जागतिक हृदय दिनानिमित्त कल्याणमध्ये 'हर घर सीपीआर हिरो' उपक्रम; १५० हून अधिक सहभागी

जागतिक हृदय दिनाचे औचित्य साधून कल्याणमधील मेट्रो जंक्शन मॉल व्यवस्थापनाने फोर्टिस हॉस्पिटलच्या सहकार्याने 'हर घर सीपीआर हिरो' नावाचा एक उपक्रम राबवला. गुरुवारी मॉलच्या मुख्य अॅट्रियम एरिना येथे झालेल्या या प्रशिक्षण कार्यक्रमाला दीडशेहून अधिक लोक उपस्थित होते.

यामध्ये मॉलमध्ये आलेले ग्राहक, वेगवेगळ्या स्टोअरमधले रिटेलर्स आणि तिथले कर्मचारी सहभागी झाले होते. त्याशिवाय मॉल व्यवस्थापनासोबतच सुरक्षा, हाऊसकीपिंग, अग्निशमन, एमईपी आणि पार्किंग या विभागांतील स्टाफनेही उत्साहाने या शिबिरात भाग घेतला. म्हणजेच मॉलच्या रोजच्या कामकाजाशी निगडित जवळपास प्रत्येक विभागाला या प्रशिक्षणात सामावून घेण्यात आले होते.

हृदयविकाराचा झटका किंवा तशीच कोणतीही वैद्यकीय आणीबाणी आली, तर वेळ न घालवता तातडीने प्राथमिक मदत मिळणे किती गरजेचे असते, हे या उपक्रमाच्या आयोजनामागचे कारण होते. त्यामुळे सहभागींना सीपीआर म्हणजे कार्डिओपल्मोनरी रिससिटेशन, बेसिक लाइफ सपोर्ट (बीएलएस) आणि आणीबाणीच्या क्षणी लगेच काय करायचे, याबाबत मार्गदर्शन करण्यात आले. डॉक्टर किंवा रुग्णवाहिका पोहोचण्याआधीच्या त्या काही मिनिटांत सामान्य माणूसही जीव वाचवण्यासाठी काय करू शकतो, हेच या प्रशिक्षणातून शिकवण्यात आले.

फोर्टिस हॉस्पिटलचे वरिष्ठ सल्लागार व फिजिशियन आणि नॅशनल फर्स्ट एड, बीएलएस व सीपीआर प्रशिक्षक डॉ. मनजीत सिंह अरोरा यांच्या मार्गदर्शनाखाली सीपीआरचे प्रात्यक्षिक दाखवण्यात आले. यासाठी ९ सीपीआर डेमोन्स्ट्रेशन मॅनिकिन वापरण्यात आले, ज्यामुळे सहभागींना तज्ज्ञांच्या नजरेखाली स्वतः सीपीआरची योग्य पद्धत करून बघण्याची संधी मिळाली. म्हणजे केवळ माहिती ऐकून न घेता प्रत्येकाला प्रत्यक्ष हातांनी सीपीआर करून पाहता आले.

प्रशिक्षणादरम्यान हृदयविकाराच्या आणीबाणीत तातडीने प्रतिसाद देणे किती महत्त्वाचे आहे, सीपीआरच्या मूलभूत पायऱ्या काय असतात आणि डॉक्टरांची मदत येईपर्यंत काय प्राथमिक उपाय करायचे, याची माहिती दिली गेली. ग्राहक आणि रिटेल स्टोअरच्या कर्मचाऱ्यांसह मॉलच्या वेगवेगळ्या विभागांतील स्टाफनेही या प्रात्यक्षिकात प्रत्यक्ष सहभाग घेतला. हा उपक्रम मॉल हेड नितीन म्हात्रे आणि ऑपरेशन्स हेड स्वप्नील सायगावकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली पार पडला.

या उपक्रमाचे नियोजन आणि समन्वय करण्यात देवराजन सपाटे, अभिलाष सुनीलकुमार, तेजेश सातपुते, अब्दुल अन्सारी, हेमल राणे आणि दीपक पटेल यांचे योगदान होते. तसेच सुरक्षा, हाऊसकीपिंग, पार्किंग, अग्निशमन आणि एमईपी विभागांतील प्रतिनिधींनीही हा कार्यक्रम यशस्वी करण्यासाठी हातभार लावला. एवढ्या मोठ्या संख्येने विविध विभागांचा सहभाग असल्यामुळेच हे प्रशिक्षण नियोजित वेळेत आणि सुरळीत पार पडू शकले.

हृदयाशी संबंधित आणीबाणीत सुरुवातीच्या काही मिनिटांत मिळणारी मदत निर्णायक ठरू शकते, हे लक्षात घेऊन सीपीआर आणि बेसिक लाइफ सपोर्टचे प्राथमिक ज्ञान जास्तीत जास्त लोकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी असे उपक्रम राबवले जात आहेत. कल्याणमधील या कार्यक्रमामुळे दीडशेहून अधिक जणांना सीपीआरचे प्रत्यक्ष प्रशिक्षण मिळाले.