नागपूर पदवीधर निवडणूक: बावनकुले, पटोले यांच्यासह १४ आमदार आणि २ खासदारांना शैक्षणिक पात्रतेमुळे मतदान करता

नागपूर विभाग पदवीधर मतदारसंघाच्या निवडणुकीत यंदा वेगळीच स्थिती तयार झाली आहे. या मतदारसंघाच्या क्षेत्रातील १४ आमदार आणि २ खासदार या निवडणुकीत मतदान करू शकणार नाहीत. म्हणजेच या भागाचे प्रतिनिधित्व करणारे काही लोकप्रतिनिधीच या निवडणुकीत मत देऊ शकणार नाहीत.

या यादीत भाजपचे चंद्रशेखर बावनकुले, काँग्रेसचे नाना पटोले आणि विजय वडेट्टीवार यांचीही नावे आहेत. त्यांचे शिक्षण कमी असणे हे यामागचे कारण आहे, कारण या निवडणुकीत फक्त पदवीधरच मतदार होऊ शकतात.

सहसा विधानपरिषदेच्या निवडणुकीत आमदारच मतदान करतात. पण पदवीधर मतदारसंघाच्या नियमांनुसार मतदार पदवीधर असणे आवश्यक आहे. नागपूर विभागातील ३२ पैकी १४ आमदार पदवीधर नाहीत. त्यांचे शिक्षण दहावी, बारावी किंवा कॉलेजच्या पहिल्या-दुसऱ्या वर्षापर्यंतच झाले आहे. जिल्ह्याच्या राजकारणाची सूत्रे सांभाळणारे हे लोकप्रतिनिधी स्वतः मात्र या निवडणुकीचे मतदार नाहीत.

बावनकुले, पटोले आणि वडेट्टीवार यांच्याशिवाय माजी मंत्री धर्मरावबाबा आत्राम हेही नागपूर विभाग पदवीधर मतदारसंघाच्या निवडणुकीत मतदान करू शकणार नाहीत. खासदारांमध्ये रामटेकचे श्यामकुमार बर्वे आणि राज्यसभा सदस्य माया इवनाते यांची नावे या यादीत आहेत. पदवीधर मतदारसंघात मतदानासाठी ठरवलेली शैक्षणिक पात्रता पूर्ण करणे बंधनकारक आहे, आणि त्याच नियमामुळे या लोकप्रतिनिधींना आपला मताधिकार वापरता येणार नाही. हे सर्वजण आपापल्या भागात राजकारणात सक्रिय भूमिका बजावतात, तरीही या निवडणुकीच्या मतदार यादीत ते पात्र ठरत नाहीत.

जिल्ह्यानुसार पाहिले तर नागपूर जिल्ह्यात कृष्णा खोपडे सातवीपर्यंत, चरणसिंह ठाकूर बारावीपर्यंत आणि मोहन मते आयटीआयपर्यंत शिकले आहेत. प्रवीण दटके यांच्याकडे डिप्लोमाच्या पहिल्या वर्षाचे आणि बावनकुले यांच्याकडे बी.एससी.च्या पहिल्या वर्षाचे शिक्षण आहे. चंद्रपूरचे वडेट्टीवार आणि किशोर जोरगेवार दहावी पास आहेत.

भंडाऱ्याचे राजू कारेमोरे बारावी पास आहेत, तर पटोले बी.ए.च्या दुसऱ्या वर्षापर्यंत शिकले आहेत. गोंदियाचे विनोद अग्रवाल आणि संजय पुराम बारावी पास आहेत. गडचिरोलीचे आत्राम दहावीपर्यंत शिकले आहेत. वर्ध्याचे समीर कुणावार बारावी पास असून राजेश बकाने यांनी बी.ए.च्या पहिल्या वर्षापर्यंत शिक्षण घेतले आहे. खासदार इवनाते पाचवीपर्यंत आणि बर्वे बी.ए.च्या दुसऱ्या वर्षापर्यंत शिकले आहेत.

म्हणजेच नागपूर विभागातील ३२ आमदारांपैकी १४ जणांना या निवडणुकीत मत देता येणार नाही, आणि दोन खासदारही त्याच यादीत आहेत. मतदानाचा अधिकार ठरवताना या निवडणुकीत शैक्षणिक पात्रता हाच निकष आहे.