दिव्यांग मुलांना आता जन्मापासूनच पेन्शन, पंतप्रधान मोदींची घोषणा

दिव्यांग मुलांसाठी एक अत्यंत महत्त्वाची बातमी आहे. त्यांना आता जन्मापासूनच केंद्र सरकारकडून पेन्शन मिळणार आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुरुवारी याची घोषणा केली. पेन्शनच्या रकमेतही वाढ करण्यात आली आहे. नेमका कोणाला आणि कसा लाभ मिळणार, ते पुढे पाहू.

आशियाई पॅरा गेम्समधून परतलेल्या खेळाडूंशी बोलताना पंतप्रधान मोदी म्हणाले की, काही दिवसांपूर्वी मंत्रिमंडळाने दिव्यांग व्यक्तींच्या पेन्शनबाबत महत्त्वाचे निर्णय घेतले आहेत. पेन्शनची रक्कम वाढवली आहे, तसेच दिव्यांगत्वाचा निकष ८० टक्क्यांवरून ४० टक्क्यांपर्यंत खाली आणला आहे, असे त्यांनी सांगितले. पूर्वी पेन्शनसाठी वयाची अट १८ वर्षे होती. आता जन्मापासून पात्र ठरणाऱ्या दिव्यांग मुलांसाठी पेन्शनचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

प्रधानमंत्री दिव्यांगजन पेन्शन योजनेत नेमके कोणते बदल झाले, तेही समजून घ्यायला हवे. गेल्या महिन्यात सरकारने या योजनेअंतर्गत दिव्यांग व्यक्तींसाठी असलेली किमान वयोमर्यादा रद्द केली. त्यामुळे दिव्यांग व्यक्ती आता जन्मापासूनच पेन्शनसाठी पात्र ठरतात.

रकमेबद्दल बोलायचे तर, ७९ वर्षांपर्यंतच्या व्यक्तींसाठी केंद्राची मदत दरमहा ३७५ रुपये झाली आहे. ८० वर्षे आणि त्याहून अधिक वयाच्या व्यक्तींसाठी ही मदत दरमहा ६२५ रुपयांपर्यंत वाढवली आहे. लाभार्थ्यांची संख्या ८.३३ लाखांवरून २७.४८ लाखांपर्यंत गेली आहे.

सरकारच्या म्हणण्यानुसार या निर्णयाचा फायदा तीन गटांना होईल. पहिला गट म्हणजे ४० ते ७९ टक्के दिव्यांगत्वाचे प्रमाणपत्र असलेल्या आणि दारिद्र्यरेषेखालील कुटुंबातील व्यक्ती. त्यांना या बदलाचा लाभ मिळेल.

दुसरा गट म्हणजे दारिद्र्यरेषेखालील कुटुंबांतील मुले, ज्यांच्याकडे दिव्यांगत्वाचे प्रमाणित प्रमाणपत्र आहे. मंजूर निकषांनुसार त्यांना जन्मापासूनच लाभ मिळेल. यापूर्वी अशा कुटुंबांना मूल १८ वर्षांचे होईपर्यंत वाट पाहावी लागत होती.

तिसरा गट म्हणजे जे लोक आधीपासूनच पेन्शन घेत आहेत. त्यांना सरकारने मंजूर केलेले ३७५ रुपये आणि ६२५ रुपयांचे वाढीव दर मिळतील.

देशातील दिव्यांग व्यक्तींच्या संख्येचा विचार केला, तर २०११ च्या जनगणनेनुसार भारतात २६.८ दशलक्ष दिव्यांग व्यक्तींची नोंद झाली होती. हे प्रमाण लोकसंख्येच्या २.२१ टक्के होते. तसेच २०१६ च्या कायद्याच्या अनुसूचीमध्ये २१ प्रकारच्या दिव्यांगत्वांची यादी दिलेली आहे.