३० सप्टेंबरला आंतरराष्ट्रीय अनुवाद दिन, अनुवादकांच्या कामाचा गौरव

आंतरराष्ट्रीय अनुवाद दिन दरवर्षी 30 सप्टेंबर रोजी साजरा केला जातो. जगभरातील अनुवादक, भाषांतरकार आणि भाषाशास्त्रज्ञ यांचा सन्मान करणे आणि भाषांतराचे महत्त्व अधोरेखित करणे, यासाठी हा दिवस आहे.

वेगवेगळ्या भाषांतील साहित्य, ज्ञान आणि विचार यांची देवाणघेवाण अनुवादक सोपी करतात. वेगवेगळ्या संस्कृती आणि समुदायांना ते एकमेकांशी जोडतात. त्यामुळे जागतिक संवाद, समजूतदारपणा आणि सहकार्य वाढते.

अनुवादाच्या माध्यमातून भाषिक अडथळे दूर करून ज्ञानाचा प्रसार करणे, हा या दिवसाचा उद्देश आहे. शिक्षण, विज्ञान, तंत्रज्ञान, व्यापार, कला आणि राजकारण अशा अनेक क्षेत्रांत अनुवादकांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची असते. अनुवादामुळे लोक एकमेकांच्या भाषा, संस्कृती आणि परंपरांचा आदर करतात आणि जागतिक एकात्मता वाढते.

या दिवशी देशाच्या आणि जगाच्या इतिहासात घडलेल्या काही घटनाही नोंदल्या जातात. 1399 मध्ये हेन्री (IV) इंग्लंडचा राजा झाला. 1860 मध्ये ब्रिटनची पहिली ट्राम सेवा सुरू झाली. 1882 मध्ये थॉमस एडिसनचा पहिला व्यावसायिक जलविद्युत प्रकल्प फॉक्स नदीवर ॲपलटन, यूएसए येथे कार्यान्वित झाला. 1895 मध्ये फ्रान्सने मादागास्कर काबीज केले. 1935 मध्ये हूवर धरणाचे बांधकाम पूर्ण झाले. 1947 मध्ये पाकिस्तान आणि येमेन संयुक्त राष्ट्रात सामील झाले.

1954 मध्ये यू.एस. एस. नॉटिलस या अणुशक्तीवर चालणाऱ्या पहिल्या पाणबुडीचे जलावतरण झाले. 1961 मध्ये दुलीप ट्रॉफीचा पहिला सामना मद्रास (चेन्नई) येथे झाला. 1966 मध्ये बोत्सवानाला युनायटेड किंगडमपासून स्वातंत्र्य मिळाले. 1993 मध्ये किल्लारी भूकंपात सुमारे 10,000 लोकांचा मृत्यू झाला आणि हजारो लोक बेघर झाले. 1994 मध्ये गीतकार मजरुह सुलतानपुरी यांना दादासाहेब फाळके पुरस्कार मिळाला. 1998 मध्ये डॉ. के. एन. गणेश यांना शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार जाहीर झाला. 2000 मध्ये ज्येष्ठ शास्त्रज्ञ डॉ. रघुनाथ माशेलकर यांना केमटेक फाउंडेशनतर्फे हॉल ऑफ फेम प्रदान करण्यात आला.

याच तारखेला जन्मलेल्यांमध्ये 1207 मधील फारसी मिस्टीक आणि कवी 'रूमी', 1832 मधील मातृदिनाच्या (मदर्स डे) सहसंस्थापिका 'ऍन जार्विस', 1900 मधील न्यायाधीश, मुत्सद्दी आणि केंद्रीय मंत्री 'एम. सी. छागला' आणि 1922 मधील चित्रपट दिग्दर्शक 'हृषिकेश मुखर्जी' यांचा समावेश आहे. 1961 मध्ये क्रिकेटपटू 'चंद्रकांत पंडित', 1980 मध्ये स्विस टेनिसपटू 'मार्टिना हिंगीस' आणि 1997 मध्ये डच फॉर्म्युला 1 ड्रायव्हर 'मॅक्स वर्स्टॅपन' यांचा जन्म झाला.

मृत्यूची नोंद असलेल्यांमध्ये 1985 मधील अमेरिकन भूवैज्ञानिक 'चार्ल्स रिच्टर', 1992 मधील लेखक व चरित्रकार 'गंगाधर खानोलकर', 1998 मधील भूदान चळवळीतील कार्यकर्त्या 'चंद्राताई किर्लोस्कर' आणि 2001 मधील केंद्रीय रेल्वे मंत्री व नागरी हवाई वाहतूक मंत्री 'माधवराव शिंदे' यांचा समावेश आहे.