अॅमेझॉनच्या ताफ्यात टाटा मोटर्सचे ३,००० इलेक्ट्रिक ट्रक, दिल्लीतून सुरुवात

अमेज़न आणि टाटा मोटर्स यांनी आज एकत्र येऊन भारतातील अॅमेझॉनच्या ट्रान्सपोर्टेशन नेटवर्कमध्ये ३,००० इलेक्ट्रिक ट्रक तैनात करण्याची घोषणा केली. भारतातील कोणत्याही ई-कॉमर्स कंपनीने केलेली ही आतापर्यंतची सर्वात मोठी इलेक्ट्रिक ट्रक तैनाती आहे. लास्ट-माईल डिलिव्हरीच्या पलीकडे जाऊन फ्लीटचे विद्युतीकरण करण्याचे हे अॅमेझॉनचे सर्वात महत्त्वाचे पाऊल ठरले आहे. हे ट्रक विविध सुविधा केंद्रांदरम्यान, शहरांतर्गत आणि राष्ट्रीय फ्रेट कॉरिडॉरवर ग्राहकांच्या शिपमेंटची वाहतूक करतील.

दिल्लीत झालेल्या कार्यक्रमात टाटा इलेक्ट्रिक ट्रकच्या पहिल्या ताफ्याला हिरवा झेंडा दाखवून रवाना करण्यात आले. यावेळी केंद्रीय अवजड उद्योग आणि पोलाद मंत्री एच.डी. कुमारस्वामी, अॅमेझॉनचे एपीएसी, मिडल ईस्ट, आफ्रिका आणि तुर्कीमधील ऑपरेशन्सचे उपाध्यक्ष अभिनव सिंग, अमेझॉन इंडियाचे ऑपरेशन्स डायरेक्टर किशोर लंका, टाटा मोटर्सचे सुशांत नाईक आणि टाटा मोटर्सचे उपाध्यक्ष व बिझनेस हेड (ट्रक्स) राजेश कौल उपस्थित होते.

या व्यवस्थेनुसार टाटा मोटर्स अॅमेझॉनच्या वाहतुकीच्या गरजांसाठी इलेक्ट्रिक ट्रक पुरवेल. अॅमेझॉनचे कॅरियर पार्टनर या वाहनांची मालकी सांभाळतील आणि त्यांचे संचालन करतील. शून्य टेलपाइप उत्सर्जन असलेले ट्रक मोठ्या प्रमाणावर कसे चालू शकतात हे दाखवणे आणि त्यांच्या वापरातले प्रमुख अडथळे दूर करणे, हे दोन्ही कंपन्यांचे एकत्रित उद्दिष्ट आहे.

अंमलबजावणीची सुरुवात भारतातील सणासुदीच्या काळात दिल्लीत होईल. याच काळात ई-कॉमर्स आणि रिटेल पुरवठा साखळीतील मालवाहतूक वर्षभरात सर्वाधिक असते. अमेझॉन आपल्या मिडल-माईल ट्रान्सपोर्टेशन नेटवर्कमध्ये टाटा मोटर्सचे लाइट- आणि मिडियम-ड्युटी इलेक्ट्रिक ट्रक वापरेल. पुढच्या टप्प्यात ही तैनाती प्रमुख राष्ट्रीय महामार्गांवर नेली जाईल. एनएच४८ वरील २,८०० किमी लांबीच्या दिल्ली-बेंगळुरू-चेन्नई कॉरिडॉरचे विद्युतीकरण करण्याचे उद्दिष्ट आहे. हा कॉरिडॉर सात राज्यांतून जातो, देशातील सहा सर्वात मोठ्या ई-कॉमर्स क्षेत्रांना जोडतो आणि भारताचा सर्वात लांब फ्रेट कॉरिडॉर आहे. याह्वी या चार्जिंग इन्फ्रास्ट्रक्चर पुरवठादारासोबत विकसित होणाऱ्या हबसह समर्पित चार्जिंग सुविधा उपलब्ध केल्या जातील.

