नागपूर जिल्ह्यातील ८५ गावांना फ्लोराईडयुक्त पाणी, रामटेक आणि कुहीला सर्वाधिक फटका; २६.४० कोटींचा आराखडा

नागपूर जिल्ह्यातील लोकांना शुद्ध आणि सुरक्षित पाणी मिळावे म्हणून जल जीवन मिशनअंतर्गत पाणीपुरवठा योजना राबवल्या जात आहेत. या योजनांवर कोट्यवधी रुपये खर्च होत आहेत. मात्र त्याच वेळी जिल्ह्यातील ८५ गावांना फ्लोराईडयुक्त पाणी पुरवले जात असल्याची धक्कादायक बाब समोर आली आहे.

या ८५ गावांपैकी सर्वाधिक म्हणजे २० गावे रामटेक तालुक्यातील आहेत. त्यानंतर कुही तालुक्यातील १८ गावांचा क्रमांक लागतो. पाण्यात फ्लोराईडचे प्रमाण जास्त असले की लोकांच्या आरोग्यावर वाईट परिणाम होण्याचा धोका असतो.

हे लक्षात घेऊन या गावांसाठी नवे जलस्रोत उभारण्याबरोबरच डिफ्लोराइडेशनद्वारे पाणी शुद्ध करण्याची व्यवस्था केली जाणार आहे, अशी माहिती नागपूर जिल्हा परिषदेचे सीईओ विनायक महामुनी यांनी दिली आहे.

महामुनी यांनी सांगितले की, जिल्ह्यातील २६ गावांमध्ये नवे जलस्रोत विकसित केले जातील, तर ५६ गावांमध्ये डिफ्लोराइडेशनचे काम होणार आहे. या सगळ्या कामांसाठी सुमारे २६.४० कोटी रुपयांचा निधी अपेक्षित आहे.

हा निधी खनिज निधी आणि जिल्हा नियोजन समिती (DPC) यांच्यामार्फत उपलब्ध करून दिला जाणार आहे. जल जीवन मिशनमधून पाणीपुरवठ्याची व्याप्ती वाढवताना पाण्याची गुणवत्ता टिकवणेही महत्त्वाचे ठरणार आहे. प्रस्तावित विशेष योजनेनंतर या ८५ गावांतील लोकांना भविष्यात सुरक्षित आणि फ्लोराईडमुक्त पाणी मिळेल, अशी अपेक्षा आहे.

नागपूर जिल्ह्यात पाण्यातील फ्लोराईडची पातळी जास्त असल्याने गावकऱ्यांमध्ये हाडांचे आजार (फ्लोरोसिस), सांधेदुखी आणि दात पिवळे पडणे अशा त्रासांची भीती कायम राहते. त्यामुळे स्थानिक नागरिक आणि लोकप्रतिनिधी हा प्रकल्प लवकरात लवकर पूर्ण करावा, अशी मागणी करत आहेत. आरोग्यावरील परिणाम आणि वेळेत कारवाई व्हावी, हीच या मागणीमागची भूमिका आहे.

नागपूर जिल्हा प्रशासनाने आश्वासन दिले आहे की, निधी मिळताच निविदा प्रक्रिया पूर्ण करून कामे समयसीमेच्या आत सुरू केली जातील, म्हणजे गावकऱ्यांना दूषित पाण्याच्या धोक्यापासून दिलासा मिळेल.

जिल्हा परिषद, नागपूरचे सीईओ विनायक महामुनी म्हणाले, "नागरिकांना शुद्ध पिण्याचे पाणी उपलब्ध करून देण्याची योजना आहे. त्यासाठी प्रयत्नही सुरू आहेत. त्याअंतर्गत नवे जलस्रोत विकसित करण्याबरोबरच डिफ्लोराइडेशन युनिट उभारण्याचे प्रस्ताव आहेत."