पाकिस्तानच्या हवाई हल्ल्यात अफगाणिस्तानमध्ये 4 नागरिकांचा मृत्यू, तालिबानचा प्रत्युत्तराचा इशारा

दक्षिण आशियातील राजकीय आणि लष्करी परिस्थिती दिवसेंदिवस अधिक चिघळत चालली आहे. पाकिस्तानच्या लढाऊ विमानांनी अफगाणिस्तानच्या प्रादेशिक सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन करत कंदाहार, खोस्त आणि पक्तिया या तीन प्रमुख प्रांतांतील वेगवेगळ्या ठिकाणी अचानक भीषण हवाई हल्ले केले. या कारवाईमुळे दोन्ही शेजारी देशांमधला तणाव कमालीचा वाढला असून सीमेवर युद्धाचे सावट पसरले आहे.

तालिबान सरकारच्या अधिकृत प्रवक्त्याने दिलेल्या माहितीनुसार, या पाकिस्तानी हवाई हल्ल्यांत चार निष्पाप अफगाण नागरिकांचा जागीच मृत्यू झाला. तालिबान प्रशासनाने या घटनेचा तीव्र शब्दांत निषेध केला असून, हा हल्ला अफगाणिस्तानच्या सार्वभौमत्वावर आणि अखंडतेवर केलेला थेट हल्ला असल्याचे म्हटले आहे. या आक्रमकतेला आणि दडपशाहीला योग्य वेळी निर्णायक आणि सडेतोड उत्तर दिले जाईल, असा स्पष्ट इशारा तालिबानने पाकिस्तानला दिला आहे.

दुसरीकडे पाकिस्तानी लष्कराने या हवाई हल्ल्यांचे समर्थन करताना असा दावा केला आहे की, अफगाणिस्तानच्या हद्दीतून पाकिस्तानात कथितरित्या ड्रोन पाठवले जात होते. स्वतःच्या देशाची सुरक्षा आणि प्रादेशिक अखंडता टिकवण्यासाठी ही लष्करी कारवाई करणे गरजेचे होते, असे स्पष्टीकरण इस्लामाबाद प्रशासनाने दिले आहे.

मात्र तालिबानचे प्रवक्ते झबिहुल्ला मुजाहिद यांनी पाकिस्तानचे हे सर्व दावे ठामपणे फेटाळून लावले आहेत. पाकिस्तान स्वतःच्या अंतर्गत सुरक्षा अपयशावरून लक्ष हटवण्यासाठी आणि आपल्या लष्करी कारवायांचे समर्थन करण्यासाठी असे खोटे आणि बनावट दावे करत असल्याचा गंभीर आरोप मुजाहिद यांनी केला. अफगाणिस्तान आपल्या नागरिकांच्या सुरक्षेशी कोणतीही तडजोड करणार नाही आणि अशा प्रक्षोभक कारवायांमुळे दोन्ही देशांतील संबंध आणखी बिघडतील, असे त्यांनी ठणकावून सांगितले.

पाकिस्तानच्या या आक्रमक भूमिकेवर अफगाणिस्तानचे माजी राष्ट्राध्यक्ष हमीद करझई यांनीही कडक शब्दांत टीका केली आहे. सोशल मीडियावर प्रतिक्रिया देताना त्यांनी म्हटले की, कंदाहार, खोस्त आणि पक्तिया येथील बॉम्बस्फोट हे शेजारील देशांमधील परस्पर आदराच्या आणि आंतरराष्ट्रीय नियमांच्या पूर्णपणे विरोधात आहेत. कराची आणि इस्लामाबादने आपल्या नकारात्मक धोरणाचा पुनर्विचार करण्याची वेळ आली आहे, असे सांगत करझई यांनी पाकिस्तानला लष्करी बळाऐवजी शांततापूर्ण चर्चा आणि राजनैतिक मार्गाने प्रश्न सोडवण्याचा सल्ला दिला. या हिंसाचाराच्या आगीची झळ स्वतः पाकिस्तानलाही बसू शकते, असा इशाराही त्यांनी दिला.

पाकिस्तानकडून अफगाणिस्तानवर हवाई हल्ले होण्याची ही पहिलीच वेळ नाही. यापूर्वीही कुनार आणि पक्तिका प्रांतांत पाकिस्तानी विमानांनी अशाच पद्धतीने बॉम्बफेक केली होती. ड्युरंड रेषेवरील सीमावाद, दहशतवादी संघटनांना मिळणारा आश्रय आणि एकमेकांवर होणारे आरोप यामुळे दोन्ही देशांतील राजनैतिक संबंध कमालीचे ताणले गेले आहेत.

या हवाई हल्ल्यांच्या ताज्या फेरीमुळे केवळ सीमावर्ती भागातच नव्हे तर संपूर्ण दक्षिण आशियाई भागात सुरक्षेचा प्रश्न गंभीर बनला आहे. पुढील काळात तालिबान या हल्ल्याचा बदला कसा घेणार आणि दोन्ही देशांमधील राजनैतिक चर्चा पुन्हा सुरू होणार की संघर्ष अधिक तीव्र होणार, याकडे जगभरातील आंतरराष्ट्रीय विश्लेषकांचे लक्ष लागले आहे.