रात्री दात न घासणे ते बाटली दातांनी उघडणे: पाच सवयींमुळे दातांना इजा होण्याची शक्यता

दात फक्त चेहऱ्याचे सौंदर्य वाढवत नाहीत, तर अन्न चावण्यातही त्यांची मोठी भूमिका असते. तरीही अनेकजण दातांच्या आरोग्याकडे दुर्लक्ष करतात. वेळेवर दात न घासणे, गरजेपेक्षा जास्त गोड खाणे आणि दातांच्या स्वच्छतेची नीट काळजी न घेणे अशा सवयींमुळे दातांचे हळूहळू नुकसान होऊ शकते.

सुरुवातीला या गोष्टी किरकोळ वाटतात. पण कालांतराने दात किडणे, हिरड्यांमधून रक्त येणे आणि दातदुखी अशा समस्या उद्भवू शकतात. रोजच्या कोणत्या पाच सवयी दातांसाठी त्रासदायक ठरू शकतात आणि त्यावर काय करता येईल, ते पाहू.

पहिली सवय म्हणजे दररोज नीट दात न घासणे. चांगल्या दातांसाठी दिवसातून दोनदा दात घासणे आवश्यक आहे, असे सांगितले जाते. सकाळी दात घासून रात्री न घासता झोपल्यास दातांवर रात्रभर प्लाक साचू शकतो. प्लाक हा एक प्रकारचा जीवाणू आहे आणि त्यामुळे दात किडणे तसेच हिरड्यांच्या समस्या होऊ शकतात. त्यामुळे फ्लोराईड टूथपेस्ट वापरून सकाळी आणि झोपण्यापूर्वी दोन मिनिटे दात घासावेत, असे यात म्हटले आहे.

दुसरी सवय म्हणजे वारंवार गोड पदार्थ खाणे आणि गोड पेये पिणे. दिवसभर कँडी, चॉकलेट, बिस्किटे किंवा इतर गोड पदार्थ खाल्ल्यास दात किडण्याचा धोका वाढू शकतो. तोंडातील जीवाणू साखरेचा वापर करून अॅसिड तयार करतात आणि त्यामुळे दातांच्या आवरणाला इजा पोहोचू शकते. म्हणून वारंवार गोड खाणे टाळावे आणि कोल्ड ड्रिंक्स व गोड रसांऐवजी पाणी प्यावे, असे सुचवले आहे. त्यामुळे दात दीर्घकाळ निरोगी आणि पांढरे राहतील, असेही यात म्हटले आहे.

तिसरी सवय म्हणजे खूप जोरात दात घासणे. काहींना वाटते की जोरात घासल्याने दात जास्त स्वच्छ होतात. पण असे केल्याने दातांवरील आवरणाला आणि हिरड्यांना इजा होऊ शकते. दीर्घकाळ चुकीच्या पद्धतीने दात घासल्यास हिरड्या मागे सरकणे आणि इतर दंत समस्या उद्भवू शकतात. त्यामुळे मऊ ब्रिसलचा टूथब्रश वापरून हळुवारपणे दात घासणे सर्वोत्तम आहे, असे सांगितले आहे. ब्रश जोरजोरात घासण्याऐवजी तो हळूवारपणे फिरवावा.

चौथी सवय म्हणजे दातांमधील फट स्वच्छ न करणे. फक्त ब्रश केल्याने दातांमध्ये अडकलेले बारीक अन्नकण निघत नाहीत. याकडे दीर्घकाळ दुर्लक्ष केल्यास दात किडण्याचा आणि हिरड्यांच्या समस्यांचा धोका वाढू शकतो. त्यामुळे दररोज फ्लॉस किंवा इतर इंटरडेंटल क्लीनर वापरावा, असे यात म्हटले आहे. दातांमध्ये मोठी फट असेल किंवा फ्लॉसिंग करणे अवघड वाटत असेल, तर योग्य पद्धतीसाठी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा, असेही सांगितले आहे.

पाचवी सवय म्हणजे दातांनी पॅकेज फाडणे किंवा बाटली उघडणे. पेनसारख्या वस्तू चावणेही दातांसाठी हानिकारक ठरू शकते. यामुळे दात तुटू शकतात किंवा आधीपासून असलेल्या फिलिंगचे नुकसान होऊ शकते. त्यामुळे पॅकेज उघडण्यासाठी कात्री आणि बाटली उघडण्यासाठी बॉटल ओपनर वापरावा, असे सुचवले आहे. असे केल्यास दात निरोगी राहतील आणि अनेक समस्या टाळता येतील, असे यात म्हटले आहे.