विद्याधर जोशी यांचे परखड बोल: स्पॉन्सरशिप सुरू झाल्यापासून गणेशोत्सवाची माती झाली

गेल्या काही वर्षांपासून गणेशोत्सवाचे स्वरूप कसे बदलत चालले आहे, यावर सतत चर्चा सुरू आहे. सार्वजनिक गणेश मंडळांच्या भल्यामोठ्या मूर्ती, निरनिराळ्या आकर्षक रचना, ध्वनी प्रदूषण आणि वाढत चाललेली इव्हेंटबाजी यामुळे उत्सवाच्या पारंपरिक रूपाबद्दल अनेकजण नाराजी बोलून दाखवत आहेत. यंदाच्या गणेशोत्सवात काही ठिकाणी गणेशमूर्ती कोसळल्याच्या घटनाही समोर आल्या, त्यामुळे सार्वजनिक गणेशोत्सवातल्या बदलत्या पद्धतींबद्दल पुन्हा एकदा प्रश्न विचारले जात आहेत.

सण-उत्सवांमध्ये ध्वनी प्रदूषण आणि इव्हेंटबाजी वाढल्यामुळे सणांचे पावित्र्य कमी होत चालले आहे, अशी खंतही अनेकांनी व्यक्त केली आहे. कलाविश्वातील अनेक कलाकारांनी याआधीही यावर भाष्य केले आहे. या चर्चेत आता मराठी सिनेसृष्टीतील ज्येष्ठ अभिनेते विद्याधर जोशी यांचीही भर पडली आहे. त्यांनीही गणेशोत्सवाच्या बदलत्या स्वरूपावर परखड मत मांडले आहे.

नुकत्याच दिलेल्या एका मुलाखतीत विद्याधर जोशी यांनी उत्सवातील बदलांबद्दल आपले म्हणणे मांडले. या बदलांबद्दल चिंता व्यक्त करतानाच त्यांनी काही गोष्टींवर कडक शब्दांत टीकाही केली. त्यांच्या बोलण्याचा रोख स्पॉन्सरशिप आणि प्रायोजकत्वाकडे होता.

"खरं तर सण-उत्सवात जेव्हापासून स्पॉन्सरशिप सुरू झाली, विशेषत: राजकारण्यांनी प्रायोजकत्व द्यायला सुरुवात केली, तेव्हापासून गणेशोत्सवाची माती झाली आहे," असे विद्याधर जोशी यांनी स्पष्टपणे म्हटले.

लहानपणीच्या गणेशोत्सवाच्या आठवणी सांगताना त्यांनी पूर्वी वर्गणी कशी गोळा केली जायची, तेही सांगितले. "आम्ही लहान असताना दोन रुपये, पाच रुपये, अकरा रुपये किंवा पंचवीस रुपयांपासून घरोघरी जाऊन वर्गणी गोळा करायचो. उत्सव संपल्यानंतर ज्यांच्याकडून वर्गणी घेतली होती, त्यांच्याकडे जाऊन रीतसर छापील हिशोब द्यायचो," असे त्यांनी सांगितले.

गणेशोत्सवात व्यावसायिक प्रायोजकत्व आल्यानंतर उत्सवाच्या स्वरूपात मोठा बदल झाला, असे जोशी यांचे म्हणणे आहे. व्यावसायिक प्रायोजक आले आणि खऱ्या अर्थाने समस्या सुरू झाल्या, असा त्यांचा सूर होता. राजकारण्यांकडून मिळणाऱ्या प्रायोजकत्वावरही त्यांनी नाराजी व्यक्त केली.

"गणपती चाळीत होता की मैदानावर, यापेक्षा विविध कंपन्यांकडून आणि सगळ्यात घाणेरडा प्रकार म्हणजे राजकारण्यांकडून मिळणाऱ्या स्पॉन्सरशिपला महत्त्व आलंय. राजकारण्यांचं हे प्रायोजकत्व सुरू झालं, तेव्हापासूनच गणेशोत्सवाची माती झाली," अशा शब्दांत त्यांनी आपली नाराजी आणि राग बोलून दाखवला.

गणेशोत्सवाच्या बदलत्या स्वरूपावर विद्याधर जोशी यांनी केलेले हे परखड भाष्य सध्या चर्चेत आहे. उत्सवातील स्पॉन्सरशिप, विशेषत: राजकारण्यांकडून मिळणारे प्रायोजकत्व, हा त्यांच्या टीकेचा मुख्य मुद्दा ठरला आहे.