आंतरराष्ट्रीय कलाकार दिन: कला हाच समाजाचा आत्मा, जाणून घ्या हा दिवस कसा सुरू झाला

जगभरातील कलाकारांचा सन्मान करण्यासाठी दरवर्षी २५ ऑक्टोबर रोजी आंतरराष्ट्रीय कलाकार दिन साजरा केला जातो. कलेतून जगात रंग भरणारे, भावनांना शब्द आणि सुरांचे रूप देणारे आणि संस्कृती जिवंत ठेवणारे सगळे कलाकार या दिवशी आठवले जातात. जागतिक पातळीवर हा दिवस मोठ्या उत्साहात साजरा होतो. म्हणजेच हा दिवस कोणत्या एका देशापुरता किंवा एका कलेपुरता मर्यादित नाही.

चित्रकार असो वा संगीतकार, लेखक असो, अभिनेता असो किंवा शिल्पकार, प्रत्येक कलाकार आपल्या वेगळ्या नजरेतून माणसाचे आयुष्य आणि समाज समृद्ध करत असतो. कला म्हणजे फक्त करमणुकीचे साधन नाही, तर माणसाच्या आत्म्याचे व्यक्त होणे आहे, याची आठवण हा दिवस आपल्याला करून देतो.

या दिनाची सुरुवात कशी झाली, हा इतिहास मोठा रंजक आहे. कॅनडातील प्रसिद्ध चित्रकार ख्रिस मॅक्लूर (Chris MacClure) यांनी २००४ मध्ये या दिवसाची स्थापना केली. मॅक्लूर हे 'रोमँटिक रिअॅलिझम' (Romantic Realism) या शैलीतील चित्रकलेसाठी ओळखले जातात.

कलाकारांच्या कष्टांना आणि कल्पकतेला योग्य ओळख मिळावी, तसेच समाजातील कलाप्रेमींना एकत्र आणता यावे, या हेतूने त्यांनी या चळवळीची पायाभरणी केली.

२५ ऑक्टोबर हीच तारीख निवडण्यामागे एक महत्त्वाचे कारण आहे. जगातील महान आणि प्रभावशाली चित्रकार पाब्लो पिकासो (Pablo Picasso) यांचा जन्म याच दिवशी झाला होता. पिकासो यांच्या कलाविश्वातील मोठ्या योगदानाचा आदर करण्यासाठी आणि त्यांच्या जयंतीचे औचित्य साधून २५ ऑक्टोबर हा दिवस जागतिक कलाकार दिन म्हणून ठरवण्यात आला.

तेव्हापासून आजपर्यंत दरवर्षी जगभरातील अनेक देशांमध्ये कला प्रदर्शने, कार्यशाळा आणि सांस्कृतिक उपक्रम घेऊन हा दिवस साजरा केला जातो.

कला कुठल्याही एका चौकटीत किंवा मर्यादेत बांधलेली नाही. माणसाच्या भावना व्यक्त करण्याचे शेकडो मार्ग कलेतून मिळतात. चित्रकला, संगीत, नृत्य, साहित्य म्हणजे लेखन, अभिनय, शिल्पकला आणि आजच्या डिजिटल काळातील डिजिटल आर्ट किंवा फोटोग्राफी, या सगळ्या क्षेत्रांतील कलाकार आपल्या कौशल्याने जग सुंदर करत असतात.

कॅनव्हासवर रंगांची उधळण करणारा चित्रकार असो किंवा दगडाला आकार देऊन त्यातून जिवंत शिल्प घडवणारा शिल्पकार, हे सर्व माणसाच्या संस्कृतीचा इतिहास जपत असतात. प्राचीन गुंफाचित्रांपासून आधुनिक म्युरल्सपर्यंतचा प्रवास चित्रकलेच्या ताकदीची साक्ष देतो.