बाप्पाला मनोकामना कोणत्या कानात सांगावी आणि विसर्जनानंतर फुलांचे काय करावे
गणपती बाप्पाला इच्छा सांगण्याची रीत आणि पूजेनंतर उरलेल्या फुलांचा पुनर्वापर कसा करायचा, याबद्दलची माहिती.
हिंदू धर्मात गणपती बाप्पाला बुद्धी, ज्ञान आणि विघ्नहर्ता म्हणून खास मान मिळतो. त्यामुळेच विसर्जनाआधी बाप्पाच्या कानात मनातली गोष्ट सांगण्याची पद्धत आपल्याकडे रूढ आहे. मन मोकळं करून आपल्या इच्छा आणि भावना देवापर्यंत पोहोचतात, अशी भक्तांची श्रद्धा असते. विसर्जनापूर्वी बाप्पाच्या कानात हळूच इच्छा सांगून, "बाप्पा, माझी मनोकामना पूर्ण करावी आणि माझ्या आयुष्यातील अडचणी दूर कराव्यात," अशी प्रार्थना केली जाते.
आता प्रश्न असा येतो की बाप्पाच्या नेमक्या कोणत्या कानात इच्छा सांगावी? लोकपरंपरेनुसार यासाठी एक ठराविक बाजू शुभ मानली जाते. धार्मिक मान्यता आणि परंपरेनुसार बाप्पाची उजवी बाजू अनेक ठिकाणी मंगल आणि शुभतेशी जोडली जाते. त्यामुळेच बाप्पाच्या उजव्या कानात मनोकामना सांगण्याची पद्धत पूर्वापार चालत आलेली आहे, असं मानलं जातं.
भक्त बाप्पाला मनापासून आपल्या इच्छा सांगतात. यामध्ये कुणाला कामात यश हवं असतं, कुणाला नोकरी हवी असते, कुणाला व्यवसायात प्रगती हवी असते, तर कुणी घरात सुख-शांती राहावी किंवा एखादी अडचण दूर व्हावी म्हणून प्रार्थना करतो.
बाप्पाची पूजा झाल्यावर घरात फुलांच्या माळा, हार आणि सजावटीसाठी वापरलेली बरीच फुलं उरतात. गुलाब, झेंडू, जास्वंद अशी ही फुलं नुसती फेकून न देता त्यांचा खत, घरासाठी सुगंधी वस्तू, नैसर्गिक रंग आणि सजावटीच्या वस्तू बनवण्यासाठी उपयोग करता येतो. पूजेनंतर उरलेल्या या फुलांचा नेमका कसा वापर करता येईल, ते पाहूया.
या फुलांचा सर्वांत सोपा वापर म्हणजे कंपोस्ट खत तयार करणे. यासाठी आधी फुलांमध्ये अडकलेले धागे, तार, प्लास्टिक किंवा न कुजणाऱ्या इतर वस्तू वेगळ्या काढून घ्यायच्या. मग फुलांचे छोटे तुकडे करून ते कंपोस्ट किंवा सेंद्रिय कचऱ्यात मिसळायचे. काही दिवसांनी या फुलांचं विघटन होऊन त्यातून चांगलं सेंद्रिय खत तयार होतं.
ताजी फुलं लगेच फेकून न देता ती व्यवस्थित वाळवून त्यापासून सुगंधी पोटपौरीही बनवता येते. यासाठी फुलांच्या पाकळ्या ट्रेमध्ये पसरवून चांगल्या वाळवून घ्यायच्या आणि नंतर त्या एका सुंदर वाटीत किंवा काचेच्या भांड्यात ठेवायच्या.
पूजेनंतर वाळलेली किंवा सुकलेली फुलंही उपयोगी पडतात. या फुलांपासून घरच्या घरी धूपासारख्या सुगंधी वस्तू बनवता येतात. मात्र अशा वस्तू बनवताना वापरल्या जाणाऱ्या साहित्याची योग्य माहिती घेऊन सुरक्षिततेची काळजी घेणं गरजेचं आहे. याशिवाय फुलांच्या पाकळ्यांचा वापर सुंदर फ्लोरल आर्ट किंवा क्राफ्ट तयार करण्यासाठीही करता येतो. यासाठी पाकळ्या पुस्तकाच्या पानांमध्ये ठेवून काही दिवस दाबून ठेवायच्या असतात.