Oracleच्या Project Jupiter प्रकल्पातल्या अडचणींमुळे AI बूमबाबत प्रश्न
अमेरिकेतल्या Oracle कंपनीच्या न्यू मेक्सिकोतल्या मोठ्या डेटा सेंटर प्रकल्पात अडचणी आल्यामुळे संपूर्ण AI क्षेत्राच्या पायाभूत सुविधा आणि गुंतवणुकीबाबत प्रश्न उभे राहिले आहेत.
जगभरात AI क्षेत्राचा विस्तार वेगाने होत असला तरी त्यामागच्या अडचणीही तितक्याच मोठ्या आहेत. AIसाठी लागणारे भलेमोठे डेटा सेंटर जमिनीवर उभारावे लागतात आणि त्यांना मुबलक प्रमाणात पाणीही लागते. या डेटा सेंटरचा आवाजही खूप येतो, त्यामुळे काही ठिकाणी याला विरोधही होत असल्याचं दिसतं आहे. याच पार्श्वभूमीवर IT क्षेत्रातली मोठी कंपनी Oracleच्या डेटा सेंटरबाबत एक नवीन विषय समोर आला आहे.
अमेरिकेतल्या Oracle कंपनीच्या एका मोठ्या डेटा सेंटर प्रकल्पात अडचणी आल्यामुळे संपूर्ण AI क्षेत्राच्या पायाभूत सुविधा, वीजपुरवठा आणि त्यामागच्या मोठ्या कर्जाच्या गुंतवणुकीबाबत प्रश्न उभे राहिले आहेत. न्यू मेक्सिकोमध्ये उभारला जाणारा Project Jupiter हा प्रकल्प आणि त्यासाठी Oracleने दिलेली फोर्स मॅज्योरची नोटीस यामुळे AI बूमच्या मागच्या आर्थिक गणिताची पुन्हा चर्चा सुरू झाली आहे.
Project Jupiter हा AIसाठी मोठ्या प्रमाणावर कॉम्प्युटिंग क्षमता देणाऱ्या प्रकल्पांपैकी एक मानला जातो. या प्रकल्पातून OpenAIला मोठी डेटा सेंटर क्षमता मिळणार आहे. मात्र या प्रकल्पासाठी लागणारी ऊर्जा आणि इतर पायाभूत सुविधा उभारताना अडथळे येत आहेत, त्यामुळे 2028 पर्यंत प्रकल्प सुरू करण्याचं जे वेळापत्रक ठरवलं होतं त्यावर दबाव आला आहे. Oracleने दिलेली फोर्स मॅज्योरची नोटीस म्हणजे प्रकल्प सोडून देण्याची घोषणा नाही, तर विलंब झालाच तर करारातल्या आर्थिक जबाबदाऱ्यांपासून बचाव करण्याचा एक मार्ग आहे, असं स्पष्ट करण्यात आलं आहे.
AI मॉडेल्स चालवण्यासाठी लागणाऱ्या डेटा सेंटरला प्रचंड वीज लागते. त्यामुळे AI उद्योगाचा विस्तार आता फक्त चिप्स आणि सर्व्हर मिळण्यावर अवलंबून राहिलेला नाही, तर वीजनिर्मिती, गॅस पाइपलाइन, जमीन आणि परवानग्या यांसारख्या मूलभूत गोष्टींवरही अवलंबून आहे. Project Jupiterसाठी लागणाऱ्या ऊर्जा पुरवठ्याशी संबंधित पाइपलाइन प्रकल्पाला परवानग्या मिळण्यात उशीर झाला आहे. यावरून डेटा सेंटर उभारण्याची प्रक्रिया किती किचकट झाली आहे हे दिसून येतं.
AIच्या वाढत्या मागणीमुळे डेटा सेंटर क्षेत्रात मोठ्या प्रमाणावर कर्ज आणि खासगी भांडवल गुंतवलं जात आहे. Project Jupiterलाही मोठ्या कर्जाच्या आधारे आर्थिक पाठबळ मिळालं आहे. अशा वेळी एखादा प्रकल्प वेळेत पूर्ण झाला नाही, तर त्याचा फटका फक्त संबंधित कंपनीलाच नाही, तर कर्ज देणाऱ्या संस्था, गुंतवणूकदार आणि संपूर्ण AI पायाभूत सुविधा क्षेत्राला बसू शकतो. त्यामुळे हा प्रकल्प वेळेत पूर्ण होणार का, याकडे संबंधित सगळ्यांचं लक्ष लागलं आहे.
दरम्यान, Oracleने Project Jupiter नियोजित वेळापत्रकाप्रमाणेच पुढे जात असल्याचं स्पष्ट केलं आहे. त्यामुळे सध्या हा प्रकल्प AI क्षेत्रातल्या मोठ्या विस्ताराच्या मार्गात उभ्या राहिलेल्या पायाभूत आणि आर्थिक आव्हानांचं एक उदाहरण ठरतो आहे.