अकोला महापालिकेला पाच महिन्यांत 262 कोटींचा मालमत्ता कर वसूल करायचा; थकलेल्या करावर व्याजाचा बोजा वाढतोय

अकोला महापालिकेसमोर यंदा मालमत्ता कर वसुलीचे मोठे आव्हान उभे राहिले आहे. चालू आर्थिक वर्षातील उरलेल्या पाच महिन्यांत महापालिकेला तब्बल 262 कोटी रुपयांचा मालमत्ता कर वसूल करायचा आहे. मात्र, या आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सात महिन्यांत महापालिकेला केवळ 21 कोटी 12 लाख रुपयांचाच मालमत्ता कर वसूल करता आला आहे. त्यामुळे उरलेल्या काळात वसुलीचे उद्दिष्ट गाठण्यासाठी प्रशासनाला मोठी कसरत करावी लागणार आहे.

मालमत्ता कर हा महापालिकेच्या उत्पन्नाचा महत्त्वाचा स्रोत आहे. दरवर्षी सुमारे 80 कोटी रुपयांचा मालमत्ता कर वसूल करण्याचे उद्दिष्ट असते. पण दरवर्षी 100 टक्के वसुली होत नाही, त्यामुळे कोट्यवधी रुपयांचा कर थकून राहतो. याचा परिणाम म्हणजे थकलेल्या कराची रक्कम दिवसेंदिवस वाढत असून, सध्या सुमारे 203 कोटी रुपयांचा मालमत्ता कर थकला आहे.

थकलेला कर वसूल व्हावा म्हणून महापालिका वेळोवेळी अभय योजना राबवते. तरीही अभय योजना राबवूनसुद्धा कर वसुलीचे प्रमाण 50 टक्क्यांच्या पुढे जात नाही, असे चित्र आहे. दुसरीकडे, नियमानुसार थकलेल्या करावर दरमहा दोन टक्के आकारण्याची तरतूद आहे. म्हणजेच मूळ करासोबतच त्यावरील व्याजाची रक्कमही दर महिन्याला वाढत जाते आणि थकबाकीदारांवरचा बोजा वाढत राहतो.

सन 2025-26 या आर्थिक वर्षात महापालिकेला एकूण 207 कोटी 69 लाख रुपयांची वसुली करायची होती. त्यात 80 कोटी 69 लाख रुपये चालू कराचे, तर 127 कोटी रुपये थकलेल्या कराचे होते. चालू आर्थिक वर्षात आतापर्यंत चालू करापोटी 13 कोटी 55 लाख रुपये, तर थकलेल्या करापोटी 21 कोटी 12 लाख रुपये वसूल करण्यात आले आहेत.

वसुलीच्या कामात आणखी एक अडचण आहे. सध्या शहराला तीव्र पाणीटंचाईचा सामना करावा लागत असून, नागरिकांना दहा दिवसांआड पाणीपुरवठा केला जात आहे. अशा परिस्थितीत कर वसूल करायला जाणाऱ्या महापालिका कर्मचाऱ्यांना लोकांच्या प्रश्नांना सामोरे जावे लागत आहे. पाणीपुरवठ्यासारख्या मूलभूत सुविधांबद्दल नागरिकांमध्ये नाराजी असल्याने सक्तीने कर वसूल करणे प्रशासनासाठी कठीण ठरत आहे.

एकूणच, चालू आणि थकलेल्या कराच्या रूपाने उरलेल्या पाच महिन्यांत 262 कोटी रुपयांची वसुली करणे, हे अकोला महापालिकेसमोरचे मोठे आव्हान आहे.