सोन्याचे भाव उतरले तरी मोठे सराफ खरेदीस हात राखून, आणखी घसरणीची अपेक्षा

भारतात सोन्याला विशेष महत्त्व आहे. सण असो किंवा लग्नसराई, या काळात सोन्याची मागणी वाढते. पण सध्या बाजारातले चित्र वेगळे दिसत आहे. ग्राहक खरेदी करताना सावध भूमिकेत आहेत आणि खुद्द ज्वेलर्सही सावधगिरी दाखवत आहेत.

सोन्याच्या किमती सध्या घसरत आहेत, तरीही मोठे सराफ खरेदी करण्याबाबत सावध आहेत. व्यापाऱ्यांना किमती आणखी घसरतील अशी अपेक्षा आहे. त्यामुळे अनेक मोठ्या दागिने कंपन्यांनी मोठ्या प्रमाणात सोने घेणे टाळले आहे. परिणामी सणासुदीच्या काळात बाजारातील मागणीबद्दल प्रश्न उभा राहिला आहे.

MMTC-PAMP या मौल्यवान धातू शुद्धीकरण कंपनीचे प्रमुख समीत गुहा यांच्या म्हणण्यानुसार, मोठ्या दागिने कंपन्या अजून पूर्णपणे खरेदीसाठी बाजारात उतरलेल्या नाहीत. लहान आणि मध्यम सराफांची भूमिका मात्र बरीच वेगळी आहे. ते बाजारात अधिक सक्रिय दिसत आहेत आणि काहींनी पुन्हा ऑर्डरही दिल्या आहेत.

दागिन्यांच्या व्यवसायात किमतीची दिशा महत्त्वाची असते. सोन्याचे भाव वाढू लागले की कंपन्या पुढे महागात खरेदी करावी लागू नये म्हणून आधीच साठा करून ठेवतात. पण आणखी घसरण होईल असे वाटले, तर त्या आधी साठवलेला माल वापरू शकतात आणि नवी खरेदी पुढे ढकलू शकतात.

जानेवारी २०२६ मध्ये सोन्याच्या किमती विक्रमी उच्चांकावर पोहोचल्या होत्या. त्यानंतर आंतरराष्ट्रीय बाजारात घसरण झाली. २८ ऑक्टोबर २०२६ रोजीच्या एका अहवालानुसार, अमेरिका आणि इराण यांच्यातील युद्ध सुरू झाल्यापासून आंतरराष्ट्रीय बाजारात सोन्याचे भाव अंदाजे २४% नी घसरले होते. गेल्या आठवड्यात किंमत प्रति औंस ४,००० डॉलरच्या खाली गेली, जी जुलै महिन्यानंतरची सर्वात नीचांकी पातळी आहे. तरीही प्रमुख सराफ घाईने साठा वाढवण्याऐवजी बाजाराच्या पुढच्या हालचालीची वाट पाहत आहेत.

ऑक्टोबर ते डिसेंबर हा काळ भारतात सोन्याच्या खरेदीसाठी महत्त्वाचा मानला जातो. धनतेरस, दिवाळी आणि लग्नसमारंभांमुळे या काळात मागणी वाढते. मात्र यावेळी किमतीतले चढ-उतार आणि आणखी घसरणीची भीती खरेदीच्या निर्णयांवर परिणाम करत आहे. MMTC-PAMP च्या मते, कंपनीची सोन्याची विक्री गेल्या वर्षीच्या पातळीपेक्षा कमी आहे.

सप्टेंबरमधील विक्री जवळपास गेल्या वर्षीइतकीच होती, तर ऑक्टोबरमध्ये किंचित वाढ दिसली. एकूणच दर घटले असूनही प्रमुख सराफ सध्या सावधगिरी बाळगत आहेत. दर पुन्हा वाढू लागले, तर खरेदी वाढू शकते. पण दर आणखी घसरले, तर व्यापारी काही काळ थांबणे पसंत करू शकतात. त्यामुळे सोन्याची मागणी आणि दागिन्यांच्या व्यवसायाची दिशा ठरवण्यासाठी येणारे आठवडे महत्त्वाचे ठरतील.