नागपूर जिल्हा परिषदेची कमाल, 16 गावांत स्मार्ट पीएचसी आणि मॉड्यूलर ओटी, आता मोफत मिळणार हायटेक ऑपरेशन

नागपूर जिल्हा परिषदेच्या आरोग्य विभागाने गेल्या वर्षी ग्रामीण भागातील प्राथमिक आरोग्य केंद्रे (पीएचसी) अधिक सक्षम करण्यासाठी एक योजना हाती घेतली होती. या योजनेत मॉड्यूलर ऑपरेशन थिएटर म्हणजेच ओटी आणि स्मार्ट पीएचसी उभारण्याची संकल्पना होती. ग्रामीण भागातील नागरिकांना छोट्यामोठ्या शस्त्रक्रियांसाठी लांबच्या रुग्णालयांत जावे लागू नये, हा या मागचा उद्देश होता. आता या प्रयत्नांचे चांगले परिणाम दिसू लागले आहेत.

नागपूर जिल्ह्यातील 16 पीएचसींना आवश्यक त्या सुविधांनी सुसज्ज करण्यात आले आहे. या केंद्रांत कुटुंब नियोजनांतर्गत महिला आणि पुरुष नसबंदीच्या शस्त्रक्रिया आता नियमितपणे यशस्वीरित्या केल्या जात आहेत. सर्जन डॉ. नंदेश्वर यांच्यासह वैद्यकीय अधिकारी आणि आरोग्य कर्मचाऱ्यांच्या मेहनतीमुळे ग्रामीण भागातही शहरातील रुग्णालयांसारख्या आरोग्य सुविधा उपलब्ध होत आहेत. या सगळ्यांच्या समर्पित प्रयत्नांमुळेच ही सुविधा गावपातळीवर पोहोचू शकली आहे.

यापूर्वी अशा शस्त्रक्रियांसाठी गावकऱ्यांना जिल्हा रुग्णालयात किंवा खासगी रुग्णालयांत जावे लागत असे, त्यामुळे त्यांचा वेळ आणि पैसा दोन्ही खर्च होत असे. पण मॉड्यूलर ओटी आणि स्मार्ट पीएचसी उपक्रमामुळे आता ही सुविधा गावपातळीवरच नियमितपणे आणि मोफत मिळू लागली आहे. यामुळे गावकऱ्यांना दूरच्या रुग्णालयांवर अवलंबून राहण्याची गरज उरलेली नाही.

नागपूर जिल्हा परिषदेचे डीएचओ डॉ. राजकुमार गहलोत यांनी सांगितले की, सीईओ विनायक महामुनी यांच्या मार्गदर्शनाखाली आरोग्य सेवा अधिक सक्षम, दर्जेदार आणि नागरिकांसाठी सोयीस्कर बनवण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न सुरू आहेत. या प्रयत्नांचा परिणाम म्हणून जिल्ह्यातील 77 आरोग्य सुविधांना राष्ट्रीय गुणवत्ता हमी मानक म्हणजेच एनक्यूएएस प्रमाणपत्र मिळाले आहे, असेही डॉ. गहलोत यांनी नमूद केले. हे प्रमाणपत्र त्या त्या केंद्रातील सेवांचा दर्जा ठराविक निकषांवर तपासल्यानंतर दिले जाते.

ग्रामीण भागातील आरोग्य सुविधांचा पायाभूत ढाचा मजबूत करणे, सेवांचा दर्जा वाढवणे आणि वैद्यकीय सुविधा स्थानिक पातळीवरच उपलब्ध करून देणे, या दिशेने जिल्हा परिषद सातत्याने काम करत आहे. समाजातील शेवटच्या व्यक्तीपर्यंत आरोग्य सेवा पोहोचवणे हा यामागचा उद्देश असल्याचे सांगण्यात आले. गावागावांत आरोग्य केंद्रे बळकट केल्याशिवाय हे उद्दिष्ट पूर्ण होणार नाही, अशी भूमिकाही यामागे आहे.

पुढील काळात जिल्ह्यातील इतर प्राथमिक आरोग्य केंद्रांनाही याच धर्तीवर आधुनिक आणि हायटेक सुविधांनी सुसज्ज करण्याचे जिल्हा परिषदेचे उद्दिष्ट आहे. म्हणजेच आज ज्या 16 पीएचसींत या सुविधा आहेत, तेवढ्यावरच न थांबता जिल्ह्यातील उर्वरित केंद्रांतही टप्प्याटप्प्याने अशी उभारणी केली जाणार आहे.

आरोग्य अधिकाऱ्यांच्या म्हणण्यानुसार, या सुविधा भक्कम झाल्याने गावकऱ्यांचा वेळ आणि पैसा तर वाचतोच, शिवाय त्यांना घराजवळच तज्ज्ञ वैद्यकीय सेवाही मिळू लागल्या आहेत. या उपक्रमामुळे ग्रामीण भागातील माता-बालक आरोग्य आणि इतर आपत्कालीन वैद्यकीय सेवांच्या दर्जात मोठी सुधारणा दिसून येईल, असेही अधिकाऱ्यांनी सांगितले.