एनएचएम कर्मचाऱ्यांच्या सेवा समायोजनाचा मार्ग खुला, १० वर्षे पूर्ण करणाऱ्यांना दिलासा; नव्या कंत्राटी

राष्ट्रीय आरोग्य अभियानात (एनएचएम) वर्षानुवर्षे कंत्राटी पद्धतीने काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांच्या नियमितीकरणाचा मार्ग खुला झाला आहे. त्यामुळे जुन्या कर्मचाऱ्यांमध्ये दिलासा आणि आनंदाचे वातावरण आहे. मात्र याच निर्णयानंतर आरोग्य विभागातील नव्या नियुक्त्यांच्या पद्धतीबद्दल प्रश्न विचारले जाऊ लागले आहेत.

एकीकडे १० वर्षे किंवा त्याहून अधिक काळ सेवा देणाऱ्या पात्र कर्मचाऱ्यांना विशेष निर्णयानुसार नियमित पदांवर सेवा समायोजनाची संधी देण्यात आली आहे. दुसरीकडे विविध पदांसाठी कंत्राटी भरतीची प्रक्रिया सुरूच आहे. म्हणजेच एकाच वेळी जुन्या कर्मचाऱ्यांना नियमित पदांचा मार्ग मिळत आहे आणि नव्या लोकांची भरती कंत्राटी पद्धतीने होत आहे.

राज्य शासनाच्या ४ नोव्हेंबरच्या निर्णयानुसार, एनएचएममध्ये १० वर्षे किंवा त्याहून अधिक सेवा पूर्ण केलेल्या पात्र कर्मचाऱ्यांचे उपलब्ध नियमित रिक्त पदांवर समायोजन करण्यास मंजुरी मिळाली आहे. ही एकदाच लागू केलेली विशेष व्यवस्था आहे. त्यानंतर २०२६ मध्ये पात्र कर्मचाऱ्यांची अंतिम यादीही जाहीर झाली आहे. पण आता चर्चेचा मुद्दा पुढची भरती प्रक्रिया हा बनला आहे.

एनएचएमच्या अधिकृत माहितीनुसार, २०२६ मध्ये समुदाय आरोग्य अधिकारी, प्रकल्प संचालक आणि राज्य आरोग्य यंत्रणा संसाधन केंद्र यांसह विविध पदांसाठी कंत्राटी तत्त्वावर भरतीच्या जाहिराती निघाल्या आहेत. त्यामुळे प्रश्न उभा राहतो की, जुन्या कर्मचाऱ्यांना दीर्घ सेवेनंतर नियमितीकरणाची संधी मिळत असेल, तर नव्या पिढीतील कर्मचाऱ्यांसाठी सेवेची व्यवस्था काय असेल.

आज एनएचएममध्ये नियुक्त होणारा कर्मचारी पुढे १० वर्षे सेवा केल्यानंतर अशाच एखाद्या विशेष निर्णयाची वाट पाहणार का, की आरोग्य विभाग भविष्यातील मनुष्यबळासाठी सुरुवातीपासूनच स्पष्ट, पारदर्शक आणि दीर्घकालीन सेवा धोरण तयार करणार, हा प्रश्न आता विचारला जात आहे. तो फक्त कर्मचाऱ्यांच्या नोकरीच्या सुरक्षिततेपुरता मर्यादित राहिलेला नाही.

नागपूर शहरातील आरोग्य व्यवस्थेत डॉक्टर, आरोग्य कर्मचारी, तांत्रिक तज्ज्ञ आणि सहायक कर्मचारी यांची महत्त्वाची भूमिका आहे. अशा वेळी नियुक्तीचे स्वरूप, वेतन, जबाबदारी आणि भविष्यातील सेवा सुरक्षितता याबाबत स्पष्ट धोरण असणे गरजेचे मानले जात आहे.

एनएचएममध्ये विविध पदांवर कंत्राटी नियुक्त्या बऱ्याच काळापासून होत आल्या आहेत. २०२६ मध्येही वेगवेगळ्या पदांसाठी अशी भरती सुरू राहिल्याने आरोग्य विभागात कंत्राटीकरणाचा वाढता विस्तार हा चर्चेचा विषय झाला आहे. तरीही उपलब्ध अधिकृत माहितीनुसार सर्व पदांसाठी एकसारखी निवड प्रक्रिया नाही. पदाच्या स्वरूपानुसार भरतीची प्रक्रिया वेगवेगळी असू शकते.