भंडारा जिल्ह्यात यंदा डेंग्यूचे ७ आणि हिवतापाचे ५ रुग्ण; एकही मृत्यू नाही, आरोग्य विभाग सतर्क

भंडारा जिल्ह्यात या वर्षी, म्हणजे २०२६ मध्ये आतापर्यंत डेंग्यूचे ७ आणि हिवतापाचे ५ रुग्ण आढळले आहेत, अशी माहिती जिल्हा आरोग्य विभागाने दिली. या दोन्ही आजारांमुळे जिल्ह्यात आतापर्यंत एकाचाही मृत्यू झालेला नाही, त्यामुळे आरोग्य विभागाला दिलासा मिळाला आहे.

पावसाळ्यानंतर डेंग्यू आणि हिवतापाचा धोका वाढण्याची शक्यता लक्षात घेऊन जिल्हा आरोग्य विभागाने प्रतिबंधासाठीच्या उपायांवर विशेष लक्ष दिले आहे. रुग्णांचे वेळेत निदान आणि उपचार करणे, बाधित परिसरात सर्वेक्षण आणि रक्त तपासणी करणे, डासांवर नियंत्रण ठेवणे आणि लोकांमध्ये जनजागृती करणे, असे प्रयत्न सुरू असल्याचे विभागाने सांगितले.

आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार हिवतापाच्या तपासणीसाठी आतापर्यंत २ लाख ८८ हजार ४० रक्तनमुने घेऊन तपासण्यात आले. डेंग्यूसाठी १ हजार ९१३ रक्तजल नमुन्यांची तपासणी झाली. या तपासणीतूनच हिवतापाचे ५ आणि डेंग्यूचे ७ रुग्ण समोर आले. बाधित रुग्णांच्या आसपासच्या इतर नागरिकांच्या तब्येतीवरही लक्ष ठेवले जात असल्याचे विभागाने म्हटले आहे.

डासांची उत्पत्तीस्थाने शोधून त्यांचा बंदोबस्त करण्यावर भर आहे. त्यासाठी आरोग्य विभागातर्फे कीटकशास्त्रीय सर्वेक्षण, टेमिफॉस अॅक्टिव्हिटी आणि गप्पी मासे सोडण्याचे उपक्रम राबवले जात आहेत. जून महिना हिवताप प्रतिरोध महिना आणि जुलै महिना डेंग्यू प्रतिरोध महिना म्हणून पाळला गेला आणि त्यात वेगवेगळे उपक्रम घेण्यात आले. तसेच २५ एप्रिलच्या हिवताप दिनानिमित्त आणि १६ मेच्या डेंग्यू दिनानिमित्त नागरिकांमध्ये जनजागृती करण्यात आली.

ग्रामीण भागातील प्राथमिक आरोग्य केंद्रे आणि उपकेंद्रांना हिवताप प्रतिबंधाचा कालावधी सुरू होण्यापूर्वीच आवश्यक औषधसाठा देण्यात आला आहे, असे विभागाने सांगितले. रक्तनमुने आणि रक्तजल नमुने तपासण्यासाठी लागणारे साहित्य आणि प्रतिबंधात्मक कारवाईसाठी लागणारी कीटकनाशकेही उपलब्ध करून दिली आहेत. त्यामुळे संशयित रुग्ण आढळला तर तपासणी आणि उपचार वेगाने करता येत आहेत.

ज्या गावात डेंग्यू किंवा हिवतापाचा रुग्ण सापडला आहे, तिथे जास्तीत जास्त नागरिकांचे रक्तनमुने आणि रक्तजल नमुने तपासले जात आहेत. संशयित रुग्णांची वेळेत तपासणी झाल्यामुळे आजाराचे निदान लवकर होण्यास मदत होत आहे, असे आरोग्य विभागाने सांगितले. बाधित रुग्णाच्या परिसरात आवश्यक प्रतिबंधात्मक कारवाई करून आजार पुढे पसरू नये यासाठी प्रयत्न केले जात आहेत.

डेंग्यू आणि हिवताप हे नोटिफायबल आजार आहेत. त्यामुळे खासगी रुग्णालयांमध्ये आढळणाऱ्या रुग्णांची माहिती आरोग्य विभागाला मिळते. रुग्ण ज्या गावात राहतो, तिथे आवश्यक प्रतिबंधात्मक उपाययोजना केल्या जातात. खासगी रुग्णालयांतील संशयित रुग्णांच्या रक्त आणि रक्तजल नमुन्यांची तपासणी शासकीय यंत्रणेकडून केली जाते आणि त्यानंतर आजाराचे निदान निश्चित होते, असे विभागाने स्पष्ट केले.

संशयित रुग्णांची तातडीने तपासणी, बाधित भागातील रक्तनमुने गोळा करणे, कीटकशास्त्रीय सर्वेक्षण, धूर फवारणी आणि डासांची उत्पत्तीस्थाने नष्ट करणे, यावर विशेष भर दिला जात आहे. डासांची उत्पत्तीस्थाने नष्ट करणे आणि परिसर स्वच्छ ठेवणे ही सर्वांची सामूहिक जबाबदारी आहे, असे आरोग्य विभागाने म्हटले आहे. घरात आणि घराच्या परिसरात पाणी साचू न देणे आणि पाणीसाठे नियमित स्वच्छ ठेवणे आवश्यक असल्याचेही विभागाने सांगितले. नागरिकांनी आरोग्य विभागाला सहकार्य करावे आणि प्रतिबंधात्मक उपायांमध्ये सक्रिय सहभाग घ्यावा, असे आवाहन विभागाने केले आहे.