सतत ढेकर येतात? शरीर देतंय इशारा, दुर्लक्ष करणं पडू शकतं महागात
जेवणानंतर एखादी ढेकर येणं सामान्य असतं, पण दिवसभर सतत ढेकर येत राहिली आणि त्यासोबत पोट फुगणे, गॅस, छातीत जळजळ किंवा पोटदुखी सुरू असेल तर ते पचनसंस्थेतील बिघाडाचे संकेत असू शकतात.
ढेकर येणे ही तशी रोजची आणि सामान्य गोष्ट. जेवण झाल्यावर एखादी ढेकर येणं यात काही विशेष नाही, कारण जेवणानंतर ढेकर येणे हे सर्वसाधारणपणे सामान्य मानले जाते. पण हीच ढेकर जर दिवसभर सतत येत राहिली, आणि त्यासोबत पोट फुगणे, गॅस धरणे, छातीत जळजळ किंवा पोटदुखी सुरू असेल, तर मात्र हे पचनसंस्थेत काहीतरी बिघडल्याचे संकेत असू शकतात. त्यामुळे ढेकर म्हणजे नेहमीचीच बाब आहे असे समजून त्याकडे दुर्लक्ष करणे बरोबर नाही.
घाईघाईत जेवणे, चुकीच्या पद्धतीने खाणे किंवा काही विशिष्ट पदार्थ खाल्ल्यानेही ढेकरांचे प्रमाण वाढू शकते. त्यामुळे नेमकं कशामुळे वारंवार ढेकर येतात आणि रोजच्या जगण्यात कोणते बदल केले तर हा त्रास कमी होऊ शकतो, हे समजून घेणे गरजेचे आहे.
सगळ्यात आधी कारण असते ते पोटात जास्त हवा गेल्याने. खूप घाईने जेवणे, जेवताना बोलणे, च्युइंगम चघळणे किंवा स्ट्रॉने पाणी पिणे यामुळे पोटात नको तितकी हवा जाते आणि परिणामी ढेकर वाढतात. दुसरे मोठे कारण म्हणजे कार्बनयुक्त पेये. सोडा, स्पार्कलिंग वॉटर आणि अशाच वायूयुक्त पेयांमुळे पोटात अतिरिक्त वायू साचतो आणि सतत ढेकर येत राहतात.
ॲसिड रिफ्लक्स हेही एक महत्त्वाचे कारण. पोटातले आम्ल जेव्हा वरच्या दिशेने अन्ननलिकेत येते, तेव्हा छातीत जळजळ, आंबट ढेकर, घशात जळजळ अशा तक्रारी सुरू होतात. याशिवाय जास्त खाणे, तेलकट-तळलेले पदार्थ किंवा पचायला जड असणारे खाद्यपदार्थ खाल्ल्याने पोट फुगते आणि गॅसचा त्रास होतो, ज्यामुळे ढेकरही वाढतात. म्हणजेच अपचन आणि गॅस हे देखील ढेकर वाढवणारे एक कारण ठरते.
पोटाच्या आतल्या आवरणाला सूज येणे म्हणजे गॅस्ट्रायटीस, यातही पोटदुखी, मळमळ, लगेच पोट भरल्यासारखे वाटणे आणि ढेकर येणे अशी लक्षणे दिसू शकतात. तसेच काही जणांना दूध किंवा ठराविक पदार्थ पचतच नाहीत, अशा पदार्थांचे सेवन केल्यावरही गॅस आणि ढेकरांचा त्रास वाढू शकतो. म्हणजेच शरीराला न पचणारे विशिष्ट पदार्थही या त्रासामागचे एक कारण असू शकतात.
ढेकर सुरूच राहिली, किंवा त्यासोबत तीव्र पोटदुखी, वारंवार उलट्या, गिळताना त्रास, वजन कमी होणे, उलटीत रक्त दिसणे किंवा शौचाचा रंग बदलणे अशी लक्षणे जाणवली तर ताबडतोब डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. तसेच ढेकरांसोबत छातीत दुखत असेल किंवा श्वास घ्यायला त्रास होत असेल, तर ती केवळ गॅसची समस्या समजून दुर्लक्ष करू नये, आणि अशा वेळी डॉक्टरांकडे जाऊन तपासणी करून घेणे गरजेचे असते.