कतार दौऱ्यात सीतारामन यांच्या AIIB बैठकीत सहा देशांच्या अर्थमंत्र्यांशी स्वतंत्र चर्चा

केंद्रीय अर्थ आणि कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्री निर्मला सीतारामन कतारची राजधानी दोहा येथे पोहोचल्या असून त्या एशियन इन्फ्रास्ट्रक्चर इन्व्हेस्टमेंट बँकेच्या (AIIB) ११ व्या वार्षिक बैठकीत तसेच 'AIIB गुंतवणूकदार संवाद २०२६' या कार्यक्रमात सहभागी होणार आहेत. दोहा येथील हमाद आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर कतारमधील भारताचे राजदूत श्रीकर रेड्डी कोप्पुला यांनी त्यांचे अधिकृत स्वागत केले. अर्थमंत्र्यांचा हा दौरा तीन दिवसांचा असून तो भारतासाठी महत्त्वाचा मानला जात आहे.

भारत हा एआयआयबीचा दुसऱ्या क्रमांकाचा सर्वात मोठा भागधारक देश आहे, त्यामुळे या मंचावर भारताची भूमिका निर्णायक ठरते. या बैठकीत सीतारामन भारताच्या गव्हर्नर या नात्याने सहभागी होतील. कतारमध्ये असताना त्या एआयआयबीचे अध्यक्ष तसेच जॉर्डन, स्वित्झर्लंड, अल्जेरिया, सौदी अरेबिया आणि नेपाळ या देशांच्या अर्थमंत्र्यांशी उच्चस्तरीय द्विपक्षीय बैठका घेणार आहेत. या बैठकांमध्ये विविध देशांशी आर्थिक सहकार्य वाढवणे आणि जागतिक पायाभूत सुविधांसाठी निधी उभारणे या मुद्द्यांवर सविस्तर चर्चा होणार आहे.

एआयआयबी ही आशिया आणि इतर देशांमधील सामाजिक व आर्थिक परिस्थिती सुधारण्यासाठी काम करणारी बहुपक्षीय विकास बँक आहे. बीजिंगमध्ये मुख्यालय असलेल्या या बँकेने जानेवारी २०१६ मध्ये १०० अब्ज डॉलर्सच्या भांडवलासह काम सुरू केले होते. सध्या जगातील १११ मान्यताप्राप्त देश या बँकेचे सदस्य आहेत. वाहतूक व्यवस्था, रस्ते विकास, डिजिटल नेटवर्क, जलप्रणाली आणि स्वच्छ ऊर्जा प्रकल्पांसाठी ही बँक मोठा वित्तपुरवठा करते. मोठ्या सार्वजनिक आणि खाजगी विकास प्रकल्पांना गती देण्यासाठी खाजगी गुंतवणूकदारांसोबत भागीदारी उभारण्याचे कामही बँक करते.

कतार दौऱ्यात सीतारामन कतार सरकारच्या वरिष्ठ नेतृत्वासह प्रमुख उद्योगपती, व्यावसायिक आणि मोठ्या गुंतवणूकदारांशी संवाद साधणार आहेत. भारत आणि कतार यांच्यातील द्विपक्षीय संबंध ऊर्जा क्षेत्रात विशेष मजबूत आणि धोरणात्मक आहेत. भारताची कंपनी पेट्रोनेट एलएनजी आणि कतारएनर्जी यांच्यात २० वर्षांचा दीर्घकालीन एलएनजी पुरवठा करार झालेला आहे. या करारांतर्गत २०२८ ते २०४८ या कालावधीत कतारकडून भारताला दरवर्षी ७.५ दशलक्ष टन एलएनजीचा पुरवठा होणार आहे. या दौऱ्यामुळे हा ऊर्जा करार अधिक भक्कम होईल आणि इतर क्षेत्रांतील व्यापारी गुंतवणुकीसाठी नवे मार्ग खुले होतील, असे सांगण्यात आले.

अर्थ मंत्रालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, केंद्रीय अर्थ आणि कॉर्पोरेट व्यवहार मंत्री निर्मला सीतारामन २७ ते २९ सप्टेंबर २०२६ या कालावधीत कतारच्या अधिकृत दौऱ्यावर जाणार असून या शिष्टमंडळात अर्थ मंत्रालयाच्या अधिकाऱ्यांचाही समावेश आहे.

भारताने गेल्या काही वर्षांत पायाभूत सुविधांच्या विकासावर मोठा भर दिला आहे. एआयआयबीमधील भारताची दुसऱ्या क्रमांकाची भागीदारी आणि जागतिक गुंतवणूकदारांशी वाढता संवाद यामुळे भारताच्या अंतर्गत विकास प्रकल्पांनाही गती मिळण्यास मदत होत आहे. डिजिटल इन्फ्रास्ट्रक्चर, हरित ऊर्जा आणि वाहतूक क्षेत्रातील सुधारणांसाठी आंतरराष्ट्रीय भांडवल आकर्षित करण्यात ही बैठक महत्त्वाची ठरेल. कतारमधील या बैठका आणि चर्चांमुळे भारत-कतार यांच्यातील राजकीय संबंधांसोबतच आर्थिक व धोरणात्मक संबंधांनाही नवी दिशा मिळणार आहे.