खर्गे यांनी मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांना हटवण्याचा प्रतीकात्मक प्रस्ताव मांडला

काँग्रेस अध्यक्ष आणि राज्यसभेतील विरोधी पक्षनेते मल्लिकार्जुन खर्गे यांनी शनिवारी (३१ ऑक्टोबर) मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांना पदावरून हटवण्याची मागणी करणारा प्रस्ताव मांडला. इंडिया आघाडीने 'जनतेचा महाभियोग' या नावाने प्रतीकात्मक कार्यक्रम घेतला होता. त्यातच हा प्रस्ताव मांडण्यात आला.

नवी दिल्लीत खर्गे यांच्या निवासस्थानी हा कार्यक्रम झाला. मॉक पार्लमेंटच्या स्वरूपात झालेल्या या कार्यक्रमात खर्गे यांनी ज्ञानेश कुमार यांच्यावर सहा गंभीर आरोप केले.

खर्गे यांच्या म्हणण्यानुसार हे आरोप असे आहेत: निवडणुकांमध्ये हेराफेरी करण्याचा कट रचणे, १३.२ कोटी मतदारांची नावे वगळणे, ECINET च्या माध्यमातून मतदार याद्यांवरचे नियंत्रण एकाच ठिकाणी आणणे, संसदेच्या मंजुरीशिवाय फॉर्म ६ मध्ये फेरफार करणे, इतर दोन निवडणूक आयुक्तांना निर्णयप्रक्रियेपासून दूर ठेवणे आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी व अमित शाह यांच्या निर्देशानुसार काम करणे.

केंद्रातील मोदी सरकारवर बोलताना खर्गे म्हणाले, "२०१४ पासून सत्ता मिळवण्यासाठी आणि ती टिकवून ठेवण्यासाठी प्रत्येक प्रकारचे प्रयत्न करण्यात आले. खासदारांना विकत घेण्यात आले, राजकीय पक्ष फोडले, सरकारे पाडण्यात आली. इलेक्टोरल बॉण्ड्स, ईडी आणि सीबीआयचा वापर करण्यात आला. आता मतांची चोरी केली जात आहे. आमच्याकडे मतचोरीची शेकडो उदाहरणे आहेत."

मुख्य निवडणूक आयुक्त आणि इतर निवडणूक आयुक्तांच्या नियुक्तीशी संबंधित २०२३ च्या कायद्यावरही खर्गे यांनी आक्षेप घेतला. डिसेंबर २०२३ मध्ये विरोधी पक्षांचे १४५ खासदार निलंबित असताना हा कायदा मंजूर झाला, असा आरोप त्यांनी केला. या कायद्यामुळे निवडणूक आयुक्तांना कायदेशीर संरक्षण मिळते, अशीही टीका त्यांनी केली.

भाषणाची सुरुवात खर्गे यांनी सरदार वल्लभभाई पटेल आणि माजी पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या स्मरणाने केली. संविधानाने नागरिकांना मतदानाचा अधिकार दिला आहे, पण राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाला हा अधिकार मान्य नव्हता, असा आरोपही त्यांनी केला.

"मुख्य निवडणूक आयुक्तांविषयी आमच्या मनात कोणताही वैयक्तिक राग नाही. आम्हाला केवळ निष्पक्ष निवडणुका हव्या आहेत. मात्र, मुख्य निवडणूक आयुक्त पंतप्रधानांच्या निर्देशांनुसार काम करत आहेत," असे खर्गे म्हणाले.

आज मतदानाचा अधिकार धोक्यात आहे, त्यामुळे लोकशाहीचे रक्षण करण्यासाठी विरोधक आपली संपूर्ण ताकद पणाला लावतील, असेही खर्गे यांनी स्पष्ट केले.

निवडणूक आयोगाची कार्यपद्धत आणि मतदार याद्यांची विशेष सखोल पुनरीक्षण प्रक्रिया (SIR) यावर प्रश्न उपस्थित करण्यासाठी इंडिया आघाडीने हा प्रतीकात्मक महाभियोग कार्यक्रम आयोजित केला होता.