शेअर बाजारात घसरण सुरूच, सेन्सेक्स आणि निफ्टी मंगळवारी ०.८ टक्क्यांहून अधिक खाली
चार दिवसांत शेअर बाजाराला १४ लाख कोटी रुपयांचे नुकसान झाले असून, घसरणीमागे अनेक कारणे असल्याचे मानले जात आहे.
मंगळवारी भारतीय शेअर बाजारात पुन्हा घसरण दिसली. निफ्टी ५० आणि बीएसई सेन्सेक्स हे दोन्ही निर्देशांक सोमवारच्या मोठ्या घसरणीनंतर ०.८ टक्क्यांहून अधिक खाली आले. अवघ्या चार दिवसांत शेअर बाजाराला १४ लाख कोटी रुपयांचे नुकसान झाले आहे.
ही घसरण फक्त एका दिवसाची नाही. मागच्या काही आठवड्यांपासून बाजाराला मोठा दणका बसत आहे. या घसरणीमागे एक-दोन नव्हे, तर अनेक कारणे असल्याचे मानले जात आहे. कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती, बॉण्डवरील वाढते उत्पन्न आणि इतर अनेक चिंतांमुळे गेल्या दोन दिवसांपासून गुंतवणूकदारांचा आत्मविश्वास कमी झाला आहे आणि ते सावध झाले आहेत.
चार दिवसांतील आकडे पाहिले तर २३ सप्टेंबर ते २८ सप्टेंबर या काळात निफ्टी ५० आणि सेन्सेक्समध्ये घसरण सुरूच होती. २३ सप्टेंबर रोजी बीएसई सेन्सेक्स ७४,८२८ वर बंद झाला. २४ सप्टेंबर रोजी बाजार घसरणीसह उघडला आणि १,२४७ अंकांनी घसरून ७३,५८० वर आला. २५ सप्टेंबर रोजी सेन्सेक्स ३१५ अंकांनी वाढून ७३,८९५ वर बंद झाला. त्यानंतर आठवड्याच्या शेवटी, सोमवार २८ सप्टेंबर रोजी बंद होताना तो १,१२४ अंकांनी घसरला होता.
घसरणीची कारणे तीन प्रकारे सांगितली जात आहेत. पहिले आणि सर्वात मोठे कारण म्हणजे जगभरातील बॉण्ड यील्डमध्ये झालेली वाढ. फक्त अमेरिकन बॉण्ड यील्डच वेगाने वाढत नाही, तर जागतिक स्तरावरही ती वाढत आहे. अमेरिकेच्या १०-वर्षीय बॉण्ड यील्डने ५% चा टप्पा ओलांडला असून, हा २००७ नंतरचा सर्वोच्च स्तर आहे. त्यामुळे गुंतवणूकदारांनी चांगल्या परताव्यासाठी आपला निधी इक्विटी आणि इतर मालमत्तांमधून काढून बॉण्ड्समध्ये वळवला आहे.
दुसरे कारण म्हणजे कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये सतत होणारी वाढ. अमेरिका-इराण युद्धानंतर या किमती सातत्याने वाढल्या आहेत आणि त्यातून महागाईची भीती निर्माण झाली आहे. देशाच्या एकूण कच्च्या तेलाच्या मागणीपैकी सुमारे ८५% मागणी आयात केली जाते, त्यामुळे भारत सरकारवर दबाव येण्याची शक्यता आहे.
तिसरे कारण म्हणजे उच्च व्याजदरांचे युग वेगाने जवळ येत आहे. अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने व्याजदरात २५ बेसिस पॉइंट्सची वाढ केल्यामुळे भारतीय रिझर्व्ह बँक म्हणजेच RBI वरही भारतातील व्याजदर वाढवण्याचा दबाव आहे. बाजाराला आता यूएस फेडकडून व्याजदरात आणखी २५ बेसिस पॉइंट्सची वाढ अपेक्षित आहे. जागतिक अर्थव्यवस्था उच्च व्याजदराच्या युगाकडे जात असल्याचे यातून दिसते. अशा परिस्थितीत बाजार 'सेल-ऑन-राइज' म्हणजे दरवाढीवर विक्री करणारा बाजार बनतो.
