अकोल्यात नियम मोडणाऱ्या वाहनचालकांवर आता एआयची नजर, ई-चालानही पाठवले जाणार

अकोल्यात वाहतुकीचे नियम मोडणाऱ्या वाहनचालकांवर आता अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाची नजर राहणार आहे. अकोला प्रादेशिक परिवहन कार्यालयाच्या (आरटीओ) ताफ्यात कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआय), रडार आणि विशेष कॅमेऱ्यांनी सज्ज असलेली मोबाइल एन्फोर्समेंट ट्रॅकिंग सिस्टिम (एमटीईएस) दाखल झाली आहे. म्हणजेच रस्त्यावर फिरून नियमभंगावर लक्ष ठेवणारी ही यंत्रणा आता अकोल्याच्या आरटीओकडे आहे.

या प्रणालीमुळे आतापर्यंत झालेल्या कारवाईचा आकडाही समोर आला आहे. एप्रिल ते सप्टेंबर या सहा महिन्यांत जिल्ह्यातील २ हजार ९३८ वाहनांवर कारवाई करण्यात आली आणि त्यातून १ कोटी ६ लाख १८ हजार रुपयांचा दंड वसूल झाला आहे.

प्रणालीत वाहनाच्या छतावर ३६० अंशांत नजर ठेवणारा एआय कॅमेरा बसवला आहे. त्याच्या जोडीला स्पीड रडार, ऑटोमॅटिक नंबर प्लेट रेकग्निशन (एएनपीआर), ब्रेथ अॅनालायझर आणि टिंट मीटर अशी उपकरणे आहेत. एमटीईएस प्रणालीची ही गाडी छतावरच्या विशेष कॅमेऱ्याने सज्ज आहे. हा कॅमेरा १८० अंशांच्या कोनात फिरून रस्त्यावरच्या वाहनांच्या हालचाली टिपू शकतो, असे सांगण्यात आले आहे.

रडार तंत्रज्ञानासोबत इन्फ्रारेड दिव्यांची सोय असल्याने रात्रीच्या अंधारातही वाहनांचे चित्रीकरण करता येणार असल्याची माहिती देण्यात आली आहे. यामुळे वाहतुकीचे नियम मोडल्याचे शोधण्याचे काम जास्त वेगाने होईल, अशी अपेक्षा आहे.

नियम मोडला गेला की त्याची छायाचित्रे आणि सुमारे १० सेकंदांचा व्हिडिओ तारीख, वेळ आणि ठिकाणाच्या नोंदीसह कंट्रोल रूमला पाठवला जातो. त्यानंतर नियम मोडणाऱ्या वाहनचालकाच्या कागदपत्रांची तपासणी केली जाते आणि छायाचित्रांसह ई-चालान पाठवले जाते.

कोणत्या नियमभंगांवर लक्ष राहणार, हेही स्पष्ट करण्यात आले आहे. अतिवेगाने वाहन चालवणे, हेल्मेट न वापरणे, सीट बेल्ट न लावणे, दुचाकीवर तिघांनी बसणे, विरुद्ध दिशेने वाहन चालवणे, लेन कटिंग आणि चुकीच्या नंबर प्लेटचा वापर या प्रकारांवर कारवाई होणार आहे.

सध्या ही वाहने अकोला-नागपूर बायपास, मूर्तिजापूर मार्ग आणि शहरातील अपघातप्रवण ठिकाणी तैनात आहेत. पुढच्या टप्प्यात अकोट, बाळापूर, पातूर, तेल्हारा आणि बार्शीटाकळी या तालुक्यांतही टप्प्याटप्प्याने फिरती कारवाई सुरू करण्याचे नियोजन आहे. जिल्ह्यातील सर्व तालुक्यांत ही प्रणाली टप्प्याटप्प्याने राबवली जाणार आहे. शिवाय संपूर्ण जिल्ह्यासाठी अकोला येथे स्वतंत्र कंट्रोल रूम प्रस्तावित आहे.

ही माहिती प्रादेशिक परिवहन अधिकारी रवींद्र भुयार यांच्या नावाने देण्यात आली आहे.