नागपूर पदवीधर निवडणूक: मतमोजणी केंद्रावरील सीसीटीव्ही बंद पडल्याने हेड कॉन्स्टेबल निलंबित

नागपूर विभाग पदवीधर मतदारसंघाच्या निवडणुकीच्या मतमोजणी केंद्रावर आणि स्ट्राँग रूमवर सुरक्षेत हलगर्जीपणा झाल्याचे समोर आले आहे. तिथले सीसीटीव्ही कॅमेरे सुमारे २० मिनिटे बंद राहिल्याची माहिती आहे. त्यानंतर हेड कॉन्स्टेबल वानखेडे यांना निलंबित करण्यात आले. हा प्रकार २६ ऑक्टोबरच्या रात्री उशिरा घडला. निवडणूक अधिकारी आणि नागपूर शहर पोलीस यांनी याची स्वतंत्र चौकशी सुरू केली आहे.

निलंबित करण्यात आलेले वानखेडे हे पोलीस मुख्यालयात नेमणुकीला आहेत. त्यांना या केंद्रावर बंदोबस्ताच्या ड्युटीवर तैनात करण्यात आले होते. पोलीस सूत्रांच्या म्हणण्यानुसार, प्रवेशद्वाराजवळचा एक तेजस्वी हॅलोजन दिवा त्यांना त्रासदायक वाटत होता. तो बंद करण्याच्या प्रयत्नात त्यांनी जवळचे एक इलेक्ट्रिक कनेक्शन काढले असा आरोप आहे. ते कनेक्शन सीसीटीव्ही यंत्रणेला जोडलेले होते, त्यामुळे कॅमेरे बंद पडले.

हा प्रकार रात्री सुमारे ११ वाजता घडल्याचे सांगितले जाते. वानखेडे थकलेले होते आणि ड्युटीवर असताना त्यांना थोडी विश्रांती घ्यायची होती. गेटजवळचा जोरदार हॅलोजन दिवा थेट त्यांच्या चेहऱ्यावर पडत होता, असे सांगण्यात येते. तो बंद करण्यासाठी त्यांनी कनेक्शनची पिन काढली. असे केल्याने सीसीटीव्ही यंत्रणा खंडित होईल हे त्यांना कळले नाही, किंवा त्यांनी त्याचा विचार केला नाही, असे म्हटले जाते.

परिणामी कॅमेरे सुमारे २० मिनिटे काम करत नव्हते. निवडणूक प्रक्रियेची विश्वासार्हता टिकवण्यासाठी ज्या ठिकाणी चोवीस तास देखरेख आवश्यक मानली जाते, तिथे काही वेळ देखरेखीत खंड पडला.

उमेदवाराच्या आक्षेपानंतर चौकशी

एका उमेदवाराने निवडणूक अधिकाऱ्यांसमोर सीसीटीव्ही कॅमेरे बंद असल्याबद्दल आक्षेप नोंदवल्यानंतर हा प्रकार उघडकीस आला. या तक्रारीनंतर अधिकाऱ्यांनी कॅमेरे बंद पडण्यामागची परिस्थिती तपासली. तसेच या बिघाडाचा मतमोजणी केंद्र किंवा स्ट्राँग रूमच्या सुरक्षेवर परिणाम झाला का, हेही पाहण्यात आले.

चौकशीदरम्यान अधिकाऱ्यांनी परिसरातील इतर सुरू असलेल्या कॅमेऱ्यांचे फुटेज तपासले. त्या रेकॉर्डिंगमध्ये वानखेडे कनेक्शन पिन काढताना दिसत असल्याचे सांगितले जाते. त्यामुळे सीसीटीव्ही यंत्रणा कशी बंद पडली हे ठरवण्यासाठी तपासकर्त्यांना आधार मिळाला.

निवडणूक अधिकारी आणि नागपूर शहर पोलीस यांनी या प्रकाराची स्वतंत्र चौकशी केली. त्यांचे निष्कर्ष पुढील कारवाईसाठी संबंधित अधिकाऱ्यांकडे सादर करण्यात आले.

पोलीस आयुक्तांचे निलंबनाचे आदेश

चौकशीतील निष्कर्षांच्या आधारे पोलीस आयुक्त डॉ. विश्वास नांगरे पाटील यांनी हेड कॉन्स्टेबल वानखेडे यांच्या निलंबनाचे आदेश दिले. संवेदनशील निवडणूक ठिकाणी देखरेख खंडित होण्याकडे अधिकारी गांभीर्याने पाहत आहेत, हे या कारवाईतून दिसते.

या प्रकारामुळे मतमोजणी केंद्रावरील सुरक्षा व्यवस्था चर्चेत आली आहे. प्रवेशावर नजर ठेवणे, घडामोडींची नोंद ठेवणे आणि मतपत्रिका ठेवताना व मोजताना पारदर्शकता राखणे यात सीसीटीव्ही कॅमेऱ्यांची भूमिका महत्त्वाची असते. थोडा वेळ जरी खंड पडला तरी अनधिकृत प्रवेश किंवा हालचाली रोखण्यासाठी पुरेशी खबरदारी घेतली आहे का, असे प्रश्न निर्माण होऊ शकतात.

उपलब्ध माहितीनुसार हा प्रकार त्रासदायक हॅलोजन दिवा बंद करण्याच्या प्रयत्नातून घडला. संवेदनशील ठिकाणी तैनात कर्मचाऱ्यांना सुरक्षा उपकरणे कशी चालतात हे समजले पाहिजे आणि ठरलेल्या पद्धतीचे पालन केले पाहिजे, याकडे या घटनेने लक्ष वेधले आहे.

निलंबनाची कारवाई चौकशीनंतर करण्यात आली आहे. कॅमेरे बंद असलेल्या काळात मतपत्रिकांमध्ये फेरफार किंवा इतर कोणताही अनधिकृत प्रकार झाल्याचे उपलब्ध माहितीत नमूद नाही. तरीही निवडणुकीशी संबंधित ठिकाणी अखंड देखरेख, योग्य पर्यवेक्षण आणि सुरक्षा नियमांचे काटेकोर पालन आवश्यक आहे, हे या घटनेतून अधोरेखित झाले आहे.