प्रारूप मतदार यादीत नाव नसेल तर फॉर्म नंबर 6 भरून पुन्हा अर्ज करता येणार, आयोगाचे स्पष्टीकरण

स्पेशल इन-डेप्थ रिव्हिजन (SIR) प्रक्रियेदरम्यान प्रसिद्ध झालेल्या प्रारूप मतदार यादीत ज्यांची नावे होती, पण आता मतदार यादीत नाहीत, अशा नागरिकांना फॉर्म नंबर 6 भरून पुन्हा अर्ज करता येणार आहे. इलेक्शन कमिशन ऑफ इंडियाने हे स्पष्ट केले आहे.

अशा मतदाराचे नाव आधी मतदार यादीत असले, तरी त्याने फॉर्म नंबर 6 मध्ये अर्ज केला तर ते चुकीचे घोषणापत्र मानले जाणार नाही. तसेच या प्रकरणात संबंधित मतदारावर कोणतीही कायदेशीर कारवाई केली जाणार नाही, असेही आयोगाने सांगितले आहे.

यावेळी पहिल्यांदाच मतदार यादीत नाव समाविष्ट करण्यासंदर्भात फॉर्म नंबर 6 मध्ये घोषणा करावी लागणार आहे. त्यामुळे ज्या मतदारांची नावे आधी यादीत होती, पण सध्याच्या प्रारूप यादीत नाहीत, त्यांचा नव्याने अर्ज करताना गोंधळ झाला. या पार्श्वभूमीवर इलेक्शन कमिशन ऑफ इंडियाने खुलासा केला आहे.

फॉर्म नंबर 6 मधील घोषणा 1 ऑगस्ट 2022 पासून लागू करण्यात आली आहे, असे आयोगाने सांगितले. प्रारूप इलेक्टोरल रोलमध्ये नाव नसलेला कोणताही पात्र मतदार ठरलेल्या प्रक्रियेनुसार फॉर्म नंबर 6 भरून अंतिम इलेक्टोरल रोलमध्ये समाविष्ट होण्यासाठी अर्ज करू शकतो. प्रारूप इलेक्टोरल रोल प्रसिद्ध होण्यापूर्वी संबंधित नागरिकाचे नाव इलेक्टोरल रोलमध्ये होते की नाही, याचा अर्ज मंजूर होण्यावर कोणताही परिणाम होणार नाही.

हा अर्ज प्रारूप इलेक्टोरल रोलमध्ये नाव नसल्यामुळे नव्याने नाव समाविष्ट करण्यासाठी केला जात आहे. म्हणून नाव आधी इलेक्टोरल रोलमध्ये होते, या कारणावरून फॉर्म नंबर 6 मधील घोषणा खोटी ठरत नाही. त्यामुळे अशा मतदारांवर रिप्रेझेंटेशन ऑफ द पीपल ऍक्ट, 1950 च्या कलम 31 अंतर्गत कोणतीही कारवाई केली जाणार नाही, असेही आयोगाने स्पष्ट केले आहे.

मात्र अर्ज करणाऱ्या मतदाराचे नाव महाराष्ट्रातील किंवा देशातील इतर कोणत्याही राज्यातील सध्याच्या इलेक्टोरल रोलमध्ये असता कामा नये. मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांच्या कार्यालयाने ज्या पात्र नागरिकांची नावे प्रारूप मतदार यादीत नाहीत, त्यांना आवाहन केले आहे. त्यांनी ठरलेल्या प्रक्रियेनुसार फॉर्म नंबर 6 भरून मतदार यादीत नाव समाविष्ट करण्यासाठी अर्ज करावा, असे या कार्यालयाने म्हटले आहे.

थोडक्यात, यादीत नाव नसल्यास पात्र मतदारांनी घाबरून न जाता फॉर्म नंबर 6 भरावा, आयोगाच्या स्पष्टीकरणानुसार त्यावर कारवाई होणार नाही आणि आधी नाव असल्याचा अर्जावर परिणाम होणार नाही.