच्या तक्रारी करायला सुरुवात केली. सेवा खंडित झाल्याचा मागोवा घेणाऱ्या डाउनडिटेक्टर या वेबसाइटवर तक्रारींचा आकडा एकदम वाढलेला दिसून आला.

वापरकर्त्यांनी नोंदवलेल्या तक्रारी पाहिल्या तर फेसबुक आणि इन्स्टाग्राम या दोन्हीमध्ये वेगवेगळ्या स्वरूपाच्या अडचणी होत्या. काही युजर्सना वेबसाइट उघडताना त्रास होत होता, तर काहींनी ॲप चालू न होणं आणि लॉगिन न होणं अशा तक्रारी केल्या. रोज लाखो लोक फेसबुक आणि इन्स्टाग्राम वापरतात, त्यामुळे अचानक आलेल्या या व्यत्ययामुळे आपला फक्त फोन किंवा इंटरनेट कनेक्शन बिघडलंय की खरंच संपूर्ण सेवाच बंद पडलीये, हे समजून घेण्याचा प्रयत्न युजर्स करत होते. डाउनडिटेक्टरच्या अहवालानुसार एकाच वेळी मोठ्या संख्येने वापरकर्त्यांनी तक्रारी नोंदवल्या, पण हा आकडा प्रत्यक्षात बाधित झालेल्या युजर्सची खरी संख्या दाखवत नाही, कारण हा डेटा युजर्सनी स्वतः दिलेल्या तक्रारींवर आधारित असतो.

रविवारी अमेरिकेतही फेसबुक आणि इन्स्टाग्रामबाबत मोठ्या प्रमाणात तक्रारी नोंदवल्या गेल्या होत्या. रात्री ९:११ वाजेपर्यंत अमेरिकेत फेसबुकबद्दल १७,०००हून अधिक तक्रारी दाखल झाल्या होत्या, तर इन्स्टाग्रामबाबतही ५,०००हून अधिक आउटेजच्या तक्रारी आल्या होत्या. यानंतर भारतासह इतर देशांतील युजर्सनीही समस्या असल्याचं सांगायला सुरुवात केली, आणि मेटाच्या प्लॅटफॉर्मवर मोठी तांत्रिक गडबड झालीये का, यावर सोशल मीडियावर चर्चा रंगली. मात्र या समस्येचा फटका सगळ्या देशांना आणि सगळ्या युजर्सना सारखाच बसला असेल असं नाही; काहींची वेबसाइट व्यवस्थित चालत असेल, तर काहींना ॲप किंवा लॉगिनमध्येच अडचण आली असेल.

डाउनडिटेक्टर हे फेसबुक, इन्स्टाग्रामसारख्या ऑनलाइन सेवांबाबत युजर्सच्या तक्रारींचा मागोवा घेणारं प्लॅटफॉर्म आहे. यावरून एखाद्या विशिष्ट वेळी नेहमीपेक्षा किती जास्त तक्रारी येतायत हे कळतं. फेसबुकच्या तक्रारी वेबसाइट, ॲप आणि लॉगिन अशा वेगवेगळ्या प्रकारांत नोंदवल्या जातात, तर इन्स्टाग्रामच्या तक्रारी ॲप, लॉगिन, फीड, पोस्टिंग आणि वेबसाइट अशा वेगळ्या गटांत दाखवल्या जातात. तक्रारींमध्ये एकदम वाढ झाली की सेवेत नेहमीपेक्षा जास्त गडबड असल्याचं समजतं, पण त्यावरून नेमके किती लाख किंवा कोटी युजर्स प्रभावित झाले हे मात्र निश्चितपणे सांगता येत नाही.

या व्यत्ययाचं नेमकं आणि अधिकृत कारण मेटाने तात्काळ दिलेलं नाही. प्रतिक्रियेसाठी विचारणा केली असता मेटाकडून काहीच उत्तर मिळालं नाही. त्यामुळे फेसबुक आणि इन्स्टाग्रामच्या युजर्सना नेमकी कोणती तांत्रिक अडचण आली, हे अजूनही स्पष्ट झालेलं नाही. सर्व्हर, नेटवर्क किंवा अन्य कोणत्याही सिस्टीममध्ये गडबड झाल्याची पुष्टीही कंपनीने केलेली नाही.