हुथींनी इराणी हवाई संरक्षण शस्त्रांचे क्रूझ क्षेपणास्त्रांत रूपांतर केल्याचा येमेन सरकारचा आरोप

येमेनमधील संघर्ष पुन्हा एकदा गंभीर वळणावर पोहोचला आहे. येमेनच्या आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मान्यताप्राप्त सरकारने हुथी बंडखोरांवर गंभीर आरोप केला आहे. इराणकडून मिळालेल्या हवाई संरक्षणासाठीच्या शस्त्रांमध्ये बदल करून हुथींनी त्यांचे क्रूझ क्षेपणास्त्रांमध्ये रूपांतर केले, असा दावा करण्यात आला आहे.

हे काम करताना इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स म्हणजेच IRGC च्या तज्ज्ञांनी मदत केली, असेही येमेन सरकारचे म्हणणे आहे. या शस्त्रांमुळे लाल समुद्राच्या दक्षिण भागातील आंतरराष्ट्रीय हवाई मार्ग आणि नागरी विमानांच्या सुरक्षेबद्दल चिंता निर्माण झाली आहे.

येमेनच्या लष्करी अधिकाऱ्यांच्या दाव्यानुसार, हुथींनी इराणकडून मिळालेल्या काही हवाई संरक्षण शस्त्रांत तांत्रिक बदल केले आहेत. त्यानंतर ती शस्त्रे क्रूझ क्षेपणास्त्रांसारखी वापरली जात असल्याचे सांगण्यात आले आहे. ही क्षेपणास्त्रे पश्चिम येमेनमधील होदेइदाह परिसरातून आंतरराष्ट्रीय हवाई मार्गांच्या दिशेने डागली जात असल्याचा आरोप आहे.

या शस्त्रांमध्ये उष्णतेचा माग घेणारी यंत्रणा असल्याचाही दावा करण्यात आला आहे. त्यामुळे विमानांच्या इंजिनमधून बाहेर पडणाऱ्या उष्णतेचा माग काढण्याची त्यांची क्षमता असू शकते. येमेनच्या लष्कराच्या म्हणण्यानुसार, ही क्षेपणास्त्रे हवेत सुमारे २५ मिनिटांपर्यंत फिरू शकतात.

शस्त्रांच्या या रूपांतरामागे इराणच्या IRGC च्या तज्ज्ञांची भूमिका असल्याचा आरोप येमेन सरकारने केला आहे. येमेनच्या लष्करी प्रवक्त्याने दिलेल्या माहितीनुसार, हुथींच्या ताब्यातील भागात काम करणाऱ्या इराणी तज्ज्ञांनी या शस्त्रांत आवश्यक तांत्रिक बदल करण्यासाठी मदत केली.

याआधीही हुथींच्या क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन क्षमतेसाठी इराणकडून मदत मिळत असल्याचे विविध अहवाल समोर आले आहेत. पण इराणने हुथींना अशी लष्करी मदत दिल्याचे आरोप अनेकदा नाकारले आहेत. म्हणूनच सध्याचा दावा हा येमेन सरकारने केलेला आरोप म्हणूनच पाहिला जात आहे.

सर्वात मोठी चिंता नागरी विमान वाहतुकीच्या सुरक्षेबद्दल व्यक्त केली जात आहे. लाल समुद्राच्या दक्षिण भागातून जाणारे आंतरराष्ट्रीय हवाई मार्ग येमेनच्या आसपासच्या संघर्षामुळे आधीच संवेदनशील मानले जातात. येमेनच्या लष्कराने असा दावा केला आहे की, या परिस्थितीमुळे व्यावसायिक विमानांसोबतच संयुक्त राष्ट्रसंघ आणि मानवतावादी संस्थांच्या विमानांनाही धोका निर्माण होऊ शकतो.

या आरोपांवर हुथी बंडखोर किंवा इराणकडून तत्काळ अधिकृत प्रतिक्रिया देण्यात आलेली नाही. त्यामुळे या शस्त्रांचे नेमके स्वरूप, त्यांची संख्या आणि प्रत्यक्ष वापर याबाबत स्वतंत्र पुष्टी अद्याप मर्यादित आहे. हे सर्व दावे आणि आरोप येमेन सरकार आणि तिच्या लष्करी अधिकाऱ्यांचे आहेत, हे लक्षात घ्यावे लागेल.