ही अंमलबजावणी दिल्लीच्या २०२६ च्या ईव्ही धोरणानंतर होत आहे. हे धोरण सुरुवातीला हे वाहन घेणाऱ्यांना मोठे प्रोत्साहन देते. धोरण लागू झाल्यानंतरच्या पहिल्या तीन महिन्यांत नोंदणी झालेल्या पहिल्या १,००० खाजगी मालकीच्या मध्यम-क्षमतेच्या इलेक्ट्रिक ट्रकना पूर्ण एका दशकासाठी, नेहमीच्या "नो एंट्री"च्या वेळेची अट वगळून, दिवसाच्या कोणत्याही वेळी शहरात प्रवेश दिला जाईल. पीएम ई-ड्राइव्ह आणि परिवर्तन यांसारख्या उपक्रमांसोबत हे भारताच्या व्यापक प्रयत्नांनाही पाठबळ देते.

केंद्रीय मंत्री एच. डी. कुमारस्वामी म्हणाले, "पंतप्रधान नरेंद्र मोदीजी यांच्या सक्षम नेतृत्वाखाली भारत इलेक्ट्रिक मोबिलिटी आणि विकसित भारत २०४७ च्या उद्दिष्टाकडे वेगाने जात आहे. पीएम ई-ड्राइव्ह, पीएलआय ऑटो आणि पीएलआय एसीसी यांसारख्या योजनांतून सरकार या बदलाला सातत्याने पाठबळ देत राहील."

दिल्ली सरकारचे वाहतूक मंत्री डॉ. पंकज कुमार सिंग म्हणाले, लॉजिस्टिक्सचे डीकार्बोनायझेशन हे वाहतुकीशी संबंधित उत्सर्जन कमी करण्याच्या आणि दिल्लीतील हवेची गुणवत्ता सुधारण्याच्या प्रयत्नांमधले महत्त्वाचे पुढचे पाऊल आहे.

अभिनव सिंग म्हणाले, "लॉजिस्टिक्स आणि ट्रान्सपोर्टेशन नेटवर्कचे विद्युतीकरण हा २०४० पर्यंत निव्वळ-शून्य कार्बन उत्सर्जन साध्य करण्याच्या अॅमेझॉनच्या उद्दिष्टाचा महत्त्वाचा भाग आहे. भारतात ५०० हून अधिक शहरांमध्ये १५,००० पेक्षा जास्त इलेक्ट्रिक वाहने कार्यरत आहेत." टाटा मोटर्सचे राजेश कौल म्हणाले, "भारतात इलेक्ट्रिक ट्रकिंग आता प्रायोगिक टप्प्याच्या पलीकडे जाऊन मोठ्या प्रमाणावर स्वीकारल्या जाण्याच्या टप्प्यात प्रवेश करत आहे."

या ताफ्यातील टाटा अल्ट्रा ई.७ हा ट्रक एकात्मिक ई-अॅक्सलभोवती डिझाइन केलेला आहे. त्यात सीसीएस२ फास्ट चार्जिंग, रिजनरेटिव्ह ब्रेकिंग आणि हाय-व्होल्टेज सुरक्षा यंत्रणांनी सुसज्ज अशी न्यू जनरेशन क्रॅश-टेस्टेड केबिन आहे. कमी ऑपरेटिंग खर्च, अधिक अपटाइम आणि मालवाहतुकीसाठी कमी उत्सर्जनाचा पर्याय देण्यासाठी हा ट्रक तयार केला आहे.

हा सहयोग देशभरात याह्वीने विकसित केलेल्या १० चार्जिंग यार्डांवर चालणाऱ्या अॅमेझॉनच्या विद्युतीकरणाच्या कामावर आधारलेला आहे. द क्लायमेट प्लेजचे सह-संस्थापक म्हणून अॅमेझॉनने २०४० पर्यंत निव्वळ-शून्य कार्बन उत्सर्जनाचे उद्दिष्ट ठेवले आहे.