वयोमर्यादेमुळे नोकरी हुकली, आता मुलीला मिळणार अनुकंपा नियुक्ती

अनुकंपा नियुक्तीच्या एका महत्त्वाच्या प्रकरणात महाराष्ट्र प्रशासकीय न्यायाधिकरणाच्या, म्हणजेच मॅटच्या, नागपूर खंडपीठाने मोठा निर्णय दिला आहे. एखाद्या सरकारी कर्मचाऱ्याच्या निधनानंतर त्याच्या कुटुंबातील व्यक्तीला अनुकंपा तत्त्वावर नोकरी दिली जाते, अशी तरतूद सरकारी सेवेत आहे. या प्रकरणात पोलीस कर्मचाऱ्याच्या पत्नीला वयोमर्यादेमुळे ही अनुकंपा नियुक्ती मिळू शकली नाही. अशा स्थितीत आता त्यांच्या मुलीला नोकरी देण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. मुलीचे नाव अनुकंपा नियुक्तीच्या प्रतीक्षा यादीत समाविष्ट करण्याचे निर्देश मॅटने राज्य सरकारला दिले आहेत.

नागपूर ग्रामीण पोलीस दलात नायक पोलीस शिपाई या पदावर कार्यरत असलेले मनोहर इंगळे यांचे 5 मार्च 2007 रोजी निधन झाले होते. त्यांच्या निधनानंतर त्यांच्या पत्नी पुष्पा इंगळे यांनी अनुकंपा तत्त्वावर सरकारी नोकरीसाठी अर्ज केला होता. या अर्जानंतर पोलीस खात्याने 19 जुलै 2008 रोजी त्यांचे नाव अनुकंपा नियुक्तीच्या प्रतीक्षा यादीत समाविष्ट केले होते.

मात्र त्यानंतर बराच काळ वाट पाहूनही पुष्पा यांना प्रत्यक्ष नियुक्ती मिळाली नाही. एवढा वेळ उलटून गेला की या दरम्यान अनुकंपा नियुक्तीसाठी निर्धारित असलेली वयोमर्यादा पुष्पा यांची पूर्ण झाली. त्यामुळे त्यांना अनुकंपा नियुक्तीसाठी अपात्र ठरवण्यात आले आणि प्रतीक्षा यादीतूनच त्यांचे नाव काढून टाकण्यात आले.

पुष्पा यांचे नाव यादीतून निघाल्यानंतर कुटुंबाकडून त्यांची मुलगी दीक्षा हिचे नाव अनुकंपा नियुक्तीसाठी समाविष्ट करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. पण पोलीस खात्याने हा अर्ज मान्य केला नाही. सरकारच्या धोरणात मूळ अर्जदारानंतर दुसऱ्या वारसाचे नाव प्रतीक्षा यादीत समाविष्ट करण्याची तरतूदच नसल्याचे कारण पोलीस खात्याने दिले आणि 14 जानेवारी 2026 रोजी दीक्षाचा अर्ज फेटाळला.

पोलीस खात्याच्या या निर्णयाविरोधात पुष्पा आणि त्यांची मुलगी दीक्षा यांनी महाराष्ट्र प्रशासकीय न्यायाधिकरणाच्या नागपूर खंडपीठात याचिका दाखल केली. या प्रकरणाची सुनावणी न्यायाधिकरणाचे प्रशासकीय सदस्य नितीन गद्रे यांच्यासमोर झाली.

सुनावणीदरम्यान न्यायाधिकरणाने पोलीस खात्याने दीक्षाचा अर्ज फेटाळल्याचा वादग्रस्त आदेश रद्द केला. त्याचबरोबर राज्य सरकार आणि संबंधित खात्याला असे निर्देश दिले की दीक्षाचे नाव तीन महिन्यांच्या आत अनुकंपा नियुक्तीच्या प्रतीक्षा यादीत समाविष्ट करावे.

या निर्णयामुळे दीर्घकाळापासून अनुकंपा नियुक्तीची वाट पाहणाऱ्या इंगळे कुटुंबाला मोठा दिलासा मिळाला आहे. अर्जदारांच्या बाजूने वकील अरविंद वाघमारे यांनी बाजू मांडली.