यंदा भाऊबीज बुधवारी 11 नोव्हेंबरला, ओवाळणीला दुपारी 1:10 ते 3:20 चा मुहूर्त

भाऊ-बहिणीच्या नात्यातील प्रेम, जिव्हाळा आणि विश्वास जपणारा सण म्हणजे भाऊबीज. दिवाळीतला हा सण जवळ आला असताना तो नेमका कोणत्या दिवशी साजरा करायचा, याबद्दल अनेकांच्या मनात संभ्रम आहे. कार्तिक शुक्ल पक्षातली द्वितीया तिथी दोन दिवस असल्याने 10 की 11 नोव्हेंबर, असा प्रश्न विचारला जात आहे. पंचांगानुसार यंदा भाऊबीज 11 नोव्हेंबर 2026 रोजी साजरी केली जाणार आहे.

दरवर्षी कार्तिक महिन्यातील शुक्ल पक्षाच्या द्वितीया तिथीला भाऊबीज साजरी होते. गोवर्धन पूजेच्या दुसऱ्या दिवशी हा सण येतो. यंदा द्वितीया तिथी 10 नोव्हेंबर 2026 रोजी, मंगळवारी दुपारी 2 वाजून 1 मिनिटाला सुरू होईल. ती 11 नोव्हेंबर रोजी, बुधवारी दुपारी 3 वाजून 54 मिनिटांपर्यंत राहील. 11 नोव्हेंबरला सूर्योदयाच्या वेळी द्वितीया तिथी असल्याने उदया तिथीच्या नियमानुसार भाऊबीज त्याच दिवशी साजरी होईल.

तिथी आणि मुहूर्त थोडक्यात असे आहेत. कार्तिक शुक्ल द्वितीया तिथी 10 नोव्हेंबर, मंगळवारी दुपारी 02:01 वाजता सुरू होते आणि 11 नोव्हेंबर, बुधवारी दुपारी 03:54 वाजता संपते. भावाला ओवाळण्याचा मुख्य शुभ मुहूर्त दुपारी 01:10 ते दुपारी 03:20 वाजेपर्यंत आहे.

11 नोव्हेंबरला शुभ चौघडिया मुहूर्त पुढीलप्रमाणे आहेत. लाभ चौघडिया सकाळी 06:40 ते सकाळी 08:01 वाजेपर्यंत, अमृत चौघडिया सकाळी 08:01 ते सकाळी 09:22 वाजेपर्यंत आणि शुभ चौघडिया सकाळी 10:43 ते दुपारी 12:05 वाजेपर्यंत आहे.

पूजेसाठी पूजेचे ताट, दिवा, अक्षता, फळे, फुले, मिठाई, शुद्ध तूप, सुके खोबरे आणि पाणी लागते. पूजा सुरू करण्यापूर्वी हे सगळे साहित्य एकत्र तयार ठेवावे.

पूजेची पद्धत अशी सांगितली आहे. भाऊबीजेच्या दिवशी सकाळी लवकर उठून तेल-उटणे लावून अभ्यंगस्नान करावे, स्वच्छ कपडे घालावेत आणि घरातल्या सर्व देवी-देवतांची विधिवत पूजा करावी. बहिणीने भावाला टिळा लावण्यासाठी एका थाळीत हळद, कुंकू, अक्षता आणि दिवा ठेवावा. ही थाळी आधी देवाच्या चरणी ठेवून आशीर्वाद घ्यावा.

त्यानंतर भावाला पाटावर किंवा चौरंगावर बसवावे. भावाने आपले डोके रुमालाने किंवा स्वच्छ कापडाने झाकावे. बहिणीने भावाच्या कपाळावर हळद, कुंकू आणि अक्षतांचा टिळा लावावा आणि त्याच्या हातावर रक्षासूत्र (कलावा) बांधावे. कलावा बांधल्यावर भावाच्या हातात सुका नारळ (गोटा) द्यावा. ही परंपरा घरी असेल तरच नारळ द्यावा, नसेल तर हा भाग वगळता येतो.

पुढे बहिणीने भावाला ओवाळून आरती करावी आणि मिठाई भरवून त्याचे तोंड गोड करावे. भावाने बहिणीला काही ना काही भेटवस्तू (गिफ्ट) देऊन तिचा आदर करावा. या दिवशी भाऊ आणि बहिणीने एकत्र बसून जेवण करणे अत्यंत शुभ मानले जाते. बहीण विवाहित असेल, तर भावाने तिच्या घरी जाऊन भाऊबीज साजरी करावी.

पंचांगानुसार स्थानिक सूर्योदय आणि मुहूर्ताच्या वेळेत काही मिनिटांचा फरक असू शकतो. त्यामुळे आपल्या परिसरातील पंचांगानुसार वेळ निश्चित करावी, अशी टीप देण्यात आली आहे.