इम्रान खान यांची बॉम्बे हायकोर्टात बिनशर्त माफी, 'लीव्ह इंडिया नोटीस'ला अंतरिम स्थगिती

बॉलिवूड अभिनेता इम्रान खान यांनी २ नोव्हेंबर २०२६ रोजी बॉम्बे हायकोर्टात बिनशर्त माफी मागितली. भारतातल्या कोणत्याही राजकीय आंदोलनात यापुढे सहभागी होणार नाही, असे प्रतिज्ञापत्रही त्यांनी कोर्टात सादर केले. त्यांची माफी आणि प्रतिज्ञापत्र कोर्टाने स्वीकारले आणि त्यांना दिलेल्या 'लीव्ह इंडिया नोटीस'ला अंतरिम स्थगिती दिली.

मुख्य न्यायमूर्ती महेश चंद्र त्रिपाठी आणि न्यायमूर्ती अद्वैत सेठना यांच्या खंडपीठासमोर ही सुनावणी झाली. इम्रान खान हे ओसीआय म्हणजेच ओव्हरसीज सिटिझन ऑफ इंडिया कार्डधारक आहेत, याची आठवण कोर्टाने करून दिली. ओसीआय कार्डधारकांना भारतीय नागरिकांसारखे सगळे अधिकार मिळत नाहीत, असेही कोर्टाने नमूद केले. भारतात राहून सरकारच्या किंवा व्यवस्थेच्या विरोधात राजकीय आंदोलनात उतरण्याच्या त्यांच्या भूमिकेवर कोर्टाने प्रश्न उपस्थित केले.

उदाहरण देताना कोर्टाने म्हटले की, एखादा भारतीय नागरिक अमेरिकेत जाऊन तिथल्या आंदोलनात उतरला असता, तर त्याला पुढच्या विमानाने भारतात परत पाठवले गेले असते. या उदाहरणातून कोर्टाने इम्रान खान यांच्या भूमिकेबद्दल नाराजी व्यक्त केली.

कोर्टाने त्यांना आणखी एक प्रश्न विचारला. इम्रान खान यांचा जन्म भारतात झाला, ते लहानपणापासून इथेच वाढले, त्यांचे शिक्षणही भारतातच झाले आणि बॉलिवूडमध्ये अभिनेता म्हणून त्यांनी ओळख मिळवली. मग त्यांनी आजपर्यंत भारतीय नागरिकत्व का घेतले नाही, असा सवाल कोर्टाने केला.

सुरुवातीला इम्रान खान यांनी यापुढे आंदोलनात भाग घेणार नसल्याचे लेखी आश्वासन देण्याचा प्रयत्न केला होता. पण फक्त आश्वासन पुरेसे नाही, असे कोर्टाने स्पष्ट केले. याचिकेवर विचार करायचा असेल तर बिनशर्त माफी आवश्यक आहे, असे कोर्टाने सांगितले. त्यानंतर इम्रान खान यांच्या वकिलांनी बिनशर्त माफीनामा आणि प्रतिज्ञापत्र कोर्टात सादर केले.

माफीनामा आणि प्रतिज्ञापत्राची दखल घेऊन कोर्टाने त्यांना अंतरिम दिलासा दिला. 'लीव्ह इंडिया नोटीस'वरची स्थगिती कायम ठेवण्यात आली आहे. त्यामुळे पुढची सुनावणी होईपर्यंत त्यांना भारतात राहता येणार आहे. कोर्टाने 'वसुधैव कुटुंबकम्' या तत्त्वाचाही उल्लेख केला. तसेच इम्रान खान यांना आपली बाजू मांडण्याची संधी द्यावी, असे निर्देश दिले. या प्रकरणाची पुढील सुनावणी ७ डिसेंबर २०२६ रोजी होणार आहे.

हे प्रकरण नेमके काय आहे, तर मुंबईतल्या ऑगस्ट क्रांती मैदानात निवडणूक आयुक्तांविरोधात राजकीय आंदोलन सुरू होते. त्या आंदोलनात इम्रान खान सहभागी झाले होते. त्यानंतर मुंबई पोलिसांनी त्यांना काही काळ ताब्यात घेतले होते.

इम्रान खान यांचा जन्म भारतात झाला असला, तरी त्यांच्याकडे अमेरिकेचे नागरिकत्व आहे. ते ओसीआय कार्डाच्या आधारे भारतात राहतात. आंदोलनात सहभागी झाल्यानंतर त्यांच्याविरोधात 'लीव्ह इंडिया नोटीस' काढण्यात आली होती. या नोटीसला त्यांनी कोर्टात आव्हान दिले होते. आता कोर्टाने त्यांच्या माफीनाम्याची दखल घेऊन अंतरिम दिलासा दिला आहे. ७ डिसेंबरच्या सुनावणीत पुढे काय होते, याकडे लक्ष लागले आहे